AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ચૂંટણી પરિણામ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

History of city name : મોઢેરા સૂર્ય મંદિરના નામ પાછળનો શું છે ઈતિહાસ, જાણો સમસ્ત વાર્તા

મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર ગુજરાત રાજ્યના મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલું છે અને ભારતના સૌથી પ્રસિદ્ધ પ્રાચીન સૂર્ય મંદિરોમાંનું એક છે. આ મંદિરની રચના અને ઈતિહાસ ખુબ રસપ્રદ અને વૈભવી છે.

Ashvin Patel | Updated on: Apr 11, 2025 | 5:57 PM

લોકમાન્યતાઓ પ્રમાણે, મંદિરનો વિસ્તાર પહેલા "મુન્દ્રરાજ" દ્વારા શાસિત હતો, અને પછી તેનું નામ મોઢેરા પડ્યું હશે. પણ મુખ્યત્વે મંદિરનું નામ તે ગામ પરથી પડ્યું છે "મોઢેરા". — લોકમાન્યતાઓ પ્રમાણે, મંદિરનો વિસ્તાર પહેલા "મુન્દ્રરાજ" દ્વારા શાસિત હતો, અને પછી તેનું નામ મોઢેરા પડ્યું હશે. પણ મુખ્યત્વે મંદિરનું નામ તે ગામ પરથી પડ્યું છે "મોઢેરા".
1 / 9

મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર એ ગુજરાતના મહેસાણા જિલ્લાના મોઢેરા ગામમાં સ્થિત સૂર્ય દેવતા સૂર્યને સમર્પિત એક હિન્દુ મંદિર છે . તે પુષ્પાવતી નદીના કિનારે આવેલું છે. તે ઇ.સ.1026-27 પછી ચૌલુક્ય વંશના ભીમ પ્રથમના શાસન દરમિયાન બનાવવામાં આવ્યું હતું . — મોઢેરાનું સૂર્ય મંદિર એ ગુજરાતના મહેસાણા જિલ્લાના મોઢેરા ગામમાં સ્થિત સૂર્ય દેવતા સૂર્યને સમર્પિત એક હિન્દુ મંદિર છે . તે પુષ્પાવતી નદીના કિનારે આવેલું છે. તે ઇ.સ.1026-27 પછી ચૌલુક્ય વંશના ભીમ પ્રથમના શાસન દરમિયાન બનાવવામાં આવ્યું હતું .
2 / 9

મોઢેરા સૂર્ય મંદિરની સ્થાપના સોલંકી વંશના રાજા ભીમદેવ પ્રથમ (ઇ.સ.1026–1027 ) દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમનું રાજ્યને સૂર્ય ઉપાસનામાં શ્રદ્ધા હતી અને પોતાને "સૂર્યવંશી" માનતા હતા, એટલે મંદિર પણ સૂર્ય દેવને સમર્પિત છે. — મોઢેરા સૂર્ય મંદિરની સ્થાપના સોલંકી વંશના રાજા ભીમદેવ પ્રથમ (ઇ.સ.1026–1027 ) દ્વારા કરવામાં આવી હતી. તેમનું રાજ્યને સૂર્ય ઉપાસનામાં શ્રદ્ધા હતી અને પોતાને "સૂર્યવંશી" માનતા હતા, એટલે મંદિર પણ સૂર્ય દેવને સમર્પિત છે.
3 / 9

મંદિરનું સ્થાપત્ય મારુ-ગુર્જર શિલ્પશૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. આ શૈલીમાં દ્રવિડ અને નાગર શૈલીનો મિશ્રણ જોવા મળે છે. મંદિર ત્રણ મુખ્ય ભાગોમાં વિભાજિત છે. — મંદિરનું સ્થાપત્ય મારુ-ગુર્જર શિલ્પશૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. આ શૈલીમાં દ્રવિડ અને નાગર શૈલીનો મિશ્રણ જોવા મળે છે. મંદિર ત્રણ મુખ્ય ભાગોમાં વિભાજિત છે.
4 / 9

ગર્ભગૃહ જ્યાં સૂર્ય દેવની મૂર્તિ સ્થાપિત હતી. ગૂઢમંડપ, શ્રદ્ધાળુઓ માટે ઉપાસના સ્થળ. સૂર્યકુંડ જેને રામકુંડ પણ કહેવાય છે, જ્યાં શ્રદ્ધાળુઓ પવિત્ર સ્નાન કરતા પહેલા પૂજા માટે જતા. — ગર્ભગૃહ જ્યાં સૂર્ય દેવની મૂર્તિ સ્થાપિત હતી. ગૂઢમંડપ, શ્રદ્ધાળુઓ માટે ઉપાસના સ્થળ. સૂર્યકુંડ જેને રામકુંડ પણ કહેવાય છે, જ્યાં શ્રદ્ધાળુઓ પવિત્ર સ્નાન કરતા પહેલા પૂજા માટે જતા.
5 / 9

મંદિરનું નિર્માણ એવા ખગોળીય હિસાબથી થયું છે કે વસંત ઋતુના સમયગાળા સૂર્યના કિરણો સીધા ગર્ભગૃહમાં સૂર્યમૂર્તિ પર પડતા હતા.આ ઐતિહાસિક કૃતિ આજે પણ વિજ્ઞાન અને આર્કિટેક્ચર માટે આશ્ચર્યજનક છે. — મંદિરનું નિર્માણ એવા ખગોળીય હિસાબથી થયું છે કે વસંત ઋતુના સમયગાળા સૂર્યના કિરણો સીધા ગર્ભગૃહમાં સૂર્યમૂર્તિ પર પડતા હતા.આ ઐતિહાસિક કૃતિ આજે પણ વિજ્ઞાન અને આર્કિટેક્ચર માટે આશ્ચર્યજનક છે.
6 / 9

કહેવામાં આવે છે કે મહમૂદ ગઝ્નવીના આક્રમણ દરમિયાન મંદિરને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું. આજે પણ ત્યાં પ્રાચીન અવશેષો જોવા મળે છે, 1024-1025 દરમિયાન, ગઝનીના મહમુદે ભીમના રાજ્ય પર આક્રમણ કર્યું હતું, અને લગભગ 20,000 સૈનિકોની સેનાએ મોઢેરા ખાતે તેની પ્રગતિને રોકવાનો નિષ્ફળ પ્રયાસ કર્યો હતો. — કહેવામાં આવે છે કે મહમૂદ ગઝ્નવીના આક્રમણ દરમિયાન મંદિરને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું. આજે પણ ત્યાં પ્રાચીન અવશેષો જોવા મળે છે, 1024-1025 દરમિયાન, ગઝનીના મહમુદે ભીમના રાજ્ય પર આક્રમણ કર્યું હતું, અને લગભગ 20,000 સૈનિકોની સેનાએ મોઢેરા ખાતે તેની પ્રગતિને રોકવાનો નિષ્ફળ પ્રયાસ કર્યો હતો.
7 / 9

મોઢેરા મંદિર હવે ભારતીય પુરાતત્વ વિભાગ (ASI) દ્વારા સુરક્ષિત છે. દર વર્ષે અહીં મોઢેરા ડાન્સ ફેસ્ટિવલ યોજાય છે, જેમાં ભારતીય શાસ્ત્રીય નૃત્યોનું ભવ્ય આયોજન થાય છે. યુનેસ્કો દ્વારા તે વિશ્વ ધરોહર સ્થળ તરીકે પસંદ થવાની શક્યતા ધરાવે છે. — મોઢેરા મંદિર હવે ભારતીય પુરાતત્વ વિભાગ (ASI) દ્વારા સુરક્ષિત છે. દર વર્ષે અહીં મોઢેરા ડાન્સ ફેસ્ટિવલ યોજાય છે, જેમાં ભારતીય શાસ્ત્રીય નૃત્યોનું ભવ્ય આયોજન થાય છે. યુનેસ્કો દ્વારા તે વિશ્વ ધરોહર સ્થળ તરીકે પસંદ થવાની શક્યતા ધરાવે છે.
8 / 9

( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.) — ( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.)
9 / 9

Tv9 ગુજરાતી પર શહેર, નામ પાછળના ઈતિહાસની જાણકારી નિયમિત પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. તો તમારે પણ ઈતિહાસના વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો.

ઈતિહાસ ગુજરાત જનરલ નોલેજ

Follow Us

LIVETV

Related Photo Gallery

સોનું થયુ સસ્તુ, ચાંદીના ભાવ પણ ઘટ્યા!

તડકો, પરસેવો અને થાકથી બચાવશે આ 6 વસ્તુઓ

ક્રૂડ ઓઈલ ફરી દોડ્યું, શું હવે મોંઘું થશે પેટ્રોલ-ડીઝલ?

ભારતની મહિલા ક્રિકેટ ટીમની ઓલરાઉન્ડરનો પરિવાર જુઓ

આજે આ રાશિના જાતકોને થશે અણધાર્યો ધનલાભ, ખુલશે પ્રગતિના દ્વાર

એક પણ રૂપિયો ખર્ચ કર્યા વિના ઘરમાંથી છૂમંતર થશે વંદા

FIFA વર્લ્ડ કપ 2026 ના 5 સૌથી અમીર ખેલાડીઓ કોણ છે?

કેનેડા વિઝાના પ્રોસેસિંગ ટાઇમમાં મોટો ફેરફાર, ભારતીયોને મોટી રાહત

ઈલાયચીવાળું દૂધ પીવાના આયુર્વેદિક ફાયદા!

RCBને ચેમ્પિયન બનાવ્યા બાદ હવે રજત પાટીદાર કરશે આ ટીમની કેપ્ટનશીપ

સોના-ચાંદીના ભાવમાં 'તોતિંગ ઉછાળો'! બંને ધાતુ રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી

સરકારની કમાલની યોજના: દર મહિને મળશે 300 યુનિટ સુધી મફત વીજળી

કરોડોની કિંમત છતાં ટીમોની અપેક્ષાઓ પર પાણી ફેરવનાર ટોપ-5 વિદેશી ખેલાડી

ગુજરાત બેઝ્ડ આ એનર્જી કંપનીના શેરમાં આવી શકે છે '23% નો ઉછાળો'

શું 'કાનૂની નોટિસ' વગર પણ મકાનમાલિક 'ઘર' ખાલી કરાવી શકે?

44ની ઉંમરે કમબેક, 39 વખતની ચેમ્પિયન નિવૃત્તિના 4 વર્ષ બાદ ફરી મેદાનમાં

આ 7 બેટ્સમેને IPL માં સૌથી ઓછા બોલમાં લગાવ્યા 100 છગ્ગા

હવે આવશે તેજી ! મુશ્કેલીઓ વચ્ચે વોડાફોન આઈડિયા માટે રાહતના સમાચાર

વેદાંતા ગ્રૂપના અનિલ અગ્રવાલની નેટવર્થ કેટલી? જાણો

RBIની તિજોરીમાંથી નીકળ્યું કરોડોનું સોનું, ચૂપચાપ કેમ વેચ્યું?

ફિફા વર્લ્ડ કપ ઈતિહાસના 10 શ્રેષ્ઠ ફૂટબોલરો

Canada Visa : એપ્લાય કરવાના કેટલા દિવસ પછી મળે છે કેનેડાના વિઝા?

સોના-ચાંદીના ભાવમાં આવશે 'મોટો કડાકો'? એક્સપર્ટની ચોંકાવનારી આગાહી

IPLમાં સૌથી લાંબો છગ્ગો મારનાર ખેલાડી હવે શું કરે છે?

માર્કેટ ખુલતા જ ક્યાં દાવ ખેલવો ? નિફ્ટીના આ ખાસ ઓપ્શન પર નજર રાખો

BSNLનો ₹51 અદ્ભુત પ્લાન ! 2GB હાઇ-સ્પીડ ડેટા સાથે મળશે કોલિંગનો પ્લાન

Fridge Vastu : શું તમે પણ ફ્રિજમાં ગમે ત્યાં સામાન મૂકી દો છો?

મુકેશ અંબાણીની કંપનીના બે સૌથી સસ્તા પ્લાન,જાણો 189 કે 199 વાળો બેસ્ટ?

RBIની તિજોરીમાં મોટો ધડાકો! 11 લાખ કરોડનું સોનું...

મહિનાની આ 4 તારીખે જન્મેલા બાળકોને કુબેરનું સ્વરૂપ માનવામાં આવે છે?

કાનુની સવાલ: પતિ પત્નીનો ફોન પાસવર્ડ કે બેંક ડિટેલ્સ માગી શકે?

આખી રાત AC ચલાવશો તો પણ નહીં આવે વધારે બિલ, બસ ON કરી લો આ ફીચર

RCBના ખેલાડીઓની પહેલીના જુઓ ફોટો

Water Bottle : પાણીની બોટલ કેટલા સમય પછી બદલવી જોઈએ?

તારક મહેતા..નહીં 30 વર્ષ પહેલા આ શોમાં સાથે દેખાયા હતા જેઠાલાલ-બબીતા

દરરોજ એક વાટકી દાડમ ખાવાથી શું ફાયદા થાય છે?

ACની સાથે Stabiliser લગાવવું જોઈએ કે નહીં? ખરીદતા પહેલા જાણો

ટ્રેનની પાછળ 'X' નું નિશાન કેમ હોય છે?

17 રાજ્યોમાં મોટું એલર્ટ, શું તમારું શહેર પણ લિસ્ટમાં છે?

મહિલા અમ્પાયર પર ટિપ્પણી સ્ટાર ખેલાડીને ભરવો પડ્યો દંડ

સોનું અને ચાંદી બંને સસ્તાં થયા, જાણો અમદાવાદ સહિત તમારા શહેરના ભાવ

સોવરેન ગોલ્ડ બોન્ડ ધારકોની લાગી લોટરી! આ મહિનાથી પૈસા ઉપાડવાનો મોકો

દુનિયાની સૌથી મોંઘી છે ફીફા વર્લ્ડ કપ ટ્રોફી, જાણો તેની કિંમત શું છે?

અરુંધતી રેડ્ડીનો પરિવાર જુઓ

ઈરાનનો Strait of Hormuz અને તેલની કિંમતોને લઈ ચોંકાવનારા સમાચાર..

AC નું ખોટું ટેમ્પરેચર બગાડશે તમારી તબિયત

ભૂલથી પણ સવારે ખાલી પેટે ન ખાશો આ 4 ડ્રાય ફ્રૂટ્સ, વધશે મુશ્કેલીઓ

IPL 2026 માં આ ખેલાડીને 1 રન બનાવવાના 1 કરોડ રૂપિયા મળ્યા

હવે સરકારી વાહનોએ પણ આપવો પડશે ટોલ ટેક્સ, NHAI બદલશે નિયમો

પંજાબ કિંગ્સે જીત્યો ફેર પ્લે એવોર્ડ, આ ટીમનું વર્તન સૌથી ખરાબ રહ્યું

Web Stories View more

આ 7 બેટ્સમેને IPL માં સૌથી ઓછા બોલમાં લગાવ્યા 100 છગ્ગા

સોના-ચાંદીના ભાવ તૂટવાના સંકેત! એક્સપર્ટની મોટી આગાહીથી બજારમાં હલચલ

RCBના બે ખેલાડીઓની IPL ટ્રોફીની હેટ્રિક

ટ્રેનના છેલ્લા ડબ્બા પર ‘X’ કેમ લખેલું હોય છે? જાણો તેની પાછળનું ચોંકાવનારું કારણ

દાડમ ખાવાના 10 અદભુત ફાયદા જાણો!

હિટ પિતાની ફ્લોપ દીકરીની નેટવર્થ જાણો

Latest News View more

સોનું થયુ સસ્તુ, ચાંદીના ભાવ પણ ઘટ્યા!

તડકો, પરસેવો અને થાકથી બચાવશે આ 6 વસ્તુઓ

Breaking News Surat: સુરતની હોસ્પિટલોમાં દર્દીના સગાઓને મળશે મફત ટિફિન

ઘર બેઠાં શરૂ કરો આ 6 સ્માર્ટ AI બિઝનેસ, થઈ શકે છે લાખોની કમાણી!

Breaking News : ઈરાનનો એક સાથે 3 દેશ પર હુમલો

Latest Videos View more

Breaking News Surat: સુરતની હોસ્પિટલોમાં દર્દીના સગાઓને મળશે મફત ટિફિન

નારોલમાં લક્ઝરી બસમાંથી 4.25 કરોડનું ચાંદી-સોનું ઝડપાયું, જુઓ Video

રાજકોટ: ચોકલેટ ગોડાઉન અને ફૂડ ઝોન પર ત્રાટક્યું મનપાનું ફૂડ વિભાગ

અમદાવાદ: સેન્ટ ઝેવિયર્સ કોલેજ અને GCAS વચ્ચે ટકરાવ, વિદ્યાર્થીઓ પરેશાન

અમદાવાદમાં આ ભ્રષ્ટાચાર કોનો રાજકારણીઓનો કે અધિકારીઓનો ? જુઓ વીડિયો

જૂનાગઢમાં અગરબત્તી બનાવવાનું કેમિકલ પીતા 5 લોકોની તબિયત લથડી !

Vadodara Breaking News : વડોદરાવાસીઓને મોંઘવારીનો વધુ એક માર

અમદાવાદમાં કેબિનેટ પ્રધાનની આગેવાનીમાં સાબરમતી નદીની સફાઈ

Breaking News : ભાજપના નારાજ કોર્પોરેટરો ટસના મસ ના થતા ટેન્શન વધ્યુ

Breaking News Rajkot: રાજકોટમાં 100 કરોડના વિકાસ કામો પર બ્રેક!

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ