हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ચૂંટણી પરિણામ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

History of city name :પંચમહાલના નામ પાછળનો શું છે ઈતિહાસ, જાણો સમસ્ત વાર્તા

પંચમહાલનો ઇતિહાસ મુઘલ, મરાઠા, બ્રિટિશ અને સ્વતંત્રતા ચળવળ સાથે સંકળાયેલો છે. ઐતિહાસિક દ્રષ્ટિએ, પાવાગઢ અને ચંપાનેરનો વિસ્તાર ગુજરાતના પ્રાચીન અને મધ્યકાલીન વારસાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.

| Updated on: Apr 03, 2025 | 5:07 PM
Share
"પંચમહાલ" નામ બે શબ્દોથી બનેલું છે – પંચ (અર્થાત્ પાંચ) અને મહાલ (અર્થાત્ ખંડ અથવા પ્રાંત). હિંદુ અને મુઘલ શાસન દરમિયાન, આ વિસ્તાર પાંચ પ્રાંતોમાં વહેંચાયેલો હતો, તેથી તેનું નામ "પંચમહાલ" પડ્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે.

"પંચમહાલ" નામ બે શબ્દોથી બનેલું છે – પંચ (અર્થાત્ પાંચ) અને મહાલ (અર્થાત્ ખંડ અથવા પ્રાંત). હિંદુ અને મુઘલ શાસન દરમિયાન, આ વિસ્તાર પાંચ પ્રાંતોમાં વહેંચાયેલો હતો, તેથી તેનું નામ "પંચમહાલ" પડ્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે.

1 / 9
ગુજરાત રાજ્યમાં સ્થિત પંચમહાલ જિલ્લો, જેનો અર્થ "પાંચ મહેલો" થાય છે અને તેનું નામ પાંચ તાલુકાઓ (ગોધરા, દાહોદ, હાલોલ, કાલોલ અને ઝાલોડા) પરથી પડ્યું છે, જે ગ્વાલિયરના મહારાજા સિંધિયા દ્વારા અંગ્રેજોને સોંપવામાં આવ્યા હતા.

ગુજરાત રાજ્યમાં સ્થિત પંચમહાલ જિલ્લો, જેનો અર્થ "પાંચ મહેલો" થાય છે અને તેનું નામ પાંચ તાલુકાઓ (ગોધરા, દાહોદ, હાલોલ, કાલોલ અને ઝાલોડા) પરથી પડ્યું છે, જે ગ્વાલિયરના મહારાજા સિંધિયા દ્વારા અંગ્રેજોને સોંપવામાં આવ્યા હતા.

2 / 9
પંચમહાલ જિલ્લાનો ઇતિહાસ ચાંપાનેર શહેરની આસપાસ ફરે છે, જેની સ્થાપના 7મી સદી ( ઇ.સ.647 ) માં થઈ હતી,13મી સદીના અંતમાં, અલાઉદ્દીન ખિલજીના નેતૃત્વ હેઠળ, ચૌહાણોએ આ પ્રદેશને મુસ્લિમ નિયંત્રણમાંથી મુક્ત કરાવ્યો.

પંચમહાલ જિલ્લાનો ઇતિહાસ ચાંપાનેર શહેરની આસપાસ ફરે છે, જેની સ્થાપના 7મી સદી ( ઇ.સ.647 ) માં થઈ હતી,13મી સદીના અંતમાં, અલાઉદ્દીન ખિલજીના નેતૃત્વ હેઠળ, ચૌહાણોએ આ પ્રદેશને મુસ્લિમ નિયંત્રણમાંથી મુક્ત કરાવ્યો.

3 / 9
પંચમહાલ જિલ્લાનો ઇતિહાસ ચાંપાનેર શહેર અને નજીકના પાવાગઢ ટેકરીની આસપાસ ફરે છે. ચાંપાનેરની સ્થાપના 7મી સદી ( ઇ.સ.647) માં ચાવડા વંશના રાજા વનરાજ ચાવડાના પ્રદેશમાં થઈ હતી. ( Credits: Getty Images )

પંચમહાલ જિલ્લાનો ઇતિહાસ ચાંપાનેર શહેર અને નજીકના પાવાગઢ ટેકરીની આસપાસ ફરે છે. ચાંપાનેરની સ્થાપના 7મી સદી ( ઇ.સ.647) માં ચાવડા વંશના રાજા વનરાજ ચાવડાના પ્રદેશમાં થઈ હતી. ( Credits: Getty Images )

4 / 9
13મી સદીમાં, અલાઉદ્દીન ખિલજીના નેતૃત્વ હેઠળ દિલ્હી સલ્તનતે ચૌહાણ શાસકો પાસેથી શહેર છીનવી લીધું. તેમનું શાસન 1484 સુધી ચાલુ રહ્યું જ્યારે ગુજરાતના સુલતાન મહમૂદ બેગડાએ શહેર પર કબજો કર્યો. ( Credits: Getty Images )

13મી સદીમાં, અલાઉદ્દીન ખિલજીના નેતૃત્વ હેઠળ દિલ્હી સલ્તનતે ચૌહાણ શાસકો પાસેથી શહેર છીનવી લીધું. તેમનું શાસન 1484 સુધી ચાલુ રહ્યું જ્યારે ગુજરાતના સુલતાન મહમૂદ બેગડાએ શહેર પર કબજો કર્યો. ( Credits: Getty Images )

5 / 9
ત્યારબાદ ગોધરા મુઘલ સામ્રાજ્ય (1575 થી 1727) હેઠળ જિલ્લાનું કેન્દ્ર બન્યું . 1611 માં લખતા, મિરાત-એ-સિકંદરીના લેખકે આ પ્રદેશના કેરીઓની ખૂબ પ્રશંસા કરી , તેમને રાજ્યમાં શ્રેષ્ઠ ગણાવ્યા, અને કહ્યું કે ચંદન અહીં પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઉગે છે અને તેનો ઉપયોગ ઘરો બનાવવા માટે થતો હતો. ( Credits: Getty Images )

ત્યારબાદ ગોધરા મુઘલ સામ્રાજ્ય (1575 થી 1727) હેઠળ જિલ્લાનું કેન્દ્ર બન્યું . 1611 માં લખતા, મિરાત-એ-સિકંદરીના લેખકે આ પ્રદેશના કેરીઓની ખૂબ પ્રશંસા કરી , તેમને રાજ્યમાં શ્રેષ્ઠ ગણાવ્યા, અને કહ્યું કે ચંદન અહીં પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઉગે છે અને તેનો ઉપયોગ ઘરો બનાવવા માટે થતો હતો. ( Credits: Getty Images )

6 / 9
1861માં પંચમહાલને બ્રિટિશ ઈસ્ટ ઈન્ડિયા કંપનીએ સિંધિયા રાજવંશ (ગ્વાલિયર) પાસેથી હસ્તગત કર્યું અને તેને "બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી" હેઠળ સામેલ કરવામાં આવ્યું. ( Credits: Getty Images )

1861માં પંચમહાલને બ્રિટિશ ઈસ્ટ ઈન્ડિયા કંપનીએ સિંધિયા રાજવંશ (ગ્વાલિયર) પાસેથી હસ્તગત કર્યું અને તેને "બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી" હેઠળ સામેલ કરવામાં આવ્યું. ( Credits: Getty Images )

7 / 9
1947માં ભારતને સ્વતંત્રતા મળ્યા બાદ, પંચમહાલ જિલ્લાને બોમ્બે રાજ્યમાં અને 1960માં ગુજરાત રાજ્યની રચના પછી ગુજરાતનો ભાગ બનાવવામાં આવ્યો. ( Credits: Getty Images )

1947માં ભારતને સ્વતંત્રતા મળ્યા બાદ, પંચમહાલ જિલ્લાને બોમ્બે રાજ્યમાં અને 1960માં ગુજરાત રાજ્યની રચના પછી ગુજરાતનો ભાગ બનાવવામાં આવ્યો. ( Credits: Getty Images )

8 / 9
આજના સમયમાં પંચમહાલ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક ગોધરા છે, અને આ જિલ્લો પોતાની ઐતિહાસિક, સાંસ્કૃતિક અને ભૌગોલિક વિશેષતાઓ માટે જાણીતો છે. ( Credits: Getty Images )

આજના સમયમાં પંચમહાલ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક ગોધરા છે, અને આ જિલ્લો પોતાની ઐતિહાસિક, સાંસ્કૃતિક અને ભૌગોલિક વિશેષતાઓ માટે જાણીતો છે. ( Credits: Getty Images )

9 / 9

પંચમહાલનો ઇતિહાસ મહાભારત અને પ્રાચીન હિંદુ સાહિત્ય સાથે જોડાયેલો છે.આ વિસ્તાર પર મૌર્ય, ગુપ્ત અને છાપરવાડિયા રાજવંશોનું શાસન રહ્યું છે. પંચમહાલની આવી સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો..

ઈતિહાસગુજરાતજનરલ નોલેજ
Follow Us
LIVETV
Web Stories View more
Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી
Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી
કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?
કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?
Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?
Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?
કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?
કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?
આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે
આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે
રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?
રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?
Latest Videos View more
Breaking News: કાકરાપાર ડેમમાં દુર્ઘટના, 4 યુવકો પાણીમાં ગરકાવ
Breaking News: કાકરાપાર ડેમમાં દુર્ઘટના, 4 યુવકો પાણીમાં ગરકાવ
NEET 2026 પરીક્ષા રદ 23 લાખ વિદ્યાર્થીઓને ફરી આપવી પડશે એક્ઝામ
NEET 2026 પરીક્ષા રદ 23 લાખ વિદ્યાર્થીઓને ફરી આપવી પડશે એક્ઝામ
બહેન દીકરીઓની સુરક્ષા માટે DJ બંધ કરવું ખૂબ જરૂરી છે
બહેન દીકરીઓની સુરક્ષા માટે DJ બંધ કરવું ખૂબ જરૂરી છે
ગુજરાતમાં રેકોર્ડબ્રેક ગરમી, અનેક શહેરોમાં 44 ડિગ્રીને પાર તાપમાન
ગુજરાતમાં રેકોર્ડબ્રેક ગરમી, અનેક શહેરોમાં 44 ડિગ્રીને પાર તાપમાન
ગૃહિણીઓ મસાલાનો સ્ટોક કરતા પહેલા ચેતી જજો
ગૃહિણીઓ મસાલાનો સ્ટોક કરતા પહેલા ચેતી જજો
મિત્રો અને પરિવાર સાથે સમય વિતાવો, આધ્યાત્મિક ગુરુની મુલાકાત લેશો
મિત્રો અને પરિવાર સાથે સમય વિતાવો, આધ્યાત્મિક ગુરુની મુલાકાત લેશો
PM મોદીની અપીલ: દેશનું નાણું બચાવવા સોનું અને વિદેશ પ્રવાસ ટાળો
PM મોદીની અપીલ: દેશનું નાણું બચાવવા સોનું અને વિદેશ પ્રવાસ ટાળો
લુણાવાડા ટાઉન હોલ વિવાદ: ખાડો ખોદવામાં 46 લાખનો ધુમાડો, હવે પૂરવા નવો
લુણાવાડા ટાઉન હોલ વિવાદ: ખાડો ખોદવામાં 46 લાખનો ધુમાડો, હવે પૂરવા નવો
મહેસાણા: વસ્તી ગણતરીમાં શિક્ષકોનો વિરોધ, કલેક્ટરને પાઠવ્યું આવેદનપત્ર
મહેસાણા: વસ્તી ગણતરીમાં શિક્ષકોનો વિરોધ, કલેક્ટરને પાઠવ્યું આવેદનપત્ર
"પટેલો બોલવામાં કડવા હોય છે તેમણે મીઠુ બોલતા શીખવુ પડશે"- અનાર પટેલ
g clip-path="url(#clip0_868_265)">