AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

એવા 5 દેશ જે જમીન, પાણી અને આકાશ દ્વારા એકસાથે કરી શકે છે પરમાણુ હુમલો

દુનિયાના આ થોડા જ દેશો જેની પાસે એકસાથે ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરવાની તાકત છે. પરંતુ વાસ્તવિક પ્રશ્ન એ છે કે આ શસ્ત્રોના વધતા સંચયથી ભવિષ્ય કેટલું સુરક્ષિત છે ?

Sachin Agrawal | Updated on: Nov 30, 2025 | 2:07 PM

દુનિયામાં જે રીતે યુદ્ધ નો માહોલ જોવા મળી રહ્યું છે એવા સંજોકોમાં બધા દેશો પોતના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે બધી જ રીતે કટિબદ્ધ રહે છે, પૃથ્વીની નીચે, સમુદ્રના ઊંડાણમાં અને આકાશમાં ઊંચા, વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી દેશોમાં મૌન તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, જે આંખના પલકારામાં બધું જ નષ્ટ કરવા સક્ષમ છે. મુખ્ય રાષ્ટ્રો પોતાની દેશની સુરક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા નથી, પરંતુ આંખના પલકારામાં પોતાના દુશ્મનોનો નાશ કરવાની ક્ષમતા વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આમાંથી સૌથી ખતરનાક ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ છે, જેનો અર્થ છે કે એક જ દેશ ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરી શકે છે. પ્રશ્ન એ છે કે મૃત્યુની આ ત્રિકોણીય વ્યવસ્થા કયા દેશોની પાસે છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ શું છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડની સૌથી સરળ વ્યાખ્યા એ છે કે કોઈ દેશ પાસે ત્રણ મિસાઇલ-લોન્ચિંગ વેપન પ્લેટફોર્મ હોય છે: જમીન-આધારિત ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ મિસાઇલો, સમુદ્ર-લોન્ચિંગ મિસાઇલો અને હવા-થી-હવા પરમાણુ બોમ્બર. આ ત્રણેય મળીને દેશને એવી સુરક્ષા પૂરી પાડે છે કે જો એક પ્લેટફોર્મ પર હુમલો કરવામાં આવે અને તેને અક્ષમ કરવામાં આવે તો પણ, બાકીના બે કાર્યરત રહી શકે છે અને વળતો હુમલો કરી શકે છે. — દુનિયામાં જે રીતે યુદ્ધ નો માહોલ જોવા મળી રહ્યું છે એવા સંજોકોમાં બધા દેશો પોતના નાગરિકોની સુરક્ષા માટે બધી જ રીતે કટિબદ્ધ રહે છે, પૃથ્વીની નીચે, સમુદ્રના ઊંડાણમાં અને આકાશમાં ઊંચા, વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી દેશોમાં મૌન તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, જે આંખના પલકારામાં બધું જ નષ્ટ કરવા સક્ષમ છે. મુખ્ય રાષ્ટ્રો પોતાની દેશની સુરક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા નથી, પરંતુ આંખના પલકારામાં પોતાના દુશ્મનોનો નાશ કરવાની ક્ષમતા વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. આમાંથી સૌથી ખતરનાક ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ છે, જેનો અર્થ છે કે એક જ દેશ ત્રણ દિશાઓથી પરમાણુ હુમલો કરી શકે છે. પ્રશ્ન એ છે કે મૃત્યુની આ ત્રિકોણીય વ્યવસ્થા કયા દેશોની પાસે છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડ શું છે? ન્યુક્લિયર ટ્રાયડની સૌથી સરળ વ્યાખ્યા એ છે કે કોઈ દેશ પાસે ત્રણ મિસાઇલ-લોન્ચિંગ વેપન પ્લેટફોર્મ હોય છે: જમીન-આધારિત ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ મિસાઇલો, સમુદ્ર-લોન્ચિંગ મિસાઇલો અને હવા-થી-હવા પરમાણુ બોમ્બર. આ ત્રણેય મળીને દેશને એવી સુરક્ષા પૂરી પાડે છે કે જો એક પ્લેટફોર્મ પર હુમલો કરવામાં આવે અને તેને અક્ષમ કરવામાં આવે તો પણ, બાકીના બે કાર્યરત રહી શકે છે અને વળતો હુમલો કરી શકે છે.
1 / 6

અમેરિકા: આ કારણોસર, વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો આ વ્યૂહાત્મક ક્ષમતા પ્રાપ્ત કરી શક્યા છે. અમેરિકા પ્રથમ ક્રમે છે. શીત યુદ્ધ પછી, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સંપૂર્ણ વિકસિત ટ્રાયડ સિસ્ટમ વિકસાવનાર પ્રથમ દેશ હતો. તેની પાસે મિનિટમેન III ICBM, ઓહિયો-ક્લાસ મિસાઇલ સબમરીન જેવી લાંબા અંતરની મિસાઇલો અને B52 અને B2 બોમ્બર્સ જેવા ઘાતક વિમાનો છે. આ સંયોજન યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને દરેક દિશામાંથી વ્યૂહાત્મક લાભ આપે છે.(Iimage credit: Amazon) — અમેરિકા: આ કારણોસર, વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો આ વ્યૂહાત્મક ક્ષમતા પ્રાપ્ત કરી શક્યા છે. અમેરિકા પ્રથમ ક્રમે છે. શીત યુદ્ધ પછી, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સંપૂર્ણ વિકસિત ટ્રાયડ સિસ્ટમ વિકસાવનાર પ્રથમ દેશ હતો. તેની પાસે મિનિટમેન III ICBM, ઓહિયો-ક્લાસ મિસાઇલ સબમરીન જેવી લાંબા અંતરની મિસાઇલો અને B52 અને B2 બોમ્બર્સ જેવા ઘાતક વિમાનો છે. આ સંયોજન યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને દરેક દિશામાંથી વ્યૂહાત્મક લાભ આપે છે.(Iimage credit: Amazon)
2 / 6

રશિયા: રશિયા પાસે બીજા ક્રમનો સૌથી શક્તિશાળી ટ્રાયડ છે. રશિયા પાસે વિશ્વનો સૌથી મોટો પરમાણુ ભંડાર અને એક અત્યાધુનિક ટ્રાયડ સિસ્ટમ છે. સરમત RS-24 જેવી મિસાઇલો જમીન પરથી ફાયર કરી શકાય છે, બોરી-ક્લાસ સબમરીન સમુદ્રમાંથી હુમલો કરી શકે છે, અને Tu-160 અને Tu-95MS બોમ્બર્સ હવામાં મૃત્યુ પહોંચાડવા માટે તૈયાર છે. આ જ કારણ છે કે રશિયાને ટ્રાયડની દ્રષ્ટિએ વિશ્વની સૌથી મજબૂત શક્તિ માનવામાં આવે છે. (Image credit:Wikipedia) — રશિયા: રશિયા પાસે બીજા ક્રમનો સૌથી શક્તિશાળી ટ્રાયડ છે. રશિયા પાસે વિશ્વનો સૌથી મોટો પરમાણુ ભંડાર અને એક અત્યાધુનિક ટ્રાયડ સિસ્ટમ છે. સરમત RS-24 જેવી મિસાઇલો જમીન પરથી ફાયર કરી શકાય છે, બોરી-ક્લાસ સબમરીન સમુદ્રમાંથી હુમલો કરી શકે છે, અને Tu-160 અને Tu-95MS બોમ્બર્સ હવામાં મૃત્યુ પહોંચાડવા માટે તૈયાર છે. આ જ કારણ છે કે રશિયાને ટ્રાયડની દ્રષ્ટિએ વિશ્વની સૌથી મજબૂત શક્તિ માનવામાં આવે છે. (Image credit:Wikipedia)
3 / 6

ચીન: છેલ્લા દાયકામાં ચીનના પરમાણુ ટ્રાયડમાં ઝડપથી વધારો થયો છે. તેણે DF-41 જેવી મિસાઇલો સાથે તેની જમીન-આધારિત ક્ષમતાઓનો વિસ્તાર કર્યો છે, જ્યારે જિન-ક્લાસ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન JL-2 અને JL-3 મિસાઇલોથી સજ્જ છે. હવાઈ હુમલા માટે, ચીન પાસે H-6 બોમ્બર છે અને તે આગામી પેઢીના H-20 બોમ્બર વિકસાવી રહ્યું છે, જે તેની ક્ષમતાઓમાં વધુ વધારો કરશે. (Image credit:VCG via Getty Images) — ચીન: છેલ્લા દાયકામાં ચીનના પરમાણુ ટ્રાયડમાં ઝડપથી વધારો થયો છે. તેણે DF-41 જેવી મિસાઇલો સાથે તેની જમીન-આધારિત ક્ષમતાઓનો વિસ્તાર કર્યો છે, જ્યારે જિન-ક્લાસ બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન JL-2 અને JL-3 મિસાઇલોથી સજ્જ છે. હવાઈ હુમલા માટે, ચીન પાસે H-6 બોમ્બર છે અને તે આગામી પેઢીના H-20 બોમ્બર વિકસાવી રહ્યું છે, જે તેની ક્ષમતાઓમાં વધુ વધારો કરશે. (Image credit:VCG via Getty Images)
4 / 6

ભારત: ભારતે તાજેતરના વર્ષોમાં પરમાણુ ટ્રાયડ પણ પૂર્ણ કર્યું છે, જેનાથી દક્ષિણ એશિયામાં એક મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક સંતુલન સ્થાપિત થયું છે. ભારત પાસે અગ્નિ શ્રેણીની જમીન પરથી છોડવામાં આવતી મિસાઇલો છે. હવાઈ હુમલા માટે, ભારત પાસે પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવા સક્ષમ લડાકુ વિમાનો છે. સૌથી નોંધપાત્ર INS અરિહંત છે, જે ભારતીય નૌકાદળની બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન છે, જે ઊંડા પાણીની અંદરથી ઘાતક પરમાણુ હુમલાઓ કરવા સક્ષમ છે. (Image credit:ssbcrackexams) — ભારત: ભારતે તાજેતરના વર્ષોમાં પરમાણુ ટ્રાયડ પણ પૂર્ણ કર્યું છે, જેનાથી દક્ષિણ એશિયામાં એક મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક સંતુલન સ્થાપિત થયું છે. ભારત પાસે અગ્નિ શ્રેણીની જમીન પરથી છોડવામાં આવતી મિસાઇલો છે. હવાઈ હુમલા માટે, ભારત પાસે પરમાણુ શસ્ત્રો વહન કરવા સક્ષમ લડાકુ વિમાનો છે. સૌથી નોંધપાત્ર INS અરિહંત છે, જે ભારતીય નૌકાદળની બેલિસ્ટિક મિસાઇલ સબમરીન છે, જે ઊંડા પાણીની અંદરથી ઘાતક પરમાણુ હુમલાઓ કરવા સક્ષમ છે. (Image credit:ssbcrackexams)
5 / 6

ફ્રાન્સ અને યુકે: આ ચાર દેશ સહિત, ફ્રાન્સ અને યુકે પાસે પણ બે-પ્લેટફોર્મ પરમાણુ ક્ષમતાઓ છે, પરંતુ વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો પાસે સંપૂર્ણ પરમાણુ ટ્રાયડ છે. આ સિસ્ટમ માત્ર પ્રહાર શક્તિમાં વધારો કરતી નથી પરંતુ કોઈપણ વિરોધીને પહેલા પ્રહાર કરવાની ભૂલ કરવાથી પણ નિરાશ કરે છે. (Image credit:icds.ee & Crown Copyright — ફ્રાન્સ અને યુકે: આ ચાર દેશ સહિત, ફ્રાન્સ અને યુકે પાસે પણ બે-પ્લેટફોર્મ પરમાણુ ક્ષમતાઓ છે, પરંતુ વિશ્વના ફક્ત થોડા જ દેશો પાસે સંપૂર્ણ પરમાણુ ટ્રાયડ છે. આ સિસ્ટમ માત્ર પ્રહાર શક્તિમાં વધારો કરતી નથી પરંતુ કોઈપણ વિરોધીને પહેલા પ્રહાર કરવાની ભૂલ કરવાથી પણ નિરાશ કરે છે. (Image credit:icds.ee & Crown Copyright
6 / 6

દેશ અને દુનિયાના તમામ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો

અમેરિકા ચીન જનરલ નોલેજ ફ્રાન્સ ભારતીય સેના રશિયા

Follow Us

LIVETV

Related Photo Gallery

કાળઝાળ ગરમીમાં ચહેરા પર આઈસ ક્યુબ લગાવવાથી મળશે આ 7 ફાયદા

સોનાની ચમક થઈ ફીકી ! સતત ત્રીજા દિવસે ઘટ્યા સોનાના ભાવ

ગુજરાત ટાઇટન્સના બોલરનો પરિવાર જુઓ

તમે લગ્નમાં હાજરી આપી શકો છો, સર્જનાત્મક પ્રવૃત્તિમાં જોડાશો

15 વર્ષનો છોકરો અને તોડ્યા 2 વર્લ્ડ રેકોર્ડ

વર્ષ 2026ના અંતમાં નિફ્ટી-50 ક્યાં હશે? JPMorgan એ કરી આગાહી

રાઘવ ચઢ્ઢાએ છોડ્યો 'આપ'નો સાથ: રાજકારણ પહેલા શું કરતા હતા? જાણો

રોજ રાત્રે દૂધ સાથે ખજૂર ખાવાથી થશે આ '5 મોટા ફાયદા'

4,4,4,4,4,4... 1 ઓવરમાં 6 ચોગ્ગા, પંજાબના ઓપનરે કર્યો કમાલ

નસીબ ચમકાવશે આ 9 છોડ: જાણો કયા ગ્રહ માટે કયું વૃક્ષ છે લકી?

આટલું બધું સોનું વેચવા પાછળનું અસલી કારણ શું?

સુકાઈ ગયેલી તુલસીના 3 અચૂક ઉપાય: કંગાળી દૂર થશે અને તિજોરી ભરાશે!

વોટિંગ ગાઈડ: મતદાન કરવા જતી વખતે સાથે રાખો આ જરૂરી પુરાવા

સરપંચથી લઈને રાષ્ટ્રપતિ સુધી... કોને કેટલો પગાર મળે છે?

પહેલા જીવનદાન પર 50, બીજા પર 100... 67 બોલમાં ફટકાર્યા 152 રન

₹40,000ની TV અને સ્માર્ટફોન, કોહલીને મળ્યા ખાસ ઈનામ

મતદાન કરવા જાવ છો, તો ગરમીથી બચવા જોડે લઈ જજો આ 5 વસ્તુઓ

તડકામાં પણ કાર રહેશે ઠંડી! ઉનાળામાં AC, બેટરી અને ટાયર માટે ખાસ કાળજી

સોફ્ટ રોટલીનું સિક્રેટ! લોટમાં આ એક વસ્તુ મિક્સ કરો અને જુઓ જાદુ

સવારે કે સાંજે... ઉનાળામાં છોડને ક્યારે પાણી આપવું જોઈએ?

શું ટ્રેનમાં આ સમયે ચાર્જિંગ બંધ હોય છે?

રૂમમાં પંખો ક્યાં અને કેટલી ઊંચાઈએ લગાવવો જોઈએ જેથી ઠંડી હવા મળી શકે?

AAP છોડી BJPમાં સામેલ થનારા રાજ્યસભાના સાંસદોમાં કોણ સૌથી વધારે ધનિક?

Soaked Almonds: પલાળેલી બદામ ખાવાથી થાય છે આ 7 ફાયદા

સોનાના ભાવે મારી હાઈ જમ્પ, પણ ચાંદી ધડામ, સોના-ચાંદી માર્કેટમાં ફેરફાર

સરકારની અનેક સહાય યોજનાઓથી દીકરીઓનું ભવિષ્ય બને છે ઉજ્જવળ

અંબાણીની કંપનીએ Dividendની કરી જાહેરાત, નફો ઘટ્યો પણ રોકાણકારોને ફાયદો

Numerology: આ અંક ધરાવતા લોકો સામે દરેક મુશ્કેલી ઝૂકી જાય છે?

પાવર ઓફ એટર્ની રદ કરવા માટેની સંપૂર્ણ કાનૂની પ્રક્રિયા જાણો

ઓલરાઉન્ડર જયંત યાદવનો પરિવાર જુઓ

પરિવારમાં બધાને ધ્યાનથી સાંભળો, સામાજિક કાર્ય આજે તમને આકર્ષિત કરશે

7 મેચમાં 5 હાર, છતાં MI કરી શકે છે પ્લેઓફમાં ક્વોલિફાય, જાણો સમીકરણ

27 એપ્રિલના રોજ સોમવારે 'રિકવરી' આવશે કે 'મંદી' આગળ વધશે?

5 વર્ષની ડિપોઝિટ પર કઈ બેંક આપી રહી છે 'સૌથી વધુ વ્યાજ'?

ગોલગપ્પાનો અસલી ઇતિહાસ શું છે? આ સવાલનો સાચો જવાબ કોઈ પાસે નથી!

રાઘવ ચઢ્ઢાથી સ્વાતિ માલિવાલ સુધી જાણો કોણે કોણે ભાજપનો ભગવો ધારણ કર્યો

IPL 2026: પોતાની જ ટીમ માટે સમસ્યા બની ગયા છે આ 5 કેપ્ટન

ભારતીય શેરબજાર પર વિદેશી બ્રોકરેજ હાઉસનો ભરોસો 'ડગ્યો'

આ સ્ટોક પર ₹1,100 ના ટાર્ગેટ સાથે નિષ્ણાતોએ આપી ખરીદવાની સલાહ

નીલમ રત્ન પહેરતા જ આ 6 રાશિઓનું નસીબ ચમકશે, શનિદેવ વરસાવશે કૃપા

સ્વાસ્થ્ય, ત્વચા અને વાળની દરેક સમસ્યાનો એક જ 'કુદરતી ઈલાજ'

100 કરોડનો મહેલ, 35 કરોડની કાર...જાણો સચિન તેંડુલકરની નેટવર્થ કેટલી છે

BSNLનો એક વર્ષનો સસ્તો પ્લાન, વારંવાર રિચાર્જ કરવાની નહીં પડે જરુર

Jioનો રુ 448નો પ્લાન, 3 મહિનાની મળશે વેલિડિટી, જાણો બેનિફિટ્સ

RBI સિક્રેટ: 500ની નોટ છાપવાનો ખર્ચ જાણી તમે ચોંકી જશો!

ગેપ ફિલ બાદ માર્કેટમાં આવશે તેજી,નિફ્ટીમાં આવતા અઠવાડિયે વધારાનો સંકેત

Sleep Time: સારી હેલ્થ માટે કેટલા કલાકની ઊંઘ જરૂરી હોય છે?

ઘરના મુખ્ય દ્વાર પર ફટકડી મુકવાથી શું થાય છે? જાણો વાસ્તુ નિયમ

પનીર જેવું દેખાતી આ ડેરી પ્રોડક્ટ સ્વાસ્થ માટે છે બેસ્ટ

ગરમીમાં AC નથી કરી રહ્યું બરોબર કુલિંગ? તો ઘરે બેઠા મીનિટોમાં કરો ઠીક

Web Stories View more

Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી

કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?

Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?

કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?

આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે

રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?

Latest News View more

ગુજરાતમાં મતદાન પર ગરમીનું ગ્રહણ: અમદાવાદ-રાજકોટમાં પારો 43 ડિગ્રી પાર

બાઈક ચલાવનારાઓ માટે સમર ગાઈડ: સનસ્ક્રીનથી સ્કલકેપ સુધી જરૂરી ટિપ્સ

SIR બાદ તંત્રને વાકે મતદાનથી વંચિત રહ્યાં મતદારો ! અનેક જગ્યાએ બૂમાબુમ

અમદાવાદમાં વિવિધ જગ્યાઓ પર EVM ખોટકાયા, 4 કલાકમાં 29 EVM બદલાયા-Video

Breaking News : 65 વર્ષીય વૃદ્ધાનું મતદાન કેન્દ્ર પર મોત

Latest Videos View more

SIR બાદ તંત્રને વાકે મતદાનથી વંચિત રહ્યાં મતદારો ! અનેક જગ્યાએ બૂમાબુમ

અમદાવાદમાં વિવિધ જગ્યાઓ પર EVM ખોટકાયા, 4 કલાકમાં 29 EVM બદલાયા-Video

Breaking News : 65 વર્ષીય વૃદ્ધાનું મતદાન કેન્દ્ર પર મોત

પીપરટોડા ગામના 180 લોકોએ કર્યો મતદાનનો બહિષ્કાર- Video

અમદાવાદના ઠક્કરબાપાનગરના અલગ-અલગ સોસાયટીના લોકોએ એક સાથે કર્યું મતદાન

જામનગરમાં રિવાબાએ વોર્ડનંબર-5માં મતદાન કર્યું

ભાવનગરના મહુવામાં 3200 મતદારોએ મતદાનનો કર્યો બહિષ્કાર, જુઓ-Video

Breaking News : કોંગ્રેસ ઉમેદવારનું બટન ન દબાતું હોવાના આરોપ

કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે પરિવાર સાથે કર્યુ મતદાન, જુઓ-Video

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ