ઝારખંડ

ઝારખંડ એ ભારતના પૂર્વમાં આવેલું રાજ્ય છે. તેની રાજધાની રાંચી છે. રાજ્યની સરહદ પૂર્વમાં પશ્ચિમ બંગાળ, પશ્ચિમમાં ઉત્તર પ્રદેશ અને છત્તીસગઢ, ઉત્તરમાં બિહાર અને દક્ષિણમાં ઓડિશા છે. બિહારમાંથી વિભાજન કરીને રાજ્યની રચના કરવામાં આવી હતી. ઝારખંડ રાજ્યમાં 24 જિલ્લાઓ છે.

જંગલોના પ્રમાણમાં ઝારખંડ ભારતમાં અગ્રેસર માનવામાં આવે છે. ઝારખંડ એટલે જંગલની જમીન. ઝારખંડમાં ‘ઝાર’ શબ્દનો અર્થ ‘જંગલ’ અને ‘ખંડ’નો અર્થ ‘જમીન’ થાય છે. 2011ની વસ્તી ગણતરી મુજબ, ઝારખંડની વસ્તી આશરે 3.29 કરોડ છે, જે ભારતની કુલ વસ્તીના 2.72% છે. રાજ્યની મોટાભાગની વસ્તી હિંદુ ધર્મને અનુસરે છે (લગભગ 67.8%), ત્યારબાદ ઈસ્લામ (14.5%) છે. રાજ્યની લગભગ 12.8% વસ્તી સરના ધર્મને અનુસરે છે અને 4.1% વસ્તી ખ્રિસ્તી ધર્મને અનુસરે છે. અહીંનો સાક્ષરતા દર 64.4% છે.

ઝારખંડ ભારતનું ખનિજ સમૃદ્ધ રાજ્ય છે. આ ભારતનું સૌથી મોટું કોલસા ઉત્પાદક રાજ્ય છે, જ્યાં દેશના કુલ કોલસાના સંગ્રહનો લગભગ 25 ટકા જથ્થો છે. ઝારખંડમાં ભારતનું બીજું સૌથી મોટું આયર્ન ઓરનું ઉત્પાદન પણ થાય છે. ભારતની પ્રથમ અને વિશ્વની પાંચમી સૌથી મોટી સ્ટીલ ફેક્ટરી ટાટા સ્ટીલ જમશેદપુરમાં છે. બોકારો સ્ટીલ પ્લાન્ટ, એક મોટી સ્ટીલ ફેક્ટરી, બોકારોમાં છે.