हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

રિટાયરમેન્ટ પછી પણ જોઈએ છે ‘PF’ પર વ્યાજ ? આ ‘3 વર્ષ’ વાળો નિયમ જાણી લેજો, નહીંતર થશે ‘મોટું નુકસાન’

નિવૃત્તિ પછી અવારનવાર લોકો પીએફ (PF) ના પૈસા ખાતામાં જ રહેવા દે છે. મોટાભાગના લોકો એમ વિચારે છે કે, તેના પર સુરક્ષિત વ્યાજ મળતું રહેશે પરંતુ ઈપીએફઓ (EPFO) નો એક એવો નિયમ છે કે, જેના વિશે બહુ ઓછા લોકો જાણે છે.

| Updated on: Feb 23, 2026 | 5:50 PM
Share
કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) ના કરોડો સભ્યો માટે નિવૃત્તિ (Retirement) પછીનો સમય નાણાકીય આયોજનની દ્રષ્ટિએ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હોય છે. અવારનવાર નિવૃત્તિ પછી લોકો એવું વિચારીને પોતાના પીએફ (PF) ના પૈસા તરત ઉપાડતા નથી કે, આ ફંડ સુરક્ષિત છે અને તેના પર સરકારી વ્યાજ મળતું રહેશે.

કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) ના કરોડો સભ્યો માટે નિવૃત્તિ (Retirement) પછીનો સમય નાણાકીય આયોજનની દ્રષ્ટિએ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હોય છે. અવારનવાર નિવૃત્તિ પછી લોકો એવું વિચારીને પોતાના પીએફ (PF) ના પૈસા તરત ઉપાડતા નથી કે, આ ફંડ સુરક્ષિત છે અને તેના પર સરકારી વ્યાજ મળતું રહેશે.

1 / 10
એવામાં શું તમે જાણો છો કે, નિવૃત્તિ પછી પણ પીએફ ખાતા પર વ્યાજ મળવાની એક સમય મર્યાદા (Deadline) હોય છે? EPFO ના નિયમો અનુસાર, નિવૃત્તિ પછી એક નિશ્ચિત સમયગાળો વીતી ગયા બાદ તમારું ખાતું 'ઇન-ઓપરેટિવ' (Inoperative) એટલે કે નિષ્ક્રિય થઈ જાય છે, ત્યારબાદ વ્યાજ મળવાનું બંધ થઈ શકે છે.

એવામાં શું તમે જાણો છો કે, નિવૃત્તિ પછી પણ પીએફ ખાતા પર વ્યાજ મળવાની એક સમય મર્યાદા (Deadline) હોય છે? EPFO ના નિયમો અનુસાર, નિવૃત્તિ પછી એક નિશ્ચિત સમયગાળો વીતી ગયા બાદ તમારું ખાતું 'ઇન-ઓપરેટિવ' (Inoperative) એટલે કે નિષ્ક્રિય થઈ જાય છે, ત્યારબાદ વ્યાજ મળવાનું બંધ થઈ શકે છે.

2 / 10
EPFO ના નિયમો અનુસાર, જ્યારે કોઈ કર્મચારી 55 વર્ષની વયે નિવૃત્ત થાય છે, ત્યારે તેના પીએફ (PF) ખાતા પર આગામી 36 મહિના એટલે કે 3 વર્ષ સુધી વ્યાજ મળવાનું ચાલુ રહે છે. આનો અર્થ એ છે કે, જો તમે નિવૃત્તિ પછી તરત જ પૈસા નથી ઉપાડતા, તો પણ આગામી 3 વર્ષ સુધી તમારા પૈસા સરકારી વ્યાજ દર મુજબ વધતા રહેશે.

EPFO ના નિયમો અનુસાર, જ્યારે કોઈ કર્મચારી 55 વર્ષની વયે નિવૃત્ત થાય છે, ત્યારે તેના પીએફ (PF) ખાતા પર આગામી 36 મહિના એટલે કે 3 વર્ષ સુધી વ્યાજ મળવાનું ચાલુ રહે છે. આનો અર્થ એ છે કે, જો તમે નિવૃત્તિ પછી તરત જ પૈસા નથી ઉપાડતા, તો પણ આગામી 3 વર્ષ સુધી તમારા પૈસા સરકારી વ્યાજ દર મુજબ વધતા રહેશે.

3 / 10
જો આ 36 મહિના દરમિયાન તમે પૈસા ઉપાડવા માટે અરજી ન કરો અથવા તમારા ખાતામાં કોઈ નવું યોગદાન (Contribution) ન આપો, તો 3 વર્ષ પછી તમારા ખાતાને 'ઇન-ઓપરેટિવ' (નિષ્ક્રિય) જાહેર કરી દેવામાં આવે છે. એકવાર ખાતું નિષ્ક્રિય થઈ ગયા પછી તેના પર વ્યાજ મળવાનું બંધ થઈ જાય છે.

જો આ 36 મહિના દરમિયાન તમે પૈસા ઉપાડવા માટે અરજી ન કરો અથવા તમારા ખાતામાં કોઈ નવું યોગદાન (Contribution) ન આપો, તો 3 વર્ષ પછી તમારા ખાતાને 'ઇન-ઓપરેટિવ' (નિષ્ક્રિય) જાહેર કરી દેવામાં આવે છે. એકવાર ખાતું નિષ્ક્રિય થઈ ગયા પછી તેના પર વ્યાજ મળવાનું બંધ થઈ જાય છે.

4 / 10
EPFO ની વર્તમાન જોગવાઈ હેઠળ, કોઈ ખાતાને ત્યારે 'ઇન-ઓપરેટિવ' માનવામાં આવે છે, જ્યારે કર્મચારી નિવૃત્ત થયો હોય, કાયમી ધોરણે વિદેશ જતો રહ્યો હોય અથવા તો તેનું મૃત્યુ થયું હોય અને 36 મહિના સુધી ક્લેમ માટે કોઈ અરજી કરવામાં ન આવી હોય. જો તમે 55 વર્ષની વય પહેલાં નોકરી છોડી દો છો અને કોઈ નવી જગ્યાએ જોડાતા નથી, તો પણ તમારું ખાતું 3 વર્ષ પછી નિષ્ક્રિય શ્રેણીમાં આવી શકે છે.

EPFO ની વર્તમાન જોગવાઈ હેઠળ, કોઈ ખાતાને ત્યારે 'ઇન-ઓપરેટિવ' માનવામાં આવે છે, જ્યારે કર્મચારી નિવૃત્ત થયો હોય, કાયમી ધોરણે વિદેશ જતો રહ્યો હોય અથવા તો તેનું મૃત્યુ થયું હોય અને 36 મહિના સુધી ક્લેમ માટે કોઈ અરજી કરવામાં ન આવી હોય. જો તમે 55 વર્ષની વય પહેલાં નોકરી છોડી દો છો અને કોઈ નવી જગ્યાએ જોડાતા નથી, તો પણ તમારું ખાતું 3 વર્ષ પછી નિષ્ક્રિય શ્રેણીમાં આવી શકે છે.

5 / 10
જો કે, સુપ્રીમ કોર્ટના કેટલાક નિર્ણયો અને EPFO ના પછીના સુધારા મુજબ ચાલુ ખાતા (Active accounts) પર વ્યાજની ગણતરી અલગ રીતે થાય છે પરંતુ નિવૃત્તિના કિસ્સામાં જોખમથી બચવા માટે 3 વર્ષની મર્યાદાને સમજવી ખૂબ જરૂરી છે.

જો કે, સુપ્રીમ કોર્ટના કેટલાક નિર્ણયો અને EPFO ના પછીના સુધારા મુજબ ચાલુ ખાતા (Active accounts) પર વ્યાજની ગણતરી અલગ રીતે થાય છે પરંતુ નિવૃત્તિના કિસ્સામાં જોખમથી બચવા માટે 3 વર્ષની મર્યાદાને સમજવી ખૂબ જરૂરી છે.

6 / 10
નિવૃત્તિ પછી પીએફ પર વ્યાજ મેળવનારાઓ માટે બીજી એક મહત્વની બાબત ટેક્સ (કર) છે. નોકરી દરમિયાન પીએફ પર મળતું વ્યાજ એક મર્યાદા સુધી ટેક્સ-ફ્રી હોય છે પરંતુ નિવૃત્તિ પછી મળતું વ્યાજ સંપૂર્ણપણે ટેક્સને પાત્ર (Taxable) હોય છે.

નિવૃત્તિ પછી પીએફ પર વ્યાજ મેળવનારાઓ માટે બીજી એક મહત્વની બાબત ટેક્સ (કર) છે. નોકરી દરમિયાન પીએફ પર મળતું વ્યાજ એક મર્યાદા સુધી ટેક્સ-ફ્રી હોય છે પરંતુ નિવૃત્તિ પછી મળતું વ્યાજ સંપૂર્ણપણે ટેક્સને પાત્ર (Taxable) હોય છે.

7 / 10
નિવૃત્તિની તારીખથી લઈને પૈસા ઉપાડવાની તારીખ સુધી, જે પણ વ્યાજ તમારા ખાતામાં જમા થશે, તેને તમારી 'અન્ય સ્ત્રોતમાંથી આવક' (Income from Other Sources) માનવામાં આવશે અને તમારે તેના પર ટેક્સ સ્લેબ મુજબ ઇન્કમ ટેક્સ ભરવો પડશે. આથી, લાંબા સમય સુધી ખાતામાં પૈસા છોડી રાખવા હંમેશા માટે ફાયદાકારક હોતા નથી.

નિવૃત્તિની તારીખથી લઈને પૈસા ઉપાડવાની તારીખ સુધી, જે પણ વ્યાજ તમારા ખાતામાં જમા થશે, તેને તમારી 'અન્ય સ્ત્રોતમાંથી આવક' (Income from Other Sources) માનવામાં આવશે અને તમારે તેના પર ટેક્સ સ્લેબ મુજબ ઇન્કમ ટેક્સ ભરવો પડશે. આથી, લાંબા સમય સુધી ખાતામાં પૈસા છોડી રાખવા હંમેશા માટે ફાયદાકારક હોતા નથી.

8 / 10
જો તમે 3 વર્ષનો સમયગાળો વીતી ગયા પછી પણ પૈસા નથી ઉપાડતા, તો પહેલું નુકસાન તો વ્યાજ મળતું બંધ થવાનું છે. બીજું, નિષ્ક્રિય ખાતાઓમાંથી પૈસા ઉપાડવા ભવિષ્યમાં થોડા જટિલ બની શકે છે, કારણ કે તેના માટે તમારે વેરિફિકેશનની લાંબી પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડી શકે છે.

જો તમે 3 વર્ષનો સમયગાળો વીતી ગયા પછી પણ પૈસા નથી ઉપાડતા, તો પહેલું નુકસાન તો વ્યાજ મળતું બંધ થવાનું છે. બીજું, નિષ્ક્રિય ખાતાઓમાંથી પૈસા ઉપાડવા ભવિષ્યમાં થોડા જટિલ બની શકે છે, કારણ કે તેના માટે તમારે વેરિફિકેશનની લાંબી પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડી શકે છે.

9 / 10
જો કોઈ ખાતું ઘણા વર્ષો સુધી નિષ્ક્રિય પડ્યું રહે અને તેનો કોઈ દાવેદાર ન મળે, તો તે પૈસા સરકારના 'સીનિયર સિટિઝન વેલ્ફેર ફંડ' (SCWF) માં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી શકે છે. જો કે, તમે ત્યાંથી પણ તમારા પૈસા ક્લેમ કરી શકો છો પરંતુ તે પ્રક્રિયા વધુ અઘરી બની જાય છે.

જો કોઈ ખાતું ઘણા વર્ષો સુધી નિષ્ક્રિય પડ્યું રહે અને તેનો કોઈ દાવેદાર ન મળે, તો તે પૈસા સરકારના 'સીનિયર સિટિઝન વેલ્ફેર ફંડ' (SCWF) માં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી શકે છે. જો કે, તમે ત્યાંથી પણ તમારા પૈસા ક્લેમ કરી શકો છો પરંતુ તે પ્રક્રિયા વધુ અઘરી બની જાય છે.

10 / 10

આ પણ વાંચો: પત્ની, બાળકો કે માતા-પિતા? EPFO મેમ્બરના મૃત્યુ બાદ કોને મળશે ‘પેન્શન’ અને વીમાનો લાભ?

જનરલ નોલેજપ્રોવિડન્ટ ફંડબિઝનેસ
Web Stories View more
Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી
Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી
કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?
કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?
Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?
Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?
કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?
કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?
આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે
આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે
રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?
રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?
Latest Videos View more
શિક્ષણના ધામમાં વિદ્યાર્થીઓના હાથમાં પેન છે કે ચપ્પુ?
શિક્ષણના ધામમાં વિદ્યાર્થીઓના હાથમાં પેન છે કે ચપ્પુ?
ભાજપ MLA ફતેહસિંહ ચૌહાણે DJ મામલે વ્યક્ત કર્યો રોષ
ભાજપ MLA ફતેહસિંહ ચૌહાણે DJ મામલે વ્યક્ત કર્યો રોષ
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટથી મુન્દ્રા પોર્ટ પર LPG ભરેલું ‘શિવાલિક’ જહાજ પહોંચ્યુ
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટથી મુન્દ્રા પોર્ટ પર LPG ભરેલું ‘શિવાલિક’ જહાજ પહોંચ્યુ
નાના વેપારીઓ મુશ્કેલીમાં, મજબૂરીમાં અપનાવ્યો 'દેશી જુગાડ' - જુઓ Video
નાના વેપારીઓ મુશ્કેલીમાં, મજબૂરીમાં અપનાવ્યો 'દેશી જુગાડ' - જુઓ Video
રાજ્યના વાતાવરણમાં આવશે પલટો, બે દિવસ જામશે વરસાદી માહોલ
રાજ્યના વાતાવરણમાં આવશે પલટો, બે દિવસ જામશે વરસાદી માહોલ
નર્મદા પરિક્રમામાં પરિક્રમાવાસીઓની સલામતીને લઈને તંત્ર સામે ઉઠ્યા સવાલ
નર્મદા પરિક્રમામાં પરિક્રમાવાસીઓની સલામતીને લઈને તંત્ર સામે ઉઠ્યા સવાલ
બરોડા ક્રિકેટ એસોસિએશનની ચૂંટણી સંદર્ભે હાઇકોર્ટનો ચુકાદો
બરોડા ક્રિકેટ એસોસિએશનની ચૂંટણી સંદર્ભે હાઇકોર્ટનો ચુકાદો
કિંજલ રબારી પ્રેમ લગ્નને ભૂલી ઘરે પરત ફર્યાનો દાવો કર્યો
કિંજલ રબારી પ્રેમ લગ્નને ભૂલી ઘરે પરત ફર્યાનો દાવો કર્યો
રાજ્ય સરકારનો મોટો નિર્ણય,હોટલ-રેસ્ટોરન્ટને તાત્કાલિક મળશે PNG કનેક્શન
રાજ્ય સરકારનો મોટો નિર્ણય,હોટલ-રેસ્ટોરન્ટને તાત્કાલિક મળશે PNG કનેક્શન
ડબલ ગેસ કનેક્શન ધરાવતા સાવધાન! બુધવાર સુધી LPG સરેન્ડર ફરજિયાત
ડબલ ગેસ કનેક્શન ધરાવતા સાવધાન! બુધવાર સુધી LPG સરેન્ડર ફરજિયાત
g clip-path="url(#clip0_868_265)">