AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

કાનુની સવાલ: આધાર કાર્ડ, માર્કશીટ કે એગ્રીમેન્ટ… ડોક્યુમેન્ટ્સને લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર છે કે નહીં? જાણો સંપૂર્ણ નિયમ

કાનુની સવાલ: આજકાલ દસ્તાવેજોને સુરક્ષિત રાખવા માટે લોકો લેમિનેશન કરાવવાનું પસંદ કરે છે. આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ, માર્કશીટ, જન્મ પ્રમાણપત્ર, જમીનના દસ્તાવેજો અથવા કોઈ મહત્વપૂર્ણ એગ્રીમેન્ટ એમ દરેક દસ્તાવેજ માટે એક મોટો પ્રશ્ન ઊભો થાય છે કે શું લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર છે કે નહીં? અને જો કરાવીએ તો ભવિષ્યમાં કોઈ કાનૂની મુશ્કેલી તો નહીં આવે? જાણો આ આર્ટિકલમાં.

Meera Kansagara | Updated on: Jan 25, 2026 | 9:31 AM

ભારતીય કાયદા અનુસાર દરેક દસ્તાવેજને લેમિનેટ કરવો ગેરકાયદેસર નથી, પરંતુ દરેક ડોક્યુમેન્ટ માટે નિયમ અલગ–અલગ છે. અહીં ભૂલ થવાથી ઘણી વખત સરકારી કામમાં દસ્તાવેજ નામંજૂર થઈ શકે છે. — ભારતીય કાયદા અનુસાર દરેક દસ્તાવેજને લેમિનેટ કરવો ગેરકાયદેસર નથી, પરંતુ દરેક ડોક્યુમેન્ટ માટે નિયમ અલગ–અલગ છે. અહીં ભૂલ થવાથી ઘણી વખત સરકારી કામમાં દસ્તાવેજ નામંજૂર થઈ શકે છે.
1 / 6

આધાર કાર્ડ અને પાન કાર્ડ: UIDAI દ્વારા સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા આપવામાં આવી છે કે આધાર કાર્ડને લેમિનેટ ન કરવું જોઈએ. કારણ કે લેમિનેશન થવાથી QR કોડ, સુરક્ષા તત્વો અને સ્કેનિંગમાં સમસ્યા આવી શકે છે. આધાર માટે PVC કાર્ડ અથવા ડિજિટલ e-Aadhaar વધુ માન્ય ગણાય છે. પાન કાર્ડ માટે પણ આવું જ છે — લેમિનેશન કરવાથી તેની વેલિડિટી રદ્દ થતી નથી, પરંતુ ઘણી સંસ્થાઓ લેમિનેટેડ પાન સ્વીકારતી નથી. — આધાર કાર્ડ અને પાન કાર્ડ: UIDAI દ્વારા સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા આપવામાં આવી છે કે આધાર કાર્ડને લેમિનેટ ન કરવું જોઈએ. કારણ કે લેમિનેશન થવાથી QR કોડ, સુરક્ષા તત્વો અને સ્કેનિંગમાં સમસ્યા આવી શકે છે. આધાર માટે PVC કાર્ડ અથવા ડિજિટલ e-Aadhaar વધુ માન્ય ગણાય છે. પાન કાર્ડ માટે પણ આવું જ છે — લેમિનેશન કરવાથી તેની વેલિડિટી રદ્દ થતી નથી, પરંતુ ઘણી સંસ્થાઓ લેમિનેટેડ પાન સ્વીકારતી નથી.
2 / 6

શૈક્ષણિક પ્રમાણપત્રો (માર્કશીટ, ડિગ્રી): માર્કશીટ, સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ અથવા ડિગ્રીને લેમિનેટ કરાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. યુનિવર્સિટી, વિદેશી એજ્યુકેશન, અથવા નોકરીની વેરિફિકેશન પ્રક્રિયામાં ઘણી વખત લેમિનેટેડ દસ્તાવેજ સ્વીકારવામાં આવતા નથી. કારણ કે લેમિનેશન પછી ઓરિજિનલ સીલ, સહી અને કાગળની પ્રામાણિકતા ચકાસવી મુશ્કેલ બની જાય છે. — શૈક્ષણિક પ્રમાણપત્રો (માર્કશીટ, ડિગ્રી): માર્કશીટ, સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ અથવા ડિગ્રીને લેમિનેટ કરાવવી જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. યુનિવર્સિટી, વિદેશી એજ્યુકેશન, અથવા નોકરીની વેરિફિકેશન પ્રક્રિયામાં ઘણી વખત લેમિનેટેડ દસ્તાવેજ સ્વીકારવામાં આવતા નથી. કારણ કે લેમિનેશન પછી ઓરિજિનલ સીલ, સહી અને કાગળની પ્રામાણિકતા ચકાસવી મુશ્કેલ બની જાય છે.
3 / 6

કાનૂની દસ્તાવેજો અને એગ્રીમેન્ટ: જમીનના કાગળ, સ્ટેમ્પ પેપર, એગ્રીમેન્ટ, પાવર ઓફ એટર્ની જેવા કાનૂની દસ્તાવેજોને લેમિનેટ કરવું કાયદેસર રીતે યોગ્ય નથી. કોર્ટમાં અથવા રજિસ્ટ્રેશન સમયે આવા દસ્તાવેજો લેમિનેટેડ હોય તો તેને નામંજૂર કરવામાં આવી શકે છે. ખાસ કરીને સ્ટેમ્પ એક્ટ હેઠળના દસ્તાવેજોમાં લેમિનેશન કરવાથી તેની માન્યતા પર સવાલ ઊભા થાય છે. — કાનૂની દસ્તાવેજો અને એગ્રીમેન્ટ: જમીનના કાગળ, સ્ટેમ્પ પેપર, એગ્રીમેન્ટ, પાવર ઓફ એટર્ની જેવા કાનૂની દસ્તાવેજોને લેમિનેટ કરવું કાયદેસર રીતે યોગ્ય નથી. કોર્ટમાં અથવા રજિસ્ટ્રેશન સમયે આવા દસ્તાવેજો લેમિનેટેડ હોય તો તેને નામંજૂર કરવામાં આવી શકે છે. ખાસ કરીને સ્ટેમ્પ એક્ટ હેઠળના દસ્તાવેજોમાં લેમિનેશન કરવાથી તેની માન્યતા પર સવાલ ઊભા થાય છે.
4 / 6

તો શું કરવું?: લેમિનેશનના બદલે નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે: દસ્તાવેજોને પ્લાસ્ટિક ફાઈલ અથવા સ્લીવમાં રાખો. સ્કેન કરીને ડિજિટલ કૉપિ સાચવો. સરકારી દસ્તાવેજ માટે ડિજિટલ વોલેટ (DigiLocker) નો ઉપયોગ કરો. — તો શું કરવું?: લેમિનેશનના બદલે નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે: દસ્તાવેજોને પ્લાસ્ટિક ફાઈલ અથવા સ્લીવમાં રાખો. સ્કેન કરીને ડિજિટલ કૉપિ સાચવો. સરકારી દસ્તાવેજ માટે ડિજિટલ વોલેટ (DigiLocker) નો ઉપયોગ કરો.
5 / 6

લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર સંપૂર્ણ રીતે પ્રતિબંધિત નથી, પરંતુ મહત્વપૂર્ણ અને કાનૂની દસ્તાવેજો માટે તે ટાળવું વધુ સુરક્ષિત છે. ખોટી જગ્યાએ લેમિનેશન કરાવવાથી ભવિષ્યમાં કોર્ટ, બેંક અથવા સરકારી ઓફિસમાં મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. તેથી દસ્તાવેજના પ્રકાર અનુસાર નિર્ણય લેવો જ યોગ્ય રહેશે. — લેમિનેશન કરાવવું કાયદેસર સંપૂર્ણ રીતે પ્રતિબંધિત નથી, પરંતુ મહત્વપૂર્ણ અને કાનૂની દસ્તાવેજો માટે તે ટાળવું વધુ સુરક્ષિત છે. ખોટી જગ્યાએ લેમિનેશન કરાવવાથી ભવિષ્યમાં કોર્ટ, બેંક અથવા સરકારી ઓફિસમાં મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. તેથી દસ્તાવેજના પ્રકાર અનુસાર નિર્ણય લેવો જ યોગ્ય રહેશે.
6 / 6

(Disclaimer: જો તમારી પાસે કોઈ ચોક્કસ કેસ હોય તો કાનૂની નિષ્ણાત (વકીલ) ની સલાહ લેવી સલાહભર્યું છે. અહીં આપેલી માહિતી ફક્ત કોર્ટના નિર્ણયો અને કલમોને આધારે આપવામાં આવી છે. તમારે કોઈ કેસ માટે જાણવું હોય તો યોગ્ય વકીલની સલાહ લઈ શકો છો.)

કાનૂની સલાહ લેવા માટે વકીલો પહેલા હકીકતોનું વિશ્લેષણ કરે છે અને પછી બીજી વ્યક્તિને કહે છે કે કયા ક્રમમાં શું કરવું. કાનુની સલાહ લેવા માટે તમે વકીલનો સંપર્ક કરી શકો છો. તમે નિષ્ણાત અથવા વ્યાવસાયિક સલાહકારનો સંપર્ક કરી શકો છો. તમે ઓનલાઈન કાનૂની સલાહ સેવાઓનો લાભ લઈ શકો છો. તમે રાષ્ટ્રીય કાનૂની સેવા સત્તામંડળ (NALSA) નો પણ સંપર્ક કરી શકો છો. લીગલ એડવાઈઝની સ્ટોરી વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો.

આધારકાર્ડ એજ્યુકેશન જનરલ નોલેજ લીગલ એડવાઈઝ

Follow Us

LIVETV

Related Photo Gallery

અર્જુન તેંડુલકરનું મુંબઈ લીગમાં શાનદાર પ્રદર્શન 25 બોલમાં માર્યા 50 રન

નવા ઘરની બાલ્કનીમાં દીપિકા પાદુકોણનો બેબી બમ્પ ફ્લોન્ટ, જુઓ-Photo

જો બાઇકનું ઇન્ડિકેટર તૂટી ગયું હોય, તો ટ્રાફિક પોલીસ દંડ ફટકારી શકે

ઉજ્જવલા યોજનાના લાભાર્થીઓને ઝટકો ! માત્ર 4 સિલિન્ડર પર મળશે સબસિડી

લગ્નસરાની સિઝન પહેલા સોના-ચાંદીમાં મોટો ઘટાડો !

ટિકિટ પર મળશે મોટું ડિસ્કાઉન્ટ ! એર ઈન્ડિયા લાવી રહી No Meals ટિકિટ

તારક મહેતા શો છોડ્યા બાદ હવે શું કરી રહી છે જુની અંજલી ભાભી?

મુંબઈની ઝુપડ્ડપટ્ટીમાં રહેતી દીકરી કરી રહી છે ભારતનું નામ રોશન

આજે અચાનક થશે મોટો ધન લાભ, વેપાર અને કરિયરમાં ચમકશે ભાગ્ય!

વૈભવ સૂર્યવંશી આ તારીખોને ક્યારેય ભૂલશે નહીં

અચાનક સસ્તું થયું 'સોનું અને ચાંદી', જાણી લો 'નવો ભાવ'

ટીમ ઈન્ડિયાની સૌથી મોટી જીત, છતાં વિન્ડીઝ-પાકિસ્તાનનો રેકોર્ડ બચી ગયો

બજારના ઘટાડા વચ્ચે આ કંપની આપશે 'બોનસ શેર'

ભારતની આ ખેલાડીને કેમ કહેવામાં આવે છે મહિલા ક્રિકેટરની 'વિરાટ કોહલી'?

દીકરા-દીકરી માટે નહીં પણ 'જમાઈ' માટે 'સાસુ' રાખે છે આ 'વ્રત'!

રેલવે ઓગસ્ટથી બદલશે 40 વર્ષ જૂની રિઝર્વેશન સિસ્ટમ, આ સુવિધા મળશે

સવારે ખાલી પેટે લસણ ખાવાથી મળશે 'ગજબની રાહત'

ગોલ્ડ-સિલ્વર ETF કિંમતોમાં 'ભારે ઘટાડો', રોકાણકારો મૂંઝવણમાં મુકાયા

ઘરમાં આગ લાગે ત્યારે શું ફેઈલ થઈ જાય છે બાયોમેટ્રિક લોક? જાણી લો જવાબ

હવે સરળતાથી સ્પેશિયલ કેસમાં 100% ઉપાડી શકો છો PF ફંડ, જાણો નિયમ

AI ખતમ કરી દેશે પૃથ્વીનું પાણી? જાણી લો 2030નો એ ભયાનક રિપોર્ટ!

દરરોજ સોનાના ભાવ કોણ નક્કી કરે છે?

શું Nifty માં 09 જૂનના રોજ પણ આવશે 'મોટો કડાકો'?

ગુજરાત અને અમેરિકાની વોટર સપ્લાય સિસ્ટમ એકદમ અલગ

IND vs AFG: ટેસ્ટમાં 18 વર્ષ પછી આવું બન્યું, સુથારે અશ્વિનને પાછળ છોડ

દેશના 2 મોટા ફંડ હાઉસે ગોલ્ડ સ્કીમ્સમાં કેમ અટકાવ્યું નવું રોકાણ?

જૂનના બીજા અઠવાડિયામાં આ મૂળાંકના લોકોનું ચમકશે નસીબ!

એક વ્યક્તિ કેટલા સેવિંગ્સ એકાઉન્ટ રાખી શકે?

90 દિવસ સુધી રિચાર્જની ઝંઝટ ખતમ ! Jio લાવ્યું ધમાકેદાર પ્લાન

જૂતા-ચંપલ પહેરતી વખતે ન કરો આ 5 ભૂલો ! અશુભ પ્રભાવથી મુશ્કેલી વધશે

Bigg Boss 19 ફેમ નેહલ ચુડાસમાએ કર્યા લગ્ન? ફોટા જોઈ ચોંક્યા ફેન્સ

આગથી બચવા માટે દરેક ઘરમાં હોવા જોઈએ આ 5 ગેજેટ

Swing Trading RSI Signal: ITCના શેરમાં રિકવરીના સંકેત

Incognito Mode: પ્રાઈવસીનો ભ્રમ કે વાસ્તવિક સુરક્ષા? જાણો સત્ય

iPhoneમે દેખાતો Green અને Orange Dotનો મતલબ શું છે?

CHENNPETROએ બનાવ્યો નવો ઓલ ટાઈમ હાઈ, શેરમાં આવી તેજી

તમે પણ તમારા વોચ લિસ્ટમાં આ શેર રાખી શકો

Child dental care tips: બાળકોની ઓરલ હેલ્થ માટે જરૂરી 5 આદતો

ફોનની જેમ Wi-Fi રાઉટરને પણ કરવું જોઈએ રીસ્ટાર્ટ? જાણો ક્યારે કરવુ જોઈએ

દુનિયાનું અનોખું બજાર! જ્યાં પુરુષો નહીં પણ મહિલાઓ ચલાવે છે તમામ દુકાન

અઠવાડિયાના પહેલા જ દિવસે વધ્યો સોનાનો ભાવ ! જાણો લેટેસ્ટ ભાવ

8th Pay Commission: 18 હજાર બેઝિકવાળા લોકો 68 હજાર ક્લબનો બની શકશે ભાગ

મેસી અને રોનાલ્ડો નહીં આ ખેલાડીના નામે છે FIFA માં સૌથી વધુ ગોલ

માનવ સુથારે ડેબ્યુ કરતા જ રચ્યો ઈતિહાસ

DA માં 2%ના વધારાનું થયુ એલાન, જુલાઈથી કર્મચારીઓના પગારમાં થશે વધારો

આમિર ખાનની ત્રીજી દુલ્હનનો પરિવાર જુઓ

આજનું રાશિફળ: આ રાશિના જાતકોને મોસાળ પક્ષથી ધન લાભ અને નોકરીની નવી તક

AC માંથી પાણી કેમ લીક થાય છે? જુઓ સરળ ઘરેલું ઉપાય

આ સ્માર્ટ પેઇન્ટ 97% સૂર્યપ્રકાશને પરાવર્તિત કરી ઘર કરશે ઠંડુ

અદાણીના આ 2 છુપા શેર બદલી શકે છે રોકાણકારોનું 'નસીબ'!

Web Stories View more

FIFA વર્લ્ડ કપ 2026 નો સૌથી લાંબો અને સૌથી ઠીંગણો ખેલાડી કોણ?

Child Dental Care: બાળકોની ઓરલ હેલ્થ માટે જરૂરી 5 આદતો અપનાવો, દાંતનો સડો અટકાવો

કોણ છે ગૌરી સ્પ્રેટ? જુઓ ફોટો

ભારત અને ચીન પણ જોતા રહી ગયા! આ નાનકડા દેશે અચાનક ખરીદી લીધું 'ટનબંધ સોનું'

ઓશીકાનું કવર કેટલા દિવસે બદલવું જોઈએ?

ભારતની પૈસાદાર મહિલા ક્રિકેટરના જુઓ ફોટો

Latest News View more

અર્જુન તેંડુલકરનું મુંબઈ લીગમાં શાનદાર પ્રદર્શન 25 બોલમાં માર્યા 50 રન

નવા ઘરની બાલ્કનીમાં દીપિકા પાદુકોણનો બેબી બમ્પ ફ્લોન્ટ, જુઓ-Photo

આર માધવનને કરવામાં આવશે પદ્મ પુરસ્કારથી સન્માનિત

જો બાઇકનું ઇન્ડિકેટર તૂટી ગયું હોય, તો ટ્રાફિક પોલીસ દંડ ફટકારી શકે

ઉજ્જવલા યોજનાના લાભાર્થીઓને ઝટકો ! માત્ર 4 સિલિન્ડર પર મળશે સબસિડી

Latest Videos View more

પાટણમાં 398 કરોડના સાયબર ફ્રોડનો ભાંડાફોડ

જમીન-મકાન વ્યવસાયમાં મોટી સફળતા, યોગ-ધ્યાનથી સ્વાસ્થ્ય રહેશે સારું

હોર્મુઝ અને બાબ-અલ-મંદેબ સ્ટ્રેટ પર વધતું સંકટ, જુઓ Video

રશિયામાં ભારતીયો બંધક: આરોપી રિમ્પલ પટેલ કેસમાં ચોંકાવનારો ખુલાસો

વડોદરાના અડધોઅડધ વિસ્તારોમાં 30 દિવસ સુધી રહેશે પાણીકાપ

દાંતીવાડામાં બેફામ ખનીજ ચોરી, યુવકના મોત બાદ કલેક્ટર કચેરીએ મોરચો

ભાજપના સાંસદે કહ્યું મંદિરમાં વિદેશી નહીં દેશી દારૂ ચઢાવો

પાણીને લઈને તંત્રની બેદરકારી કે કોન્ટ્રાક્ટરોની રમત?

ગોતામાં પ્રદૂષિત પાણી મામલો, હવે પીવાલાયક જાહેર

બાબા બાગેશ્વરનો દિવ્ય દરબાર, મુસ્લિમ ભક્તે પણ લીધા આશીર્વાદ

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ