हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

History of city name : પાલીતાણાના નામ પાછળનો શું છે ઈતિહાસ, જાણો સમસ્ત વાર્તા

ગુજરાતના ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા પાલીતાણા શહેરની શત્રુંજય પર્વત પર સ્થિત જૈન મંદિરોનો સમૂહ ખાસ ઓળખાય છે. ઇતિહાસમાં આ શહેરને "પાદલિપ્તપુર" નામે ઓળખવામાં આવતું હતું અને તે ભગવાનના મંદિરોની નગરી તરીકે પ્રસિદ્ધ હતું. "શત્રુંજય" શબ્દનો અર્થ થાય છે,તે સ્થાન જ્યાં આંતરિક શત્રુઓ પર વિજય પ્રાપ્ત થાય, અથવા પોતાના અંદરના શત્રુઓને જીતવાનો માર્ગ મળેછે.

| Updated on: Dec 28, 2025 | 9:54 AM
Share
પાલીતાણા શહેરનું નામ તેના પ્રાચીન સંદર્ભો અને ધાર્મિક મહત્વને આધારે આવ્યું હોવાનું મનાય છે. કેટલાક ઐતિહાસિક સ્ત્રોતો મુજબ, પાલિતાણા નામ સંભવત “પાલિત+સ્થાન” પરથી ઊભું થયું છે, જેમાં “પાલિત”નો અર્થ રક્ષિત કે પવિત્ર અને “સ્થાન”નો અર્થ સ્થળ છે.

પાલીતાણા શહેરનું નામ તેના પ્રાચીન સંદર્ભો અને ધાર્મિક મહત્વને આધારે આવ્યું હોવાનું મનાય છે. કેટલાક ઐતિહાસિક સ્ત્રોતો મુજબ, પાલિતાણા નામ સંભવત “પાલિત+સ્થાન” પરથી ઊભું થયું છે, જેમાં “પાલિત”નો અર્થ રક્ષિત કે પવિત્ર અને “સ્થાન”નો અર્થ સ્થળ છે.

1 / 9
જૈન શાસ્ત્રોમાં પાલીતાણાને "પાદલિપ્તપુર" તરીકે ઓળખવામાં આવ્યું છે, અને એવું કહેવાય છે કે અહીં અનેક તીર્થંકરોને મુક્તિની પ્રાપ્તિ થઈ છે. ( Credits: Getty Images )

જૈન શાસ્ત્રોમાં પાલીતાણાને "પાદલિપ્તપુર" તરીકે ઓળખવામાં આવ્યું છે, અને એવું કહેવાય છે કે અહીં અનેક તીર્થંકરોને મુક્તિની પ્રાપ્તિ થઈ છે. ( Credits: Getty Images )

2 / 9
પાલીતાણા રાજ્ય પ્રથમ ગોહિલ રાજવંશના શાસકો દ્વારા શાસવામાં આવ્યું હતું. તે સૌરાષ્ટ્રના ભુજ નજીકથી પાળી જતા હતા અને પછી ભાવનગર નજીક વસ્યા. પાલીતાણા તેમના સંસ્કૃતિક કેન્દ્ર તરીકે વિકસ્યું.

પાલીતાણા રાજ્ય પ્રથમ ગોહિલ રાજવંશના શાસકો દ્વારા શાસવામાં આવ્યું હતું. તે સૌરાષ્ટ્રના ભુજ નજીકથી પાળી જતા હતા અને પછી ભાવનગર નજીક વસ્યા. પાલીતાણા તેમના સંસ્કૃતિક કેન્દ્ર તરીકે વિકસ્યું.

3 / 9
પાલીતાણા ભારતનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ જૈન તીર્થસ્થળ ગણાય છે. અહીંના શત્રુંજય પર્વત ઉપર 800થી વધુ જૈન મંદિરો છે, જેને વિશ્વભરના જૈનો માટે અતિશય પવિત્ર ધામ માનવામાં આવે છે. ( Credits: Getty Images )

પાલીતાણા ભારતનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ જૈન તીર્થસ્થળ ગણાય છે. અહીંના શત્રુંજય પર્વત ઉપર 800થી વધુ જૈન મંદિરો છે, જેને વિશ્વભરના જૈનો માટે અતિશય પવિત્ર ધામ માનવામાં આવે છે. ( Credits: Getty Images )

4 / 9
શત્રુંજય પર્વતનું મહત્વ એટલું છે કે જૈન માન્યતાઓ અનુસાર, પ્રથમ તીર્થંકર ભગવાન ઋષભદેવ (આદિનાથ) અહીં તપશ્ચર્યા કરવા આવ્યા હતા. તેમના પુત્ર ભરત ચક્રવર્તીએ પણ અહીં તપ કર્યું હતું.

શત્રુંજય પર્વતનું મહત્વ એટલું છે કે જૈન માન્યતાઓ અનુસાર, પ્રથમ તીર્થંકર ભગવાન ઋષભદેવ (આદિનાથ) અહીં તપશ્ચર્યા કરવા આવ્યા હતા. તેમના પુત્ર ભરત ચક્રવર્તીએ પણ અહીં તપ કર્યું હતું.

5 / 9
અહીં લગભગ 2076થી વધુ મૂર્તિઓ સ્થાપિત છે. માને છે કે આ પર્વત પર ચઢીને દર્શન કરનાર વ્યક્તિને પાપમુક્તિ અને મોક્ષમાર્ગ મળે છે. ( Credits: Getty Images )

અહીં લગભગ 2076થી વધુ મૂર્તિઓ સ્થાપિત છે. માને છે કે આ પર્વત પર ચઢીને દર્શન કરનાર વ્યક્તિને પાપમુક્તિ અને મોક્ષમાર્ગ મળે છે. ( Credits: Getty Images )

6 / 9
પાલીતાણા એક સમયગાળા સુધી ભાવનગર રિયાસત હેઠળ આવેલું હતું. બ્રિટિશ શાસનકાળ દરમિયાન પણ પાલીતાણાની ધાર્મિક છબી અને સાંસ્કૃતિક મૂલ્ય બદલાયા નહિં. 1948માં ભારતના એકીકરણ પછી પાલીતાણા ભાવનગર જિલ્લાના ભાગરૂપે ભારતીય સંઘમાં સામેલ થયું. ( Credits: Getty Images )

પાલીતાણા એક સમયગાળા સુધી ભાવનગર રિયાસત હેઠળ આવેલું હતું. બ્રિટિશ શાસનકાળ દરમિયાન પણ પાલીતાણાની ધાર્મિક છબી અને સાંસ્કૃતિક મૂલ્ય બદલાયા નહિં. 1948માં ભારતના એકીકરણ પછી પાલીતાણા ભાવનગર જિલ્લાના ભાગરૂપે ભારતીય સંઘમાં સામેલ થયું. ( Credits: Getty Images )

7 / 9
પાલીતાણા માત્ર ધાર્મિક કેન્દ્ર નથી, પણ અહીંની દ્રવિડ શૈલી મંદિરોની સ્થાપત્યકલા પણ વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. પાલીતાણાને "જૈન કાશી" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.અહીં પ્રત્યેક વર્ષ હજારો તીર્થયાત્રી શત્રુંજય પર્વત પર ચઢીને દર્શન કરવા આવે છે.

પાલીતાણા માત્ર ધાર્મિક કેન્દ્ર નથી, પણ અહીંની દ્રવિડ શૈલી મંદિરોની સ્થાપત્યકલા પણ વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. પાલીતાણાને "જૈન કાશી" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.અહીં પ્રત્યેક વર્ષ હજારો તીર્થયાત્રી શત્રુંજય પર્વત પર ચઢીને દર્શન કરવા આવે છે.

8 / 9
ઈ.સ. 2014માં, ગુજરાત રાજ્યનું પાલિતાણા શહેર એવું પ્રથમ સ્થાન બન્યું હતું જ્યાં કાયદાની દૃષ્ટિએ સંપૂર્ણ શાકાહારી જીવનશૈલી લાગુ કરવામાં આવી. ( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.)

ઈ.સ. 2014માં, ગુજરાત રાજ્યનું પાલિતાણા શહેર એવું પ્રથમ સ્થાન બન્યું હતું જ્યાં કાયદાની દૃષ્ટિએ સંપૂર્ણ શાકાહારી જીવનશૈલી લાગુ કરવામાં આવી. ( આ માહિતી વિવિધ ઐતિહાસિક તથ્યો અને સંશોધનો પર આધારિત છે. વિગતવાર માહિતી માટે, ઇતિહાસના પ્રમાણભૂત ગ્રંથો અને સંશોધનોનો અભ્યાસ કરવો ઉચિત રહેશે.)

9 / 9

Tv9 ગુજરાતી પર શહેર, નામ પાછળના ઈતિહાસની જાણકારી નિયમિત પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. તો તમારે પણ ઈતિહાસના વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો.

ઈતિહાસગુજરાતજનરલ નોલેજ
Follow Us
LIVETV
Web Stories View more
FIFA વર્લ્ડ કપમાં સૌથી વધુ ફાઈનલ રમનાર ટીમ કઈ છે?
FIFA વર્લ્ડ કપમાં સૌથી વધુ ફાઈનલ રમનાર ટીમ કઈ છે?
જીન્સ પેન્ટમાં કેમ આપેલુ હોય છે નાનકડુ ખિસ્સું- તમે નહીં જાણતા હોવ કારણ
જીન્સ પેન્ટમાં કેમ આપેલુ હોય છે નાનકડુ ખિસ્સું- તમે નહીં જાણતા હોવ કારણ
મિડનાઇટમાં ભૂખ લાગે તો આ 10 સુપરફૂડ પસંદ કરો!
મિડનાઇટમાં ભૂખ લાગે તો આ 10 સુપરફૂડ પસંદ કરો!
IPL પર હતી દાઉદની નજર? ભાગેડુ લલિત મોદીનો મોટો ખુલાસો
IPL પર હતી દાઉદની નજર? ભાગેડુ લલિત મોદીનો મોટો ખુલાસો
તમામ વિમેન્સ T20 વર્લ્ડ કપમાં રમનાર 7 ખેલાડીઓ કોણ છે?
તમામ વિમેન્સ T20 વર્લ્ડ કપમાં રમનાર 7 ખેલાડીઓ કોણ છે?
61 વર્ષની ઉંમરે આમિર ખાન ત્રીજી વખત લગ્ન કરશે
61 વર્ષની ઉંમરે આમિર ખાન ત્રીજી વખત લગ્ન કરશે
Latest Videos View more
ઠગ બંટી-બબલીએ 15 લોકો પાસેથી 20 કરોડથી વધુની છેતરપિંડી કરી
ઠગ બંટી-બબલીએ 15 લોકો પાસેથી 20 કરોડથી વધુની છેતરપિંડી કરી
પરિવારમાં બધાની વાતોને ધ્યાનથી સાંભળો, મિત્રોને સહયોગી બનતા જોશો
પરિવારમાં બધાની વાતોને ધ્યાનથી સાંભળો, મિત્રોને સહયોગી બનતા જોશો
જામનગરના વોટર પાર્કમાં 7 વર્ષના બાળકનું ડૂબી જવાથી મોત
જામનગરના વોટર પાર્કમાં 7 વર્ષના બાળકનું ડૂબી જવાથી મોત
રાજકોટમાં પગ મુક્તા જ બાબા બાગેશ્વરે વિરોધ કરનારાઓને આપી આ ચેલેન્જ
રાજકોટમાં પગ મુક્તા જ બાબા બાગેશ્વરે વિરોધ કરનારાઓને આપી આ ચેલેન્જ
અમદાવાદમાં વેજ બર્ગરના ઓર્ડરમાં ગ્રાહકને નોનવેજ બર્ગર મળ્યું
અમદાવાદમાં વેજ બર્ગરના ઓર્ડરમાં ગ્રાહકને નોનવેજ બર્ગર મળ્યું
ધીરેન્દ્ર શાસ્ત્રીના દિવ્ય દરબાર પહેલા હાઇવોલ્ટેજ ડ્રામા !
ધીરેન્દ્ર શાસ્ત્રીના દિવ્ય દરબાર પહેલા હાઇવોલ્ટેજ ડ્રામા !
Gir Breaking News : ગીરના 11 સિંહો સ્વસ્થ થતા ફરી જંગલમાં મુક્ત!
Gir Breaking News : ગીરના 11 સિંહો સ્વસ્થ થતા ફરી જંગલમાં મુક્ત!
ચોમાસા પહેલા ગુજરાતમાંથી એક ચિંતાજનક સમાચાર સામે આવ્યા
ચોમાસા પહેલા ગુજરાતમાંથી એક ચિંતાજનક સમાચાર સામે આવ્યા
Breaking News : એક જ પરિવારના ત્રણ સભ્યોએ આત્મહત્યા કરી ,જુઓ Video
Breaking News : એક જ પરિવારના ત્રણ સભ્યોએ આત્મહત્યા કરી ,જુઓ Video
આજનું રાશિફળ: રોકાણ માટે આજનો દિવસ ભાગ્યશાળી, વધશે સામાજિક પ્રતિષ્ઠા
આજનું રાશિફળ: રોકાણ માટે આજનો દિવસ ભાગ્યશાળી, વધશે સામાજિક પ્રતિષ્ઠા
g clip-path="url(#clip0_868_265)">