हिन्दी English News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் অসমীয়া മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

વિમાનનું બ્લેક બોક્સ અને CVR શેનાથી બનેલું હોય છે? 1000 ડિગ્રીએ પ્લેન ક્રેશ થતા પણ તે કેવી રીતે રહે છે સુરક્ષિત

Black Box And CVR: કોઈપણ વિમાન અકસ્માત પછી સૌથી પહેલા બ્લેક બોક્સ અને CVR શોધવામાં આવે છે. પરંતુ અકસ્માત પછી તે કેવી રીતે બચી જાય છે અને તે કઈ ધાતુથી બનેલું છે?

| Updated on: Jun 14, 2025 | 4:48 PM
Share
અમદાવાદમાં થયેલા વિમાન દુર્ઘટનાની તપાસ બાદ બ્રિટન અને અમેરિકાએ પણ મદદની ઓફર કરી છે. બ્રિટનના AAIB એ કહ્યું છે કે તે ભારતમાં તપાસમાં મદદ કરશે. ભારત સરકારે આ મામલાની તપાસ માટે એક ઉચ્ચ-સ્તરીય ટીમ પણ બનાવી છે જે ઉડ્ડયન સુરક્ષાને વધુ સુધારવા માટે કામ કરશે. કોઈપણ વિમાન દુર્ઘટનામાં બ્લેક બોક્સ અને કોકપીટ વોઇસ રેકોર્ડર ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. આ કોઈપણ વિમાન દુર્ઘટનાને શોધવામાં મદદ કરે છે. આમાંથી મળેલી માહિતી અકસ્માતનું કારણ શોધવા અને ભવિષ્યમાં આવી ઘટનાઓને રોકવામાં મદદ કરે છે. ચાલો જાણીએ કે આ શેના બનેલા છે.

અમદાવાદમાં થયેલા વિમાન દુર્ઘટનાની તપાસ બાદ બ્રિટન અને અમેરિકાએ પણ મદદની ઓફર કરી છે. બ્રિટનના AAIB એ કહ્યું છે કે તે ભારતમાં તપાસમાં મદદ કરશે. ભારત સરકારે આ મામલાની તપાસ માટે એક ઉચ્ચ-સ્તરીય ટીમ પણ બનાવી છે જે ઉડ્ડયન સુરક્ષાને વધુ સુધારવા માટે કામ કરશે. કોઈપણ વિમાન દુર્ઘટનામાં બ્લેક બોક્સ અને કોકપીટ વોઇસ રેકોર્ડર ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. આ કોઈપણ વિમાન દુર્ઘટનાને શોધવામાં મદદ કરે છે. આમાંથી મળેલી માહિતી અકસ્માતનું કારણ શોધવા અને ભવિષ્યમાં આવી ઘટનાઓને રોકવામાં મદદ કરે છે. ચાલો જાણીએ કે આ શેના બનેલા છે.

1 / 6
બ્લેક બોક્સ શું છે: જ્યારે પણ કોઈ ગંભીર વિમાન અકસ્માત થાય છે, ત્યારે તાત્કાલિક એક ટીમને સ્થળ પર મોકલવામાં આવે છે. આ ટીમ બ્લેક બોક્સ (ફ્લાઇટ ડેટા રેકોર્ડર) અને CVR ની તપાસ કરે છે. સામાન્ય રીતે આવા કિસ્સાઓમાં પ્રારંભિક રિપોર્ટ ત્રણ મહિનામાં આવે છે. CVR વિમાનના કોકપીટમાં થતા તમામ પ્રકારના અવાજોને રેકોર્ડ કરે છે. બ્લેક બોક્સ અને CVR ના ડેટાનું વિશ્લેષણ કરવામાં લગભગ 10-15 દિવસ લાગે છે. આ પછી અકસ્માતનું કારણ અને સૂચનો તૈયાર કરવામાં આવે છે. વિમાન અકસ્માતોની તપાસ માટે તે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. તે એવી રીતે બનાવવામાં આવે છે કે તે ખતરનાક અકસ્માતોમાં પણ સુરક્ષિત રહે. તે પાઇલટની ભૂલ, તકનીકી ખામી, ખરાબ હવામાન અથવા કોઈપણ હુમલા વિશે જણાવે છે.

બ્લેક બોક્સ શું છે: જ્યારે પણ કોઈ ગંભીર વિમાન અકસ્માત થાય છે, ત્યારે તાત્કાલિક એક ટીમને સ્થળ પર મોકલવામાં આવે છે. આ ટીમ બ્લેક બોક્સ (ફ્લાઇટ ડેટા રેકોર્ડર) અને CVR ની તપાસ કરે છે. સામાન્ય રીતે આવા કિસ્સાઓમાં પ્રારંભિક રિપોર્ટ ત્રણ મહિનામાં આવે છે. CVR વિમાનના કોકપીટમાં થતા તમામ પ્રકારના અવાજોને રેકોર્ડ કરે છે. બ્લેક બોક્સ અને CVR ના ડેટાનું વિશ્લેષણ કરવામાં લગભગ 10-15 દિવસ લાગે છે. આ પછી અકસ્માતનું કારણ અને સૂચનો તૈયાર કરવામાં આવે છે. વિમાન અકસ્માતોની તપાસ માટે તે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. તે એવી રીતે બનાવવામાં આવે છે કે તે ખતરનાક અકસ્માતોમાં પણ સુરક્ષિત રહે. તે પાઇલટની ભૂલ, તકનીકી ખામી, ખરાબ હવામાન અથવા કોઈપણ હુમલા વિશે જણાવે છે.

2 / 6
CVR શું છે અને તે કેવી રીતે કામ કરે છે: CVR ને ડિજિટલ વિડીયો રેકોર્ડર પણ કહેવામાં આવે છે. તે એક એવું ઉપકરણ છે જે સુરક્ષા હેતુઓ માટે વિમાનમાં સ્થાપિત કરવામાં આવે છે. ફ્લાઇટમાં હાજર CCTV કેમેરાના ફૂટેજ તેમાં રેકોર્ડ કરવામાં આવે છે. તે એટલું મજબૂત બનાવવામાં આવ્યું છે કે તે ખરાબ વાતાવરણમાં પણ લાંબા સમય સુધી રેકોર્ડ કરી શકે છે.

CVR શું છે અને તે કેવી રીતે કામ કરે છે: CVR ને ડિજિટલ વિડીયો રેકોર્ડર પણ કહેવામાં આવે છે. તે એક એવું ઉપકરણ છે જે સુરક્ષા હેતુઓ માટે વિમાનમાં સ્થાપિત કરવામાં આવે છે. ફ્લાઇટમાં હાજર CCTV કેમેરાના ફૂટેજ તેમાં રેકોર્ડ કરવામાં આવે છે. તે એટલું મજબૂત બનાવવામાં આવ્યું છે કે તે ખરાબ વાતાવરણમાં પણ લાંબા સમય સુધી રેકોર્ડ કરી શકે છે.

3 / 6
ફ્લાઇટની સમીક્ષા કર્યા પછી DVR ડેટા પણ દૂર કરી શકાય છે. તેમાં ફ્લાઇટના કોક-પિટથી પેસેન્જર કેબિન સુધીના ફૂટેજ, ઇમરજન્સી ગેટ પર સ્થાપિત CCTV કેમેરા અને એન્ટ્રી-એક્ઝિટ ગેટ પર સ્થાપિત CCTV કેમેરાનો સમાવેશ થાય છે.

ફ્લાઇટની સમીક્ષા કર્યા પછી DVR ડેટા પણ દૂર કરી શકાય છે. તેમાં ફ્લાઇટના કોક-પિટથી પેસેન્જર કેબિન સુધીના ફૂટેજ, ઇમરજન્સી ગેટ પર સ્થાપિત CCTV કેમેરા અને એન્ટ્રી-એક્ઝિટ ગેટ પર સ્થાપિત CCTV કેમેરાનો સમાવેશ થાય છે.

4 / 6
CVR અને બ્લેક બોક્સ શેના બનેલા હોય છે?: વિમાનનું બ્લેક બોક્સ અને CVR સ્ટીલ અને ટાઇટેનિયમ જેવી મજબૂત ધાતુઓથી બનેલા હોય છે. આ ઉપકરણો આગ, પાણી અને ભારે દબાણનો સામનો કરી શકે તેવી રીતે બનાવવામાં આવ્યા છે, જેથી અકસ્માતની સ્થિતિમાં પણ ડેટા સુરક્ષિત રહે.

CVR અને બ્લેક બોક્સ શેના બનેલા હોય છે?: વિમાનનું બ્લેક બોક્સ અને CVR સ્ટીલ અને ટાઇટેનિયમ જેવી મજબૂત ધાતુઓથી બનેલા હોય છે. આ ઉપકરણો આગ, પાણી અને ભારે દબાણનો સામનો કરી શકે તેવી રીતે બનાવવામાં આવ્યા છે, જેથી અકસ્માતની સ્થિતિમાં પણ ડેટા સુરક્ષિત રહે.

5 / 6
બ્લેક બોક્સ વિમાનના પાછળના ભાગમાં મૂકવામાં આવે છે, જ્યાં અકસ્માતની અસર ઓછી હોય છે. બ્લેક બોક્સનો રંગ કાળો નહીં પણ નારંગી હોય છે. જેથી અકસ્માત પછી તેને સરળતાથી શોધી શકાય. બ્લેક બોક્સમાં સોલિડ સ્ટેટ મેમરીનો ઉપયોગ થાય છે. તેમાં પાણીની અંદર લોકેટિંગ બીકન (ULB) હોય છે, જે પાણીમાં ડૂબી ગયા પછી પણ સિગ્નલ મોકલે છે.

બ્લેક બોક્સ વિમાનના પાછળના ભાગમાં મૂકવામાં આવે છે, જ્યાં અકસ્માતની અસર ઓછી હોય છે. બ્લેક બોક્સનો રંગ કાળો નહીં પણ નારંગી હોય છે. જેથી અકસ્માત પછી તેને સરળતાથી શોધી શકાય. બ્લેક બોક્સમાં સોલિડ સ્ટેટ મેમરીનો ઉપયોગ થાય છે. તેમાં પાણીની અંદર લોકેટિંગ બીકન (ULB) હોય છે, જે પાણીમાં ડૂબી ગયા પછી પણ સિગ્નલ મોકલે છે.

6 / 6

અમદાવાદમાં થયેલા ભયાનક વિમાન દુર્ઘટનાએ સમગ્ર દેશને હચમચાવી નાખ્યો. આ વિમાનમાં 242 લોકો સવાર હતા. આ અંગેની વધારે માહિતી જાણવા અહીં ક્લિક કરો

અમદાવાદ પ્લેન ક્રેશજનરલ નોલેજટેકનોલોજી
Web Stories View more
ઠંડીમાં ગટ હેલ્થને બગડતા અટકાવવા માટે, આ બાબતોનું રાખો ધ્યાન
ઠંડીમાં ગટ હેલ્થને બગડતા અટકાવવા માટે, આ બાબતોનું રાખો ધ્યાન
આમળા ચાવીને કે રસ બનાવીને કેવી રીતે ખાવાથી ફાયદો વધુ થાય ?
આમળા ચાવીને કે રસ બનાવીને કેવી રીતે ખાવાથી ફાયદો વધુ થાય ?
'સુપરફૂડ' આમળાને ચાવીને ખાવા કે તેનું જ્યુસ પીવું? જાણો એક્સપર્ટ શું કહે છે
'સુપરફૂડ' આમળાને ચાવીને ખાવા કે તેનું જ્યુસ પીવું? જાણો એક્સપર્ટ શું કહે છે
મંદિરમાં જતી વખતે કઈ વાતનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ? પ્રેમાનંદ મહારાજ પાસે જાણો
મંદિરમાં જતી વખતે કઈ વાતનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ? પ્રેમાનંદ મહારાજ પાસે જાણો
ટીવીની ફેમસ અભિનેત્રી ક્રિસ્ટેલ ડિસોઝાનો પરિવાર જુઓ
ટીવીની ફેમસ અભિનેત્રી ક્રિસ્ટેલ ડિસોઝાનો પરિવાર જુઓ
દેવી સરસ્વતી ક્યારે જીભ પર બેસે છે? જાણો ક્યારે બોલાયેલી વાત સાચી થાય છે
દેવી સરસ્વતી ક્યારે જીભ પર બેસે છે? જાણો ક્યારે બોલાયેલી વાત સાચી થાય છે
Latest Videos View more
અમદાવાદમાં 16 બ્રિજ ઉપર લગાવવામાં આવશે 'હાઈટ બેરીયર'! - જુઓ Video
અમદાવાદમાં 16 બ્રિજ ઉપર લગાવવામાં આવશે 'હાઈટ બેરીયર'! - જુઓ Video
વલસાડના ઉમરગામની કંપનીમાં લાગી ભીષણ આગ
વલસાડના ઉમરગામની કંપનીમાં લાગી ભીષણ આગ
અરવલ્લીમાં દુર્ગંધયુક્ત કેમિકલ ઢોળાતા વાહનચાલકો અને રાહદારીઓ પરેશાન
અરવલ્લીમાં દુર્ગંધયુક્ત કેમિકલ ઢોળાતા વાહનચાલકો અને રાહદારીઓ પરેશાન
બાલાસિનોર પંથકમાંથી ઝડપાયો 2.37 કરોડનો ગાંજો, 1ની ધરપકડ
બાલાસિનોર પંથકમાંથી ઝડપાયો 2.37 કરોડનો ગાંજો, 1ની ધરપકડ
ભરૂચમાં બાઈક અને રિક્ષા વચ્ચે અકસ્માતમાં મહિલાનું મોત
ભરૂચમાં બાઈક અને રિક્ષા વચ્ચે અકસ્માતમાં મહિલાનું મોત
વલસાડમાં ઔરંગા નદી પર નવ નિર્મિત બ્રિજનો સ્લેબ ધરાશાયી, 4 મજૂરો દબાયા
વલસાડમાં ઔરંગા નદી પર નવ નિર્મિત બ્રિજનો સ્લેબ ધરાશાયી, 4 મજૂરો દબાયા
અનેક વિસ્તારોમાં હાડ થીજવતી ઠંડીની કરી આગાહી
અનેક વિસ્તારોમાં હાડ થીજવતી ઠંડીની કરી આગાહી
કઈ રાશિના જાતકોને અચાનક ધનલાભ અને કોને સાવધાની રાખવી જરૂરી, જુઓ Video
કઈ રાશિના જાતકોને અચાનક ધનલાભ અને કોને સાવધાની રાખવી જરૂરી, જુઓ Video
મોલના ચેન્જિંગ રૂમમાં રહેલા અરીસાની પાછળ ક્યાંક હિડન કેમેરા તો નથીને?
મોલના ચેન્જિંગ રૂમમાં રહેલા અરીસાની પાછળ ક્યાંક હિડન કેમેરા તો નથીને?
અરૂણાચલ પ્રદેશના યુવકને ગમી ગયુ આ ગુજરાતી ગીત- જુઓ Video
અરૂણાચલ પ્રદેશના યુવકને ગમી ગયુ આ ગુજરાતી ગીત- જુઓ Video
g clip-path="url(#clip0_868_265)">