AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

History of city name : મોઢેરા સૂર્ય મંદિરના નામ પાછળનો શું છે ઈતિહાસ, જાણો સમસ્ત વાર્તા

મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર ગુજરાત રાજ્યના મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલું છે અને ભારતના સૌથી પ્રસિદ્ધ પ્રાચીન સૂર્ય મંદિરોમાંનું એક છે. આ મંદિરની રચના અને ઈતિહાસ ખુબ રસપ્રદ અને વૈભવી છે.

Ashvin Patel | Updated on: Apr 11, 2025 | 5:57 PM

લોકમાન્યતાઓ પ્રમાણે, મંદિરનો વિસ્તાર પહેલા "મુન્દ્રરાજ" દ્વારા શાસિત હતો, અને પછી તેનું નામ મોઢેરા પડ્યું હશે. પણ મુખ્યત્વે મંદિરનું નામ તે ગામ પરથી પડ્યું છે "મોઢેરા". — લોકમાન્યતાઓ પ્રમાણે, મંદિરનો વિસ્તાર પહેલા "મુન્દ્રરાજ" દ્વારા શાસિત હતો, અને પછી તેનું નામ મોઢેરા પડ્યું હશે. પણ મુખ્યત્વે મંદિરનું નામ તે ગામ પરથી પડ્યું છે "મોઢેરા".
1 / 9

મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર એ ગુજરાતના મહેસાણા જિલ્લાના મોઢેરા ગામમાં સ્થિત સૂર્ય દેવતા સૂર્યને સમર્પિત એક હિન્દુ મંદિર છે . તે પુષ્પાવતી નદીના કિનારે આવેલું છે. તે ઇ.સ.1026-27 પછી ચૌલુક્ય વંશના ભીમ પ્રથમના શાસન દરમિયાન બનાવવામાં આવ્યું હતું . — મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર એ ગુજરાતના મહેસાણા જિલ્લાના મોઢેરા ગામમાં સ્થિત સૂર્ય દેવતા સૂર્યને સમર્પિત એક હિન્દુ મંદિર છે . તે પુષ્પાવતી નદીના કિનારે આવેલું છે. તે ઇ.સ.1026-27 પછી ચૌલુક્ય વંશના ભીમ પ્રથમના શાસન દરમિયાન બનાવવામાં આવ્યું હતું .
2 / 9

મોઢેરા સૂર્ય મંદિરની સ્થાપના સોલંકી વંશના રાજા ભીમદેવ પ્રથમ (ઇ.સ.1026–1027 ) દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમનું રાજ્યને સૂર્ય ઉપાસનામાં શ્રદ્ધા હતી અને પોતાને "સૂર્યવંશી" માનતા હતા, એટલે મંદિર પણ સૂર્ય દેવને સમર્પિત છે. — મોઢેરા સૂર્ય મંદિરની સ્થાપના સોલંકી વંશના રાજા ભીમદેવ પ્રથમ (ઇ.સ.1026–1027 ) દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમનું રાજ્યને સૂર્ય ઉપાસનામાં શ્રદ્ધા હતી અને પોતાને "સૂર્યવંશી" માનતા હતા, એટલે મંદિર પણ સૂર્ય દેવને સમર્પિત છે.
3 / 9

મંદિરનું સ્થાપત્ય મારુ-ગુર્જર શિલ્પશૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. આ શૈલીમાં દ્રવિડ અને નાગર શૈલીનો મિશ્રણ જોવા મળે છે. મંદિર ત્રણ મુખ્ય ભાગોમાં વિભાજિત છે. — મંદિરનું સ્થાપત્ય મારુ-ગુર્જર શિલ્પશૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. આ શૈલીમાં દ્રવિડ અને નાગર શૈલીનો મિશ્રણ જોવા મળે છે. મંદિર ત્રણ મુખ્ય ભાગોમાં વિભાજિત છે.
4 / 9

ગર્ભગૃહ જ્યાં સૂર્ય દેવની મૂર્તિ સ્થાપિત હતી. ગૂઢમંડપ, શ્રદ્ધાળુઓ માટે ઉપાસના સ્થળ. સૂર્યકુંડ જેને રામકુંડ પણ કહેવાય છે, જ્યાં શ્રદ્ધાળુઓ પવિત્ર સ્નાન કરતા પહેલા પૂજા માટે જતા. — ગર્ભગૃહ જ્યાં સૂર્ય દેવની મૂર્તિ સ્થાપિત હતી. ગૂઢમંડપ, શ્રદ્ધાળુઓ માટે ઉપાસના સ્થળ. સૂર્યકુંડ જેને રામકુંડ પણ કહેવાય છે, જ્યાં શ્રદ્ધાળુઓ પવિત્ર સ્નાન કરતા પહેલા પૂજા માટે જતા.
5 / 9

મંદિરનું નિર્માણ એવા ખગોળીય હિસાબથી થયું છે કે વસંત ઋતુના સમયગાળા સૂર્યના કિરણો સીધા ગર્ભગૃહમાં સૂર્યમૂર્તિ પર પડતા હતા.આ ઐતિહાસિક કૃતિ આજે પણ વિજ્ઞાન અને આર્કિટેક્ચર માટે આશ્ચર્યજનક છે. — મંદિરનું નિર્માણ એવા ખગોળીય હિસાબથી થયું છે કે વસંત ઋતુના સમયગાળા સૂર્યના કિરણો સીધા ગર્ભગૃહમાં સૂર્યમૂર્તિ પર પડતા હતા.આ ઐતિહાસિક કૃતિ આજે પણ વિજ્ઞાન અને આર્કિટેક્ચર માટે આશ્ચર્યજનક છે.
6 / 9

કહેવામાં આવે છે કે મહમૂદ ગઝ્નવીના આક્રમણ દરમિયાન મંદિરને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું. આજે પણ ત્યાં પ્રાચીન અવશેષો જોવા મળે છે, 1024-1025 દરમિયાન, ગઝનીના મહમુદે ભીમના રાજ્ય પર આક્રમણ કર્યું હતું, અને લગભગ 20,000 સૈનિકોની સેનાએ મોઢેરા ખાતે તેની પ્રગતિને રોકવાનો નિષ્ફળ પ્રયાસ કર્યો હતો. — કહેવામાં આવે છે કે મહમૂદ ગઝ્નવીના આક્રમણ દરમિયાન મંદિરને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું. આજે પણ ત્યાં પ્રાચીન અવશેષો જોવા મળે છે, 1024-1025 દરમિયાન, ગઝનીના મહમુદે ભીમના રાજ્ય પર આક્રમણ કર્યું હતું, અને લગભગ 20,000 સૈનિકોની સેનાએ મોઢેરા ખાતે તેની પ્રગતિને રોકવાનો નિષ્ફળ પ્રયાસ કર્યો હતો.
7 / 9

મોઢેરા મંદિર હવે ભારતીય પુરાતત્વ વિભાગ (ASI) દ્વારા સુરક્ષિત છે. દર વર્ષે અહીં મોઢેરા ડાન્સ ફેસ્ટિવલ યોજાય છે, જેમાં ભારતીય શાસ્ત્રીય નૃત્યોનું ભવ્ય આયોજન થાય છે. યુનેસ્કો દ્વારા તે વિશ્વ ધરોહર સ્થળ તરીકે પસંદ થવાની શક્યતા ધરાવે છે. — મોઢેરા મંદિર હવે ભારતીય પુરાતત્વ વિભાગ (ASI) દ્વારા સુરક્ષિત છે. દર વર્ષે અહીં મોઢેરા ડાન્સ ફેસ્ટિવલ યોજાય છે, જેમાં ભારતીય શાસ્ત્રીય નૃત્યોનું ભવ્ય આયોજન થાય છે. યુનેસ્કો દ્વારા તે વિશ્વ ધરોહર સ્થળ તરીકે પસંદ થવાની શક્યતા ધરાવે છે.
8 / 9

( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.) — ( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.)
9 / 9

Tv9 ગુજરાતી પર શહેર, નામ પાછળના ઈતિહાસની જાણકારી નિયમિત પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. તો તમારે પણ ઈતિહાસના વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો.

ઈતિહાસ ગુજરાત જનરલ નોલેજ

Related Photo Gallery

ફેબ્રુઆરીમાં 30 કે 31 દિવસને બદલે માત્ર 28 દિવસ જ કેમ હોયે છે?

T20 વર્લ્ડ કપમાં પાકિસ્તાન સામે ટીમ ઇન્ડિયાએ બનાવ્યો મોટો રેકોર્ડ

કમાણીનો ‘સુપર વીક’, આવતા અઠવાડિયે ખુલસે આટલા IPO

IND vs PAK : પાકિસ્તાન સામે ઈશાન કિશનની રેકોર્ડબ્રેક ફિફ્ટી

અહીં બધા ભાઈઓ એક જ છોકરી સાથે કરે છે લગ્ન..

માર્કેટના ઘટાડા વચ્ચે આ 11 શેરમાં 60% સુધીના વળતરની અપેક્ષા

વાળ ખરતા અટકાવશે આ ચમત્કારિક દાણા

Post Office ની અદ્ભુત યોજના... 0 રિસ્ક અને દર 3 મહિને થશે આવક

વ્યાજદરમાં ઘટાડો હવે ગોલ્ડના ભાવ પર નિર્ભર

પેટની જિદ્દી ચરબીથી પરેશાન છો? આ 3 યોગાસન કરો અને જુઓ ફેરફાર

BSE પર હવે મિડકેપ ઈન્ડેક્સમાં પણ થશે 'ડેરિવેટિવ ટ્રેડિંગ'

શું 'ઈશાન કિશન' મોડલ સાથે લેશે સાત ફેરા? તેના દાદાએ કહી અંદરની વાત

કાળા પડી ગયેલા તવા અને કડાઈને નવા જેવા ચમકાવવા માટેના સરળ ઉપાયો

શું સોના-ચાંદીમાં 'તોફાન' પહેલાની શાંતિ છે? જાણો અસલી રહસ્ય...

UAE કેપ્ટન મોહમ્મદ વસીમનો પરિવાર જુઓ

ઓફિસમાં ગમતા કાર્યોને પ્રાધાન્ય આપી સમયસર કામ પૂરું કરવા પર આપો ભાર

ભારત-પાકિસ્તાન મેચમાં પિચ કેવી હશે? જાણો શું છે રિપોર્ટ

પુરુષોમાં સ્પર્મની ગુણવત્તા ખરાબ કરે છે આ આદતો, જાણી લો

44 વર્ષના ખેલાડીએ 48 કલાકમાં તોડ્યો સૌથી મોટો રેકોર્ડ

ટોયલેટ સીટ પરથી પીળા ડાઘ મિનિટોમાં દૂર કરવાના ઘરેલુ ઉપાયો

ઘરમાં નથી ટકતા પૈસા? મહાશિવરાત્રી પર અજમાવો આ ખાસ ઉપાય

Girlfriend on Rent : અહીં ભાડે મળે છે ગર્લફ્રેન્ડ

300 વર્ષ પછી મહાશિવરાત્રી પર બનશે 12 શુભ યોગ અને 4 રાજયોગ

કર્મચારીઓના પગાર અંગે એક મોટું અપડેટ, ક્યારથી ખાતામાં આવશે રૂપિયા

જલ્દી થશે નિયમોમાં ફેરફાર, રોકાણકારોમાં હલચલ!

સોના-ચાંદીના ભાવમાં થયો ઘટાડો

પોતું કરતી વખતે પાણીમાં આ બે વસ્તુઓ મિક્સ કરો, ઘર ચમકશે..

મહાશિવરાત્રી પર ટ્રાય કરો આ ગોડ મોટિફ ઈયરિંગ્સ, ટ્રેન્ડી ડિઝાઇન્સ

આમળાનો રસ....કે લીંબુ પાણી, વિટામીન C શેમાં વધુ હોય?

કિંમતી વસ્તુઓનું ખાસ ધ્યાન રાખો, જીવનસાથી આજે તમને ભેટ આપશે

ગુજરાતના 5 અમીર બિઝનેસમેન કોણ?

IND vs PAK: શું ભારત-પાકિસ્તાન મેચ વરસાદને કારણે ધોવાઈ જશે?

1983 અને 2007 જેવો સંયોગ... 2026 માં ભારત બનશે વર્લ્ડ ચેમ્પિયન ?

T20 વર્લ્ડ કપમાં ‘ડેડ બોલ’ પર વિવાદ: જાણો શું છે ICC નો નિયમ ?

દારૂ પીધા પછી શરીરમાંથી બધો આલ્કોહોલ દૂર થતાં કેટલી વાર લાગે છે?

શું તમે દરરોજ સાંજે તમારા ઘરની બહાર દીવો પ્રગટાવો છો?

રીલ્સમાં વ્યુઝ નથી આવતા? આ 'સિક્રેટ' એકવાર ફોલો કરી જોજો

Post Office Scheme: ફક્ત 200 રૂપિયા બચાવી ભેગું થશે 10 લાખનું ફંડ

શું તમે તમારી LIC પોલિસી વચ્ચેથી બંધ કરી શકો છો!

ભૂલથી પણ ના ભૂલતા! શું PF ખાતામાં આ પ્રોસેસ તમે પૂરી કરી છે?

પૂર્વ કે દક્ષિણ? ઘર માટે કઈ દિશા સૌથી શુભ મનાય છે?

બ્લડ પ્રેશર અને પાચનતંત્ર માટે વરદાન છે 'કેળું', જાણો આ ફળના ફાયદા...

સરકારનો મોટો નિર્ણય.. 15 ફેબ્રુઆરીથી લાગુ થશે નવા ટોલ નિયમો, જાણો

2kw સોલાર સિસ્ટમ પર 90,000 ની સબસિડી, જાણો કયા રાજ્યમ છે સસ્તું..

રોહિત શર્માએ વર્લ્ડ કપ 2027 ને લઈને કહી દીધી આ મોટી વાત

ચીને ખેલ્યો એવો દાવ કે, ગોલ્ડ માર્કેટમાં મચ્યો 'હાહાકાર'

બિયરમાં મગફળીના તરવા પાછળનું 'અસલી કારણ' શું?

Chanakya Niti : આ જગ્યાઓ પર ચુપ રહેવુ છે મૂર્ખતા

Gold Silver Price Today: સોનાના ભાવમાં થયો ઘટાડો

મહાશિવરાત્રી પર રાશિ પ્રમાણે શિવલિંગ પર આ વસ્તુ ચઢાવો

Web Stories View more

Health : સારા લીવર હેલ્થ માટે કયા ફળો ખાવા જોઈએ?

મિલ્કશેક અને સ્મૂધી વચ્ચે શું તફાવત છે?

ગુલ પનાગના પરિવાર વિશે જાણીએ

આ 3 રીતે બટાકા ખાવાનું ટાળો, કારણ કે તે નુકસાનકારક બની શકે છે

અજિત પવારના પરિવારમાં કોણ કોણ છે, જુઓ ફોટો

ફોનની બેટરી લાંબી ચાલશે, જો ધ્યાન રાખશો આ જરુરી વાત

Latest News View more

Ind vs Pak વચ્ચેની મેચનો ટર્નિંગ પોઈન્ટ, જાણો

અભિષેક શર્માના આઉટ થવા પર રોહિત શર્માની પ્રતિક્રિયા વાયરલ

ફેબ્રુઆરીમાં 30 કે 31 દિવસને બદલે માત્ર 28 દિવસ જ કેમ હોયે છે?

રેઈન્બો નેશન: નામ પાછળની કહાની અને દેશની ખાસિયત

પાકિસ્તાનની કારમી હાર, ભારત સુપર 8 માં ક્વોલિફાય

Latest Videos View more

ગુજરાતમાં અનાજ ATM નો અમિત શાહે કરાવ્યો પ્રારંભ- Video

ડાંગના લવચાલીમાં જળ સંકટ: 26 વર્ષથી મળતું પાણી બંધ થતા ચૂંટણી બહિષ્કાર

કરમસદની હોસ્પિટલ વિવાદમાં: આયુષ્માન કાર્ડ છતાં રૂ. 60 હજાર વસૂલ્યા!

હેલિકોપ્ટરમાં સવાર થઈને પરણવા આવ્યા વરરાજા, વીડિયો થયો વાયરલ

હવે કોંગ્રેસના અનંત પટેલના બદલાયા તેવર-કહ્યુ પાર્ટી છોડતા વાર નહી લાગે

ગુજરાતમાં પ્રથમ લાંબા અંતરની રોબોટિક ટેલી-સર્જરી સફળ

Ind Vs Pak: મહામુકાબલા પૂર્વે ડાયમંડ સિટીમાં જામ્યો ક્રિકેટ ફિવર

અમિત શાહે ખેડૂત મુદ્દે રાહુલ ગાંધીની બોલતી બંધ કરી દીધી - જુઓ Video

Sholayના જય-વીરુ અને રાધા ફરી યુવાનીમાં

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ