AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

કાનુની સવાલ: આધાર કાર્ડ, માર્કશીટ કે એગ્રીમેન્ટ… ડોક્યુમેન્ટ્સને લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર છે કે નહીં? જાણો સંપૂર્ણ નિયમ

કાનુની સવાલ: આજકાલ દસ્તાવેજોને સુરક્ષિત રાખવા માટે લોકો લેમિનેશન કરાવવાનું પસંદ કરે છે. આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ, માર્કશીટ, જન્મ પ્રમાણપત્ર, જમીનના દસ્તાવેજો અથવા કોઈ મહત્વપૂર્ણ એગ્રીમેન્ટ એમ દરેક દસ્તાવેજ માટે એક મોટો પ્રશ્ન ઊભો થાય છે કે શું લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર છે કે નહીં? અને જો કરાવીએ તો ભવિષ્યમાં કોઈ કાનૂની મુશ્કેલી તો નહીં આવે? જાણો આ આર્ટિકલમાં.

Meera Kansagara | Updated on: Jan 25, 2026 | 9:31 AM

ભારતીય કાયદા અનુસાર દરેક દસ્તાવેજને લેમિનેટ કરવો ગેરકાયદેસર નથી, પરંતુ દરેક ડોક્યુમેન્ટ માટે નિયમ અલગ–અલગ છે. અહીં ભૂલ થવાથી ઘણી વખત સરકારી કામમાં દસ્તાવેજ નામંજૂર થઈ શકે છે. — ભારતીય કાયદા અનુસાર દરેક દસ્તાવેજને લેમિનેટ કરવો ગેરકાયદેસર નથી, પરંતુ દરેક ડોક્યુમેન્ટ માટે નિયમ અલગ–અલગ છે. અહીં ભૂલ થવાથી ઘણી વખત સરકારી કામમાં દસ્તાવેજ નામંજૂર થઈ શકે છે.
1 / 6

આધાર કાર્ડ અને પાન કાર્ડ: UIDAI દ્વારા સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા આપવામાં આવી છે કે આધાર કાર્ડને લેમિનેટ ન કરવું જોઈએ. કારણ કે લેમિનેશન થવાથી QR કોડ, સુરક્ષા તત્વો અને સ્કેનિંગમાં સમસ્યા આવી શકે છે. આધાર માટે PVC કાર્ડ અથવા ડિજિટલ e-Aadhaar વધુ માન્ય ગણાય છે. પાન કાર્ડ માટે પણ આવું જ છે — લેમિનેશન કરવાથી તેની વેલિડિટી રદ્દ થતી નથી, પરંતુ ઘણી સંસ્થાઓ લેમિનેટેડ પાન સ્વીકારતી નથી. — આધાર કાર્ડ અને પાન કાર્ડ: UIDAI દ્વારા સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા આપવામાં આવી છે કે આધાર કાર્ડને લેમિનેટ ન કરવું જોઈએ. કારણ કે લેમિનેશન થવાથી QR કોડ, સુરક્ષા તત્વો અને સ્કેનિંગમાં સમસ્યા આવી શકે છે. આધાર માટે PVC કાર્ડ અથવા ડિજિટલ e-Aadhaar વધુ માન્ય ગણાય છે. પાન કાર્ડ માટે પણ આવું જ છે — લેમિનેશન કરવાથી તેની વેલિડિટી રદ્દ થતી નથી, પરંતુ ઘણી સંસ્થાઓ લેમિનેટેડ પાન સ્વીકારતી નથી.
2 / 6

શૈક્ષણિક પ્રમાણપત્રો (માર્કશીટ, ડિગ્રી): માર્કશીટ, સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ અથવા ડિગ્રીને લેમિનેટ કરાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. યુનિવર્સિટી, વિદેશી એજ્યુકેશન, અથવા નોકરીની વેરિફિકેશન પ્રક્રિયામાં ઘણી વખત લેમિનેટેડ દસ્તાવેજ સ્વીકારવામાં આવતા નથી. કારણ કે લેમિનેશન પછી ઓરિજિનલ સીલ, સહી અને કાગળની પ્રામાણિકતા ચકાસવી મુશ્કેલ બની જાય છે. — શૈક્ષણિક પ્રમાણપત્રો (માર્કશીટ, ડિગ્રી): માર્કશીટ, સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ અથવા ડિગ્રીને લેમિનેટ કરાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. યુનિવર્સિટી, વિદેશી એજ્યુકેશન, અથવા નોકરીની વેરિફિકેશન પ્રક્રિયામાં ઘણી વખત લેમિનેટેડ દસ્તાવેજ સ્વીકારવામાં આવતા નથી. કારણ કે લેમિનેશન પછી ઓરિજિનલ સીલ, સહી અને કાગળની પ્રામાણિકતા ચકાસવી મુશ્કેલ બની જાય છે.
3 / 6

કાનૂની દસ્તાવેજો અને એગ્રીમેન્ટ: જમીનના કાગળ, સ્ટેમ્પ પેપર, એગ્રીમેન્ટ, પાવર ઓફ એટર્ની જેવા કાનૂની દસ્તાવેજોને લેમિનેટ કરવું કાયદેસર રીતે યોગ્ય નથી. કોર્ટમાં અથવા રજિસ્ટ્રેશન સમયે આવા દસ્તાવેજો લેમિનેટેડ હોય તો તેને નામંજૂર કરવામાં આવી શકે છે. ખાસ કરીને સ્ટેમ્પ એક્ટ હેઠળના દસ્તાવેજોમાં લેમિનેશન કરવાથી તેની માન્યતા પર સવાલ ઊભા થાય છે. — કાનૂની દસ્તાવેજો અને એગ્રીમેન્ટ: જમીનના કાગળ, સ્ટેમ્પ પેપર, એગ્રીમેન્ટ, પાવર ઓફ એટર્ની જેવા કાનૂની દસ્તાવેજોને લેમિનેટ કરવું કાયદેસર રીતે યોગ્ય નથી. કોર્ટમાં અથવા રજિસ્ટ્રેશન સમયે આવા દસ્તાવેજો લેમિનેટેડ હોય તો તેને નામંજૂર કરવામાં આવી શકે છે. ખાસ કરીને સ્ટેમ્પ એક્ટ હેઠળના દસ્તાવેજોમાં લેમિનેશન કરવાથી તેની માન્યતા પર સવાલ ઊભા થાય છે.
4 / 6

તો શું કરવું?: લેમિનેશનના બદલે નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે: દસ્તાવેજોને પ્લાસ્ટિક ફાઈલ અથવા સ્લીવમાં રાખો. સ્કેન કરીને ડિજિટલ કૉપિ સાચવો. સરકારી દસ્તાવેજ માટે ડિજિટલ વોલેટ (DigiLocker) નો ઉપયોગ કરો. — તો શું કરવું?: લેમિનેશનના બદલે નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે: દસ્તાવેજોને પ્લાસ્ટિક ફાઈલ અથવા સ્લીવમાં રાખો. સ્કેન કરીને ડિજિટલ કૉપિ સાચવો. સરકારી દસ્તાવેજ માટે ડિજિટલ વોલેટ (DigiLocker) નો ઉપયોગ કરો.
5 / 6

લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર સંપૂર્ણ રીતે પ્રતિબંધિત નથી, પરંતુ મહત્વપૂર્ણ અને કાનૂની દસ્તાવેજો માટે તે ટાળવું વધુ સુરક્ષિત છે. ખોટી જગ્યાએ લેમિનેશન કરાવવાથી ભવિષ્યમાં કોર્ટ, બેંક અથવા સરકારી ઓફિસમાં મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. તેથી દસ્તાવેજના પ્રકાર અનુસાર નિર્ણય લેવો જ યોગ્ય રહેશે. — લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર સંપૂર્ણ રીતે પ્રતિબંધિત નથી, પરંતુ મહત્વપૂર્ણ અને કાનૂની દસ્તાવેજો માટે તે ટાળવું વધુ સુરક્ષિત છે. ખોટી જગ્યાએ લેમિનેશન કરાવવાથી ભવિષ્યમાં કોર્ટ, બેંક અથવા સરકારી ઓફિસમાં મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. તેથી દસ્તાવેજના પ્રકાર અનુસાર નિર્ણય લેવો જ યોગ્ય રહેશે.
6 / 6

(Disclaimer: જો તમારી પાસે કોઈ ચોક્કસ કેસ હોય તો કાનૂની નિષ્ણાત (વકીલ) ની સલાહ લેવી સલાહભર્યું છે. અહીં આપેલી માહિતી ફક્ત કોર્ટના નિર્ણયો અને કલમોને આધારે આપવામાં આવી છે. તમારે કોઈ કેસ માટે જાણવું હોય તો યોગ્ય વકીલની સલાહ લઈ શકો છો.)

કાનૂની સલાહ લેવા માટે વકીલો પહેલા હકીકતોનું વિશ્લેષણ કરે છે અને પછી બીજી વ્યક્તિને કહે છે કે કયા ક્રમમાં શું કરવું. કાનુની સલાહ લેવા માટે તમે વકીલનો સંપર્ક કરી શકો છો. તમે નિષ્ણાત અથવા વ્યાવસાયિક સલાહકારનો સંપર્ક કરી શકો છો. તમે ઓનલાઈન કાનૂની સલાહ સેવાઓનો લાભ લઈ શકો છો. તમે રાષ્ટ્રીય કાનૂની સેવા સત્તામંડળ (NALSA) નો પણ સંપર્ક કરી શકો છો. લીગલ એડવાઈઝની સ્ટોરી વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો.

આધારકાર્ડ એજ્યુકેશન જનરલ નોલેજ લીગલ એડવાઈઝ

Related Photo Gallery

બિયરમાં મગફળીના તરવા પાછળનું 'અસલી કારણ' શું?

Chanakya Niti : આ જગ્યાઓ પર ચુપ રહેવુ છે મૂર્ખતા

Gold Silver Price Today: સોનાના ભાવમાં થયો ઘટાડો

મહાશિવરાત્રી પર રાશિ પ્રમાણે શિવલિંગ પર આ વસ્તુ ચઢાવો

રોકાણકારો માટે સારો મોકો, નવા પ્રોજેક્ટ્સ અને સ્કીમ્સમાં રોકાણ આપશે

20 વર્ષ-10 T20 વર્લ્ડ કપથી ટીમ ઈન્ડિયામાં સામેલ એકમાત્ર દિગ્ગજ કોણ છે?

20 બોલમાં ઈશાનની ફિફ્ટી... બે મોટા રેકોર્ડ તૂટી ગયા

T20 વર્લ્ડ કપ મેચમાં બીજી ઓવરના છેલ્લા બોલે સંજુ સેમસને કરી ભૂલ

અહીં ભાડે મળે છે પત્ની, પ્રેમ થાય તો લગ્ન પણ શક્ય, જાણો

ICC Cricket:આ 4 પાકિસ્તાની બોલર્સની બોલિંગ એક્શન પર ઉઠી ચુક્યા છે સવાલ

120 વર્ષ બાદ સૂર્ય, શનિ અને શુક્રનો ત્રિગ્રહી યોગ બનશે

કયા દેશોએ કરી 'સોનાની ખરીદી' અને કોણે કરી 'ખાલી તિજોરી'?

ડાયાબિટીસના લક્ષણોથી લઈને ઈલાજ સુધીની સંપૂર્ણ માહિતી

હગના કેટલા પ્રકાર છે? તમે નહીં જાણતા હોવ હગના ચોંકાવનારા ફાયદા

23,32,275 રોકાણકારો વાળી દેશની દિગ્ગજ IT કંપનીના થયા ખરાબ હાલ

વાસ્તુ મુજબ ઘરમાં હાથીની મૂર્તિ કઈ દિશામાં રાખવી?

IND vs NAM : ભારત-નામિબિયા હેડ-ટુ-હેડ રેકોર્ડ, જાણો કોણ છે આગળ

ફેબ્રુઆરીના આ '5 દિવસ' હોટલોમાં એક રૂમનું ભાડું લાખોમાં હશે

તેજીના સંકેત! સોના-ચાંદીને લઈને રિપોર્ટમાં થયો 'મોટો ખુલાસો'

Moltbook જ્યાં.. AI એજન્ટો એક બીજાને કરે છે માણસોની ફરિયાદ, જાણો

લીલા શાકભાજી ઘરે 30 દિવસમાં જ ઊગી જાય છે, જાણો

લગ્ન અને ધાર્મિક વિધિઓ દરમિયાન બ્રાહ્મણ કેમ પુછે છે તમારુ ગોત્ર

ભગવાન શંકરના નામ પરથી પડ્યું આ ટ્રેનનું 'નામ'

સોનાના ભાવમાં સતત વધારો, ચાંદીના ભાવ ફરી 3 લાખની નજીક

રોમાંચ અને કોમેડીનો ‘કોમ્બો’! આ સિરીઝમાં એકએક સીન તમારું દિલ જીતી લેશે

તમારા પર્સમાં મુકી દો આ નાનકડી પોટલી, તમામ નાણાકીય સમસ્યાઓ દૂર થઇ જશે

ઉદ્યોગપતિઓ માટે સુવર્ણ તક: વ્યવસાયિક ભાગીદારી અપાવશે મોટો નફો

IND VS NAM: નામિબિયા સામે રમનારા 5 ભારતીય ખેલાડીની કારકિર્દીનો અંત

અભિષેક બીમાર, ઈશાન ઈજાગ્રસ્ત, સંજુ સાથે કોણ કરશે ઓપનિંગ?

સુપર ઓવરમાં સુપર કિંગ છે ટીમ ઈન્ડિયા, જાણો કેવો છે તમામ ટીમોનો રેકોર્ડ

અભિષેક શર્માને હોસ્પિટલમાંથી મળી રજા, IND vs NAM મેચ રમી શકશે?

રાઈડ બૂક કરતા પહેલા આ લાઈવ ભાડાનો તફાવત જોઈ લો

HBL એન્જિનિયરિંગ લિમિટેડ કંપનીને મળ્યો મહત્વપૂર્ણ ઓર્ડર

પરિણામો નબળા છતાં આ મલ્ટિબેગર શેર રોકેટ બન્યો

Kiss કરવાથી શરીરને શું લાભ થાય છે? તમે નહીં જાણતા હોવ..

IND vs PAK : મુંબઈથી કોલંબોની ફ્લાઇટના 1 લાખ, હોટલ રેટ જાણી ચોંકી જશો

દુનિયામાં 95 ધાતુઓ છે, પણ સોના-ચાંદી પાછળ જ કેમ દુનિયા ગાંડી છે?

તમારા રસોડામાં જ છુપાયેલું છે 'વાળ ખરવા'નું અસલી કારણ

ક્રિકેટમાં

New Income Tax Rules : હવે આટલા કેશ ટ્રાન્ઝેક્શન પર PAN Card જરૂરી

BoB Car Loan : બેંક ઓફ બરોડાની કાર લોન થઈ સસ્તી

NPS માંથી પૈસા ઉપાડવાના નિયમો બદલાયા, હવે આટલી રકમ એકસાથે મળશે

શતભિષા નક્ષત્ર શું છે? 17 ફેબ્રુઆરીથી 8 રાશિઓ માટે સુવર્ણ સમયની શરુઆત

લીઝ અને રેન્ટ એગ્રીમેન્ટના આ છૂપા નિયમો તમારી ઊંઘ ઉડાડી દેશે

અમેરિકાના રિપોર્ટથી સોના-ચાંદીના બજારમાં ખળભળાટ, હવે આગળ શું?

સોનાના ભાવમાં વધારો અને ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો

આ સપ્તાહમાં જ જોવા મળશે વર્ષનું પ્રથમ ગ્રહણ

T20WCમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની કમાન સંભાળનાર મોનાંકનો પરિવાર જુઓ

ઘરમાં ઊંટની મૂર્તિ રાખવાથી કરિયર અને સુખ સમૃદ્ધિમાં થાય છે વધારો

નવી ટેકનોલોજી અને આત્મવિશ્વાસથી કાર્યક્ષેત્રમાં મળશે મોટી સફળતા

Web Stories View more

Health : સારા લીવર હેલ્થ માટે કયા ફળો ખાવા જોઈએ?

મિલ્કશેક અને સ્મૂધી વચ્ચે શું તફાવત છે?

ગુલ પનાગના પરિવાર વિશે જાણીએ

આ 3 રીતે બટાકા ખાવાનું ટાળો, કારણ કે તે નુકસાનકારક બની શકે છે

અજિત પવારના પરિવારમાં કોણ કોણ છે, જુઓ ફોટો

ફોનની બેટરી લાંબી ચાલશે, જો ધ્યાન રાખશો આ જરુરી વાત

Latest News View more

હાઈકોર્ટે મહેન્દ્ર સિંહ ધોનીને 10 લાખ જમા કરાવવાનો આદેશ આપ્યો

Breaking News : ગૃહરાજ્ય પ્રધાનના ગઢમાં કાયદાની શાંતિ કે શરણાગતિ?

બિયરમાં મગફળીના તરવા પાછળનું 'અસલી કારણ' શું?

નવસારીના અમલસાડ ગામે લગ્નમાં જમ્યા બાદ જાનૈયાઓને ફૂડ પોઇઝનિંગ

Chanakya Niti : આ જગ્યાઓ પર ચુપ રહેવુ છે મૂર્ખતા

Latest Videos View more

Breaking News : ગૃહરાજ્ય પ્રધાનના ગઢમાં કાયદાની શાંતિ કે શરણાગતિ?

નવસારીના અમલસાડ ગામે લગ્નમાં જમ્યા બાદ જાનૈયાઓને ફૂડ પોઇઝનિંગ

‘ભણે ગુજરાત’ના દાવાઓ વચ્ચે સુરતની શાળામાં વિદ્યાર્થીઓને હાલાકી

સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ, શૈક્ષણિક સંસ્થામાં શ્વાનનો સર્વે કરવા સૂચના

અમદાવાદના વસ્ત્રાપુરની શિવાલીક હાઇટ્સમાં લાગી આગ, 100 લોકોને બચાવાયા

સરકારી જમીનમાં તુવેર અને ઘઉંની વચ્ચે વાવેતર કરાયેલા ગાંજાના છોડ પકડાયા

ગુજરાત વિધાનસભામાં ઉપાધ્યક્ષની ચૂંટણી 16 ફ્રેબ્રુઆરીએ યોજાશે

રાજુ કરપડાનો દાવો: ગોપાલ ઇટાલિયાને કારણે AAP આગળ નહીં આવે

“48 ઘરો, એક ચોર અને મોંઘા બુટ…ચોરનો તરખાટ”

ભારત બંધનું એલાન સુપર ફ્લોપ રહ્યું

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ