AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

એવા 5 દેશ જે જમીન, પાણી અને આકાશ દ્વારા એકસાથે કરી શકે છે પરમાણુ હુમલો

દુનિયાના આ થોડા જ દેશો જેની પાસે એકસાથે ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરવાની તાકત છે. પરંતુ વાસ્તવિક પ્રશ્ન એ છે કે આ શસ્ત્રોના વધતા સંચયથી ભવિષ્ય કેટલું સુરક્ષિત છે ?

Sachin Agrawal | Updated on: Nov 30, 2025 | 2:07 PM

દુનિયામાં જે રીતે યુદ્ધ નો માહોલ જોવા મળી રહ્યું છે એવા સંજોકોમાં બધા દેશો પોતના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે બધી જ રીતે કટિબદ્ધ રહે છે, પૃથ્વીની નીચે, સમુદ્રના ઊંડાણમાં અને આકાશમાં ઊંચા, વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી દેશોમાં મૌન તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, જે આંખના પલકારામાં બધું જ નષ્ટ કરવા સક્ષમ છે. મુખ્ય રાષ્ટ્રો પોતાની દેશની સુરક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા નથી, પરંતુ આંખના પલકારામાં પોતાના દુશ્મનોનો નાશ કરવાની ક્ષમતા વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આમાંથી સૌથી ખતરનાક ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ છે, જેનો અર્થ છે કે એક જ દેશ ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરી શકે છે. પ્રશ્ન એ છે કે મૃત્યુની આ ત્રિકોણીય વ્યવસ્થા કયા દેશોની પાસે છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ શું છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડની સૌથી સરળ વ્યાખ્યા એ છે કે કોઈ દેશ પાસે ત્રણ મિસાઇલ-લોન્ચિંગ વેપન પ્લેટફોર્મ હોય છે: જમીન-આધારિત ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ મિસાઇલો, સમુદ્ર-લોન્ચિંગ મિસાઇલો અને હવા-થી-હવા પરમાણુ બોમ્બર. આ ત્રણેય મળીને દેશને એવી સુરક્ષા પૂરી પાડે છે કે જો એક પ્લેટફોર્મ પર હુમલો કરવામાં આવે અને તેને અક્ષમ કરવામાં આવે તો પણ, બાકીના બે કાર્યરત રહી શકે છે અને વળતો હુમલો કરી શકે છે. — દુનિયામાં જે રીતે યુદ્ધ નો માહોલ જોવા મળી રહ્યું છે એવા સંજોકોમાં બધા દેશો પોતના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે બધી જ રીતે કટિબદ્ધ રહે છે, પૃથ્વીની નીચે, સમુદ્રના ઊંડાણમાં અને આકાશમાં ઊંચા, વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી દેશોમાં મૌન તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, જે આંખના પલકારામાં બધું જ નષ્ટ કરવા સક્ષમ છે. મુખ્ય રાષ્ટ્રો પોતાની દેશની સુરક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા નથી, પરંતુ આંખના પલકારામાં પોતાના દુશ્મનોનો નાશ કરવાની ક્ષમતા વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આમાંથી સૌથી ખતરનાક ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ છે, જેનો અર્થ છે કે એક જ દેશ ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરી શકે છે. પ્રશ્ન એ છે કે મૃત્યુની આ ત્રિકોણીય વ્યવસ્થા કયા દેશોની પાસે છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ શું છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડની સૌથી સરળ વ્યાખ્યા એ છે કે કોઈ દેશ પાસે ત્રણ મિસાઇલ-લોન્ચિંગ વેપન પ્લેટફોર્મ હોય છે: જમીન-આધારિત ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ મિસાઇલો, સમુદ્ર-લોન્ચિંગ મિસાઇલો અને હવા-થી-હવા પરમાણુ બોમ્બર. આ ત્રણેય મળીને દેશને એવી સુરક્ષા પૂરી પાડે છે કે જો એક પ્લેટફોર્મ પર હુમલો કરવામાં આવે અને તેને અક્ષમ કરવામાં આવે તો પણ, બાકીના બે કાર્યરત રહી શકે છે અને વળતો હુમલો કરી શકે છે.
1 / 6

અમેરિકા: આ કારણોસર, વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો આ વ્યૂહાત્મક ક્ષમતા પ્રાપ્ત કરી શક્યા છે. અમેરિકા પ્રથમ ક્રમે છે. શીત યુદ્ધ પછી, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સંપૂર્ણ વિકસિત ટ્રાયડ સિસ્ટમ વિકસાવનાર પ્રથમ દેશ હતો. તેની પાસે મિનિટમેન III ICBM, ઓહિયો-ક્લાસ મિસાઇલ સબમરીન જેવી લાંબા અંતરની મિસાઇલો અને B52 અને B2 બોમ્બર્સ જેવા ઘાતક વિમાનો છે. આ સંયોજન યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને દરેક દિશામાંથી વ્યૂહાત્મક લાભ આપે છે.(Iimage credit: Amazon) — અમેરિકા: આ કારણોસર, વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો આ વ્યૂહાત્મક ક્ષમતા પ્રાપ્ત કરી શક્યા છે. અમેરિકા પ્રથમ ક્રમે છે. શીત યુદ્ધ પછી, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સંપૂર્ણ વિકસિત ટ્રાયડ સિસ્ટમ વિકસાવનાર પ્રથમ દેશ હતો. તેની પાસે મિનિટમેન III ICBM, ઓહિયો-ક્લાસ મિસાઇલ સબમરીન જેવી લાંબા અંતરની મિસાઇલો અને B52 અને B2 બોમ્બર્સ જેવા ઘાતક વિમાનો છે. આ સંયોજન યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને દરેક દિશામાંથી વ્યૂહાત્મક લાભ આપે છે.(Iimage credit: Amazon)
2 / 6

રશિયા: રશિયા પાસે બીજા ક્રમનો સૌથી શક્તિશાળી ટ્રાયડ છે. રશિયા પાસે વિશ્વનો સૌથી મોટો પરમાણુ ભંડાર અને એક અત્યાધુનિક ટ્રાયડ સિસ્ટમ છે. સરમત RS-24 જેવી મિસાઇલો જમીન પરથી ફાયર કરી શકાય છે, બોરી-ક્લાસ સબમરીન સમુદ્રમાંથી હુમલો કરી શકે છે, અને Tu-160 અને Tu-95MS બોમ્બર્સ હવામાં મૃત્યુ પહોંચાડવા માટે તૈયાર છે. આ જ કારણ છે કે રશિયાને ટ્રાયડની દ્રષ્ટિએ વિશ્વની સૌથી મજબૂત શક્તિ માનવામાં આવે છે. (Image credit:Wikipedia) — રશિયા: રશિયા પાસે બીજા ક્રમનો સૌથી શક્તિશાળી ટ્રાયડ છે. રશિયા પાસે વિશ્વનો સૌથી મોટો પરમાણુ ભંડાર અને એક અત્યાધુનિક ટ્રાયડ સિસ્ટમ છે. સરમત RS-24 જેવી મિસાઇલો જમીન પરથી ફાયર કરી શકાય છે, બોરી-ક્લાસ સબમરીન સમુદ્રમાંથી હુમલો કરી શકે છે, અને Tu-160 અને Tu-95MS બોમ્બર્સ હવામાં મૃત્યુ પહોંચાડવા માટે તૈયાર છે. આ જ કારણ છે કે રશિયાને ટ્રાયડની દ્રષ્ટિએ વિશ્વની સૌથી મજબૂત શક્તિ માનવામાં આવે છે. (Image credit:Wikipedia)
3 / 6

ચીન: છેલ્લા દાયકામાં ચીનના પરમાણુ ટ્રાયડમાં ઝડપથી વધારો થયો છે. તેણે DF-41 જેવી મિસાઇલો સાથે તેની જમીન-આધારિત ક્ષમતાઓનો વિસ્તાર કર્યો છે, જ્યારે જિન-ક્લાસ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન JL-2 અને JL-3 મિસાઇલોથી સજ્જ છે. હવાઈ હુમલા માટે, ચીન પાસે H-6 બોમ્બર છે અને તે આગામી પેઢીના H-20 બોમ્બર વિકસાવી રહ્યું છે, જે તેની ક્ષમતાઓમાં વધુ વધારો કરશે. (Image credit:VCG via Getty Images) — ચીન: છેલ્લા દાયકામાં ચીનના પરમાણુ ટ્રાયડમાં ઝડપથી વધારો થયો છે. તેણે DF-41 જેવી મિસાઇલો સાથે તેની જમીન-આધારિત ક્ષમતાઓનો વિસ્તાર કર્યો છે, જ્યારે જિન-ક્લાસ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન JL-2 અને JL-3 મિસાઇલોથી સજ્જ છે. હવાઈ હુમલા માટે, ચીન પાસે H-6 બોમ્બર છે અને તે આગામી પેઢીના H-20 બોમ્બર વિકસાવી રહ્યું છે, જે તેની ક્ષમતાઓમાં વધુ વધારો કરશે. (Image credit:VCG via Getty Images)
4 / 6

ભારત: ભારતે તાજેતરના વર્ષોમાં પરમાણુ ટ્રાયડ પણ પૂર્ણ કર્યું છે, જેનાથી દક્ષિણ એશિયામાં એક મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક સંતુલન સ્થાપિત થયું છે. ભારત પાસે અગ્નિ શ્રેણીની જમીન પરથી છોડવામાં આવતી મિસાઇલો છે. હવાઈ હુમલા માટે, ભારત પાસે પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવા સક્ષમ લડાકુ વિમાનો છે. સૌથી નોંધપાત્ર INS અરિહંત છે, જે ભારતીય નૌકાદળની બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન છે, જે ઊંડા પાણીની અંદરથી ઘાતક પરમાણુ હુમલાઓ કરવા સક્ષમ છે. (Image credit:ssbcrackexams) — ભારત: ભારતે તાજેતરના વર્ષોમાં પરમાણુ ટ્રાયડ પણ પૂર્ણ કર્યું છે, જેનાથી દક્ષિણ એશિયામાં એક મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક સંતુલન સ્થાપિત થયું છે. ભારત પાસે અગ્નિ શ્રેણીની જમીન પરથી છોડવામાં આવતી મિસાઇલો છે. હવાઈ હુમલા માટે, ભારત પાસે પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવા સક્ષમ લડાકુ વિમાનો છે. સૌથી નોંધપાત્ર INS અરિહંત છે, જે ભારતીય નૌકાદળની બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન છે, જે ઊંડા પાણીની અંદરથી ઘાતક પરમાણુ હુમલાઓ કરવા સક્ષમ છે. (Image credit:ssbcrackexams)
5 / 6

ફ્રાન્સ અને યુકે: આ ચાર દેશ સહિત, ફ્રાન્સ અને યુકે પાસે પણ બે-પ્લેટફોર્મ પરમાણુ ક્ષમતાઓ છે, પરંતુ વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો પાસે સંપૂર્ણ પરમાણુ ટ્રાયડ છે. આ સિસ્ટમ માત્ર પ્રહાર શક્તિમાં વધારો કરતી નથી પરંતુ કોઈપણ વિરોધીને પહેલા પ્રહાર કરવાની ભૂલ કરવાથી પણ નિરાશ કરે છે. (Image credit:icds.ee & Crown Copyright — ફ્રાન્સ અને યુકે: આ ચાર દેશ સહિત, ફ્રાન્સ અને યુકે પાસે પણ બે-પ્લેટફોર્મ પરમાણુ ક્ષમતાઓ છે, પરંતુ વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો પાસે સંપૂર્ણ પરમાણુ ટ્રાયડ છે. આ સિસ્ટમ માત્ર પ્રહાર શક્તિમાં વધારો કરતી નથી પરંતુ કોઈપણ વિરોધીને પહેલા પ્રહાર કરવાની ભૂલ કરવાથી પણ નિરાશ કરે છે. (Image credit:icds.ee & Crown Copyright
6 / 6

દેશ અને દુનિયાના તમામ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો

અમેરિકા ચીન જનરલ નોલેજ ફ્રાન્સ ભારતીય સેના રશિયા

Related Photo Gallery

ગુજરાતનું પ્રથમ સૌર ઉર્જાથી ચાલતા સ્ટેડિયમ વિશે જાણો

રાજકોટમાં રોહિત શર્મા ઈતિહાસ રચશે!

મકરસંક્રાંતિ પર સોનું થઈ ગયુ મોંઘુ, જાણો અમદાવાદમાં કેટલો છે ભાવ

પીરિયડ્સ પછી ક્યારે શારીરિક સંબંધ બાંધવો જોઈએ?

પિતાનું રાજકારણમાં રહી ચૂક્યું છે મોટું નામ આવો છે ઉદ્ધવ ઠાકરેનો પરિવા

કામનો ભાર તમને ચિંતિત કરશે, બાળકો સાથે વધુ સમય વિતાવો

10x રિટર્ન! આ બંને સ્ટોક તમારા માટે 'ગેમ-ચેન્જર' સાબિત થશે

આ 50 કંપની 'ડિવિડન્ડ' આપવામાં સૌથી આગળ

ભારત-ગુજરાતનું ભાગ્ય બદલવાનું કામ નરેન્દ્ર મોદી અને અમિત શાહે કર્યું

યુએસ ટેરિફની આ '3 શેર' પર કોઈ જ અસર નહીં પડે

શનિની રાશિમાં સૂર્ય-શુક્રની યુતિ, આ 3 રાશિઓ પર વરસશે ધનવર્ષા

ચેકની પાછળ સહી કેમ કરવી જરૂરી છે? આની પાછળનું રહસ્ય શું?

Jioનો 450 રુપિયા વાળો પ્લાન થયો લોન્ચ, મળશે ઘણા બધા લાભ, જાણો વેલિડિટી

SBIએ રોકડ ઉપાડના ચાર્જમાં વધારો કર્યો

14 જાન્યુઆરી આ 4 રાશિના જાતકોની કિસ્મત ખુલી જશે, સૂર્ય ગોચર કરાવશે લાભ

રાજકોટના નિરંજન શાહ સ્ટેડિયમ ઉપર ચગશે પતંગો

પૂજા ખંડમાં કરી આ ભૂલો તો અધૂરી રહી શકે છે તમારી પૂજા,જાણો વાસ્તુ નિયમ

શું તમે પણ ફોનમાં વારંવાર ફેક્ટરી રીસેટ કરો છો? તો આ ભૂલ ભારે પડશે

સોનાના ભાવમાં ફરી મોટો વધારો, ચાંદી પણ થઈ મોંઘી, જાણો આજની કિંમત

કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે મોંઘવારી ભથ્થાને લઈને ગુડ ન્યૂઝ

શું લિવ-ઇન પાર્ટનર્સ પેન્શન માટે હકદાર હશે?જાણો

પીરિયડ્સ દરમિયાન પેપ સ્મીયર ટેસ્ટ કેમ ન કરાવવો જોઈએ?

179થી વધુ ફિલ્મો અને સિરિયલોમાં કામ કરનારી અભિનેત્રીનો પરિવાર જુઓ

નાણાકીય લાભ થવાની શક્યતા છે, વડીલો સાથે બિઝનેસને લગતી વાત કરો

શિયાળામાં આંગળીઓમાં સોજો અને દુખાવો થયા છે ?

આ 3 રાશિના જાતકો માટે 'ઉત્તરાયણ' ખૂબ જ ખાસ રહેશે

આ 5 લોકોએ ભૂલથી પણ 'મગફળી'નું સેવન ન કરવું જોઈએ

ત્રીજું સ્ટોક એક્સચેન્જ ખુલશે! 'ટ્રેડિંગ' ટૂંક સમયમાં શરૂ થશે

ચાંદીમા 'સુનામી’ સોનાએ પણ બનાવ્યો નવો રેકોર્ડ, જાણો

શિયાળામાં બ્લડ પ્રેશર વધઘટ થાય છે ? ખાઓ આ વસ્તુ પછી જુઓ ચમત્કાર

મકરસંક્રાંતિના આ 'અમૃત મુહૂર્ત'માં શિવ પૂજા કરો

નોકરી છોડ્યા પછી પણ તમારું PF બેલેન્સ આપમેળે વધતું રહેશે

સ્ટોક માર્કેટ 5 દિવસમાં 800 પોઈન્ટ્સ નીચે આવ્યા બાદ Nifty માં બુલ રેલી

Airtelનો સૌથી મોંઘો રિચાર્જ પ્લાન,કિંમત અને ફાયદા જાણી આશ્ચર્યચકિત થશે

2026માં તમારું વીજળીનું બિલ થશે શૂન્ય, જાણો કેવી રીતે

વંદે ભારત ટ્રેનમાં નહીં હોય VIP કે ઈમરજન્સી કોટા

નવો ફોન ખરીદો ત્યારે પહેલા જ બદલી નાખજો આ સેટિંગ્સ, જાણો અહીં

રેડ કાર્પેટ પર દેશી ગર્લનો જલવો

સૂર્યાસ્ત પછી મહિલાઓ એ વાળ કેમ ના ઓળવા જોઈએ? જાણો વાસ્તુ નિયમ

પત્ની પાસેથી ઘર ખર્ચનો હિસાબ માંગવો ગુનો છે કે નહીં?

આજે સોનું થયું સસ્તુ, ચાંદીના ભાવ પણ ઘટી ગયા, જાણો અહીં કિંમત

બજેટ બનાવવા માટે સરકાર પાસે અબજો રુપિયા ક્યાંથી આવે છે? જાણો અહીં

ગરદન અને આંખનો દુખાવો થશે દૂર, આ આદતો સુધારો

ભારતમાં બિટકોઇન ખરીદનારાઓની ખૈર નહીં ! સરકારે લાગુ કર્યા 5 કડક નિયમ

મિર્ઝાપુરના ગુડ્ડુ ભૈયાનો પરિવાર જુઓ

સર્જનાત્મક કામ કરવાનો પ્રયાસ કરો, સાંજે મિત્રો સાથે સમય વિતાવો

પોસ્ટ ઓફિસની આ યોજનાઓ આપી રહી છે મોટું વળતર

મંગળનું ગોચર આ રાશિના જાતકોના જીવનમાં લાવશે પરિવર્તન

BCCI-BCB વિવાદ વચ્ચે ICCનો ચોંકાવનારો નિર્ણય

શિયાળામાં આ લોકો દહીં ભૂલથી પણ ન ખાતા.. જાણો કારણ

Web Stories View more

બાજરીમાંથી બનાવો આ 5 વસ્તુઓ, જે સ્વાસ્થ્ય માટે છે ખૂબ જ સારી

Health : શિયાળામાં બ્લડ પ્રેશરને કંટ્રોલમાં રાખવા આ વસ્તુઓ ખાઓ

મેકઅપ વગર જાહ્નવી આવી દેખાય છે, શેર કર્યો Photo

બંધ ગળામાં રાહત મેળવવા માટે 5 ઘરેલું ઉપચાર

શિયાળામાં વાળ ખરવાનું પ્રમાણ કેમ વધે છે? જાણો તેને કેવી રીતે અટકાવી શકાય

રિયાલિટી શોના કિંગનો આવો છે પરિવાર

Latest News View more

કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિતશાહ પતંગબાજો સાથે પેચ લડાવતા જોવા મળ્યા

શું તમે સુપર પાવર દૂધ વિશે જાણો છો..?

રાજકોટમાં આ ખેલાડીને રમવાની તક મળી

ગુજરાતનું પ્રથમ સૌર ઉર્જાથી ચાલતા સ્ટેડિયમ વિશે જાણો

સતત 18માં દિવસે ઈરાનમાં વિરોધ પ્રદર્શન અને આગચંપી

Latest Videos View more

કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિતશાહ પતંગબાજો સાથે પેચ લડાવતા જોવા મળ્યા

Breaking news : હજારો કિલો ઊંધિયુ-જલેબી ઝાપટી જશે ગુજરાતીઓ, જુઓ Video

Breaking news : પંચમહાલમાં ગાઢ ધુમ્મસની ચાદર પથરાઈ

અમદાવાદમાં ઉત્તરાયણ પર્વની ઉલ્લાસભેર ઉજવણી, જુઓ VIDEO

તમારું સ્વાસ્થ્ય એકંદરે સારું રહેશે, વ્યવસાયિક સંપર્કોમાં સુધારો થશે

પાણીની ટાંકી તોડવા માટે ટાંકી ઉપર ચડ્યું JCB, જુઓ વીડિયો

અમદાવાદના નામાંકિત દાસ ખમણને AMCએ માર્યું સીલ

ડીસાના રામપુરમા 20 વર્ષથી પાકો રસ્તો જ નથી, નેતાઓ સામે રોષે ભરાયા લોકો

સનાતન ધર્મ અને ભારતીય સંસ્કૃતિ સૂર્ય-ચંદ્ર જેટલી અમર અને અમિટ છે

ગાંધીજીના નામથી એલર્જી હોવાથી ભાજપે મનરેગાનું નામ બદલી G RAM G કર્યું

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ