AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

Budget 2026: UPI ફ્રી છે…પણ ક્યા સુધી? બજેટ 2026 પહેલા સામે આવ્યા મોટા સમાચાર, ફ્રી ડિજિટલ પેમેન્ટ હવે બંધ થઈ જશે?

વીજળીના બિલ અને મોબાઇલ ફોન સુધીની દરેક વસ્તુ UPI નો ઉપયોગ કરવા માટે ચૂકવણી કરવામાં આવી રહી છે. QR કોડ હવે સુવિધાનું નહીં, પણ સ્વતંત્રતાનું પ્રતીક બની ગયા છે. પરંતુ બજેટ 2026 પહેલા, UPI વિશે એક વાસ્તવિકતા ઉભરી આવી છે જે આ મફત ડિજિટલ પેમેન્ટ મોડેલના ભવિષ્ય વિશે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે.

Devankashi rana | Updated on: Jan 18, 2026 | 1:01 PM

ભારતમાં આજે ડિજિટલ પેમેન્ટ એટલું સામાન્ય બની ગયું છે કે ચાની દુકાનોથી લઈને ભાડા, વીજળીના બિલ અને મોબાઇલ ફોન સુધીની દરેક વસ્તુ UPI નો ઉપયોગ કરવા માટે ચૂકવણી કરવામાં આવી રહી છે. QR કોડ હવે સુવિધાનું નહીં, પણ સ્વતંત્રતાનું પ્રતીક બની ગયા છે. પરંતુ બજેટ 2026 પહેલા, UPI વિશે એક વાસ્તવિકતા ઉભરી આવી છે જે આ મફત ડિજિટલ પેમેન્ટ મોડેલના ભવિષ્ય વિશે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. — ભારતમાં આજે ડિજિટલ પેમેન્ટ એટલું સામાન્ય બની ગયું છે કે ચાની દુકાનોથી લઈને ભાડા, વીજળીના બિલ અને મોબાઇલ ફોન સુધીની દરેક વસ્તુ UPI નો ઉપયોગ કરવા માટે ચૂકવણી કરવામાં આવી રહી છે. QR કોડ હવે સુવિધાનું નહીં, પણ સ્વતંત્રતાનું પ્રતીક બની ગયા છે. પરંતુ બજેટ 2026 પહેલા, UPI વિશે એક વાસ્તવિકતા ઉભરી આવી છે જે આ મફત ડિજિટલ પેમેન્ટ મોડેલના ભવિષ્ય વિશે ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કરે છે.
1 / 6

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના ડિજિટલ ઇન્ડિયા મિશન હેઠળ, UPI એ ભારતને વિશ્વનું સૌથી મોટું ડિજિટલ પેમેન્ટ બજાર બનાવ્યું છે. આજે, દેશમાં લગભગ 85% ડિજિટલ વ્યવહારો UPI દ્વારા કરવામાં આવે છે. ફક્ત ઓક્ટોબરમાં જ, કુલ ₹27 લાખ કરોડના 20 અબજથી વધુ વ્યવહારો પ્રક્રિયા કરવામાં આવ્યા હતા. પરંતુ આ પ્રભાવશાળી આંકડા પાછળ ચિંતાનો વિષય છે. ડેટા અનુસાર, ફક્ત 45% વેપારીઓ નિયમિતપણે UPI સ્વીકારે છે. દેશના લગભગ એક તૃતીયાંશ પિનકોડમાં 100 થી ઓછા સક્રિય UPI વેપારીઓ છે, જ્યારે સંભાવના ઘણી વધારે છે. — પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના ડિજિટલ ઇન્ડિયા મિશન હેઠળ, UPI એ ભારતને વિશ્વનું સૌથી મોટું ડિજિટલ પેમેન્ટ બજાર બનાવ્યું છે. આજે, દેશમાં લગભગ 85% ડિજિટલ વ્યવહારો UPI દ્વારા કરવામાં આવે છે. ફક્ત ઓક્ટોબરમાં જ, કુલ ₹27 લાખ કરોડના 20 અબજથી વધુ વ્યવહારો પ્રક્રિયા કરવામાં આવ્યા હતા. પરંતુ આ પ્રભાવશાળી આંકડા પાછળ ચિંતાનો વિષય છે. ડેટા અનુસાર, ફક્ત 45% વેપારીઓ નિયમિતપણે UPI સ્વીકારે છે. દેશના લગભગ એક તૃતીયાંશ પિનકોડમાં 100 થી ઓછા સક્રિય UPI વેપારીઓ છે, જ્યારે સંભાવના ઘણી વધારે છે.
2 / 6

મીડિયા રિપોર્ટ મુજબ, UPI ની સૌથી મોટી સમસ્યા એ છે કે તે શૂન્ય MDR ઓફર કરે છે, એટલે કે વેપારીઓ પાસેથી કોઈ ફી લેવામાં આવતી નથી. સરકારે નાના વ્યવહારોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે આ સિસ્ટમ લાગુ કરી હતી, જેનાથી ગ્રાહકો અને નાના વેપારીઓ બંનેને ફાયદો થયો. જો કે, વાસ્તવિકતા એ છે કે દરેક UPI વ્યવહારનો ખર્ચ આશરે ₹2 થાય છે, જે બેંકો અને ફિનટેક કંપનીઓ હાલમાં પોતાના ખિસ્સામાંથી ચૂકવે છે. — મીડિયા રિપોર્ટ મુજબ, UPI ની સૌથી મોટી સમસ્યા એ છે કે તે શૂન્ય MDR ઓફર કરે છે, એટલે કે વેપારીઓ પાસેથી કોઈ ફી લેવામાં આવતી નથી. સરકારે નાના વ્યવહારોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે આ સિસ્ટમ લાગુ કરી હતી, જેનાથી ગ્રાહકો અને નાના વેપારીઓ બંનેને ફાયદો થયો. જો કે, વાસ્તવિકતા એ છે કે દરેક UPI વ્યવહારનો ખર્ચ આશરે ₹2 થાય છે, જે બેંકો અને ફિનટેક કંપનીઓ હાલમાં પોતાના ખિસ્સામાંથી ચૂકવે છે.
3 / 6

ફોનપે, PCI અને RBI એ પણ સ્વીકાર્યું છે કે આ મોડેલ ટકાઉ નથી. 2023-24 માં, સરકારે ડિજિટલ ચુકવણી માટે ₹3,900 કરોડ ફાળવ્યા હતા, પરંતુ 2025-26 માં આ રકમ ઘટીને માત્ર ₹427 કરોડ થઈ ગઈ. દરમિયાન, UPI સિસ્ટમ ચલાવવાનો ખર્ચ આગામી બે વર્ષમાં ₹8,000 થી ₹10,000 કરોડ સુધી પહોંચી શકે છે. આ જ કારણ છે કે UPI ના ભવિષ્ય વિશે ચિંતાઓ વધી રહી છે. — ફોનપે, PCI અને RBI એ પણ સ્વીકાર્યું છે કે આ મોડેલ ટકાઉ નથી. 2023-24 માં, સરકારે ડિજિટલ ચુકવણી માટે ₹3,900 કરોડ ફાળવ્યા હતા, પરંતુ 2025-26 માં આ રકમ ઘટીને માત્ર ₹427 કરોડ થઈ ગઈ. દરમિયાન, UPI સિસ્ટમ ચલાવવાનો ખર્ચ આગામી બે વર્ષમાં ₹8,000 થી ₹10,000 કરોડ સુધી પહોંચી શકે છે. આ જ કારણ છે કે UPI ના ભવિષ્ય વિશે ચિંતાઓ વધી રહી છે.
4 / 6

RBI ગવર્નરે સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે UPI ને કાયમ માટે મફત રાખવું શક્ય નથી, કારણ કે તેના સંચાલનમાં ખર્ચ થાય છે, અને કોઈએ આ ખર્ચ સહન કરવો પડશે. ચુકવણી કંપનીઓ કહે છે કે ભંડોળના અભાવે, તેમને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં UPIનો વિસ્તાર કરવામાં, સિસ્ટમની સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવામાં અને નવી સુવિધાઓ રજૂ કરવામાં મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે. — RBI ગવર્નરે સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે UPI ને કાયમ માટે મફત રાખવું શક્ય નથી, કારણ કે તેના સંચાલનમાં ખર્ચ થાય છે, અને કોઈએ આ ખર્ચ સહન કરવો પડશે. ચુકવણી કંપનીઓ કહે છે કે ભંડોળના અભાવે, તેમને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં UPIનો વિસ્તાર કરવામાં, સિસ્ટમની સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવામાં અને નવી સુવિધાઓ રજૂ કરવામાં મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
5 / 6

તેથી, ઉદ્યોગ હવે મધ્યમ માર્ગ સૂચવી રહ્યો છે. પ્રસ્તાવ એ છે કે UPI નાના દુકાનદારો અને લોકો-થી-લોક (P2P) વ્યવહારો માટે મફત રહે, પરંતુ ₹10 કરોડથી વધુ વાર્ષિક ટર્નઓવર ધરાવતા મોટા વ્યવસાયો પાસેથી દરેક વ્યવહાર પર 0.25 થી 0.30 ટકાની નજીવી ફી વસૂલવામાં આવે. બજેટ 2026 UPI માટે એક વળાંક સાબિત થઈ શકે છે. કાં તો સરકાર ભારે સબસિડી આપીને તેને સંપૂર્ણપણે મફત રાખે, અથવા મર્યાદિત MDR દ્વારા તેને આત્મનિર્ભર બનાવવું જોઈએ. — તેથી, ઉદ્યોગ હવે મધ્યમ માર્ગ સૂચવી રહ્યો છે. પ્રસ્તાવ એ છે કે UPI નાના દુકાનદારો અને લોકો-થી-લોક (P2P) વ્યવહારો માટે મફત રહે, પરંતુ ₹10 કરોડથી વધુ વાર્ષિક ટર્નઓવર ધરાવતા મોટા વ્યવસાયો પાસેથી દરેક વ્યવહાર પર 0.25 થી 0.30 ટકાની નજીવી ફી વસૂલવામાં આવે. બજેટ 2026 UPI માટે એક વળાંક સાબિત થઈ શકે છે. કાં તો સરકાર ભારે સબસિડી આપીને તેને સંપૂર્ણપણે મફત રાખે, અથવા મર્યાદિત MDR દ્વારા તેને આત્મનિર્ભર બનાવવું જોઈએ.
6 / 6

Gold Price Today : સોનાના ભાવમાં આજે ફરી થયો મોટો વધારો, ચાંદીનો ભાવ પણ ઉછળ્યો, જાણો કિંમત, આ સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો

નિર્મલા સીતારમણ બજેટ અંદાજપત્ર

Related Photo Gallery

શું ચલણી નોટો પરથી મહાત્મા ગાંધીનો ફોટો હટાવી શકાય!

ચાંદીના ઘરેણા અને વાસણો હંમેશા નવા જેવા જ લાગશે, આ ટિપ્સ ફોલો કરો

'અર્શદીપ' અશ્વિન જેવા દિગ્ગજને પાછળ છોડવાની તૈયારીમાં

રોકાણકારો સ્મોલકેપ છોડીને લાર્જકેપ અને સોના તરફ વળ્યા

ખાનગી નોકરી કરનારાઓને ક્યારે અને કેવી રીતે મળશે 'લાઈફટાઈમ પેન્શન'?

રોકાણકારો માટે ગોલ્ડન ચાન્સ! આ શેર આપી શકે છે 'જબરદસ્ત રિટર્ન'

સોનાએ ફરી પકડી રફ્તાર, ચાંદી પણ ભાગી, જાણો આજના ભાવ

ચોખાના ડબ્બામાં મુકી દો આ એક વસ્તુ, તમારી કિસ્મતના દ્વાર ખુલી જશે

આજે ભાઈ-બહેન કે સુરક્ષિત રોકાણ દ્વારા થશે મોટો ફાયદો- જાણો

Bollywood નું 3 મિનિટ 54 સેકન્ડનું એ વિવાદાસ્પદ ગીત, જેણે ઘણા રેકોર્ડ

હોકી vs ક્રિકેટ: વેન મેડસેનની અદભૂત સફર અને વર્લ્ડ કપ ડેબ્યૂ

ભારત-પાકિસ્તાન મેચ કેમ છે બ્રોડકાસ્ટર્સ માટે સોનાની ખાણ?

આ 5 શેર્સ તમારા પોર્ટફોલિયોને બનાવી શકે છે 'સુપરહિટ'

ચાંદીની મહા છલાંગ.. એક ઝાટકે 17 હજારનો વધારો

સોનું 'રોકેટ' બનવા તૈયાર, ચાંદીમાં મોટી વધઘટના સંકેત

આ 3 લક્ષણો બતાવે છે કે, હવે દારૂ છોડવાનો સમય આવી ગયો છે

T20 વર્લ્ડ કપમાં સ્થાન ના મેળવનાર સ્ટાર ખેલાડીએ ફટકારી યાદગાર સદી

LIC ની આ યોજનામાં 3 લાખ રોકી દર મહિને થશે 6,586 રૂપિયાની આવક

Travel Tips: ભારતના 100 રૂપિયા બરાબર સિંગાપોરમાં કેટલા થાય?

લીવરને ચકાચક રાખવા માટે કયા ફળો ખાવા જોઈએ?

મહિલાઓમાં થાક અને ચિડિયાપણું, જાણો હોર્મોનલ સંતુલન જાળવવા માટે ટિપ્સ

વીઆઈ (Vi) ના શેરમાં તેજીનો સંચાર, રડાર પર આવ્યો 'સ્ટોક'

સોના-ચાંદીમાં જોરદાર રિકવરી, ETFમાં 11%નો જંગી ઉછાળો

Breaking News :રાતોરાત કરોડપતિ બન્યા 249 ગ્રાહકો,

એક્શનથી ભરપૂર 'Anime' નવયુવાનોમાં ક્રેઝ બની રહ્યું છે!

સપ્તાહના પહેલા દિવસે સોનું થયું સસ્તું, ચાંદીના ભાવ પણ ઘટ્યા

Chanakya Niti : પતિ-પત્ની વચ્ચે અણબનાવ રહે છે? તો આ સલાહ માનો

ઝોયા અખ્તરનો આખો પરિવાર સાહિત્ય અને ફિલ્મ સાથે જોડાયેલો

પિતૃપક્ષ તરફથી મળશે આર્થિક મદદ, અટકેલા નાણાં પરત આવવાની શક્યતા

આ ચાર રાશિઓ માટે સુવર્ણ યુગ શરૂ

શું તમે ક્યારેય બિયરમાં મગફળી નાખી છે? મગફળીના તરવા પાછળનુ શુ છે રહસ્ય

Jioનો 49 રૂપિયાનો પ્લાન ખૂબ જ ખાસ, સર્વિસ જાણી ચોંકી જશો..

ઈંગ્લેન્ડના બોલરોની હાલત ખરાબ કરનાર આ નેપાળી સુપરસ્ટાર કોણ છે?

ચહેરાને કુદરતી રીતે નિખારવા માટેના સરળ ઘરેલું ઉપાયો

પ્રેમ માટે ખાસ દિવસ, 3 રાશિઓ માટે લક ખુલી જશે

શેરબજારમાં હલચલના એંધાણ! શું માર્કેટમાં આવશે 'ઐતિહાસિક ઉછાળો'?

સલમાન ખાન થી લઈ શિલ્પા શેટ્ટી.. RSS ના કાર્યક્રમમાં પહોંચ્યું બોલીવુડ

બજારમાં માત્ર 20 રૂપિયામાં મળતી આ શાકભાજી ઘટાડશે કોલેસ્ટ્રોલ

કેમ જામફળને ગણવામાં આવે છે 'સુપરફૂડ'? જાણો અહીં

1 શેર પર થશે મોટો ફાયદો! આ કંપની રોકાણકારોની કિસ્મત ચમકાવી દેશે

પ્રથમ મેચમાં જ વિશ્વ વિક્રમ સાથે ભારતે શાનદાર શરૂઆત કરી

Korean Web Series : આ “સીરીઝ જોઇ તમે જ કહેશો ‘શું ગજબની છે ’

સોનું-ચાંદી સસ્તું થતા ગ્રાહકો ખુશ પણ રોકાણકારો ભરાયા

ભારતના આ રેલવે સ્ટેશન પર પાસપોર્ટ વગર ગયા તો સીધા જેલ ભેગા થશો

રોમાન્સથી લઈને થ્રિલ સુધી, ટર્કિશ સિરીઝે જીત્યા લાખો દિલ

સોના-ચાંદીના ભાવ થયા ધડામ, એક અઠવાડિયામાં સોનાના ભાવ ₹3,980 ઘટ્યા

આવો છે દિલપ્રીત સિંહ બાજવાનો પરિવાર

ઉચ્ચ ઊર્જાને સકારાત્મક કાર્યમાં વાપરો, સ્વાસ્થ્ય એકંદરે સારું રહેશે

T20 વર્લ્ડ કપમાં સૌથી વધુ 'ડક' આઉટ ખેલાડીઓ, જુઓ List

પોસ્ટ ઓફિસમાં દર મહિને 5,000 નું રોકાણ કરવાથી કેટલા રૂપિયા ભેગા થશે?

Web Stories View more

મિલ્કશેક અને સ્મૂધી વચ્ચે શું તફાવત છે?

ગુલ પનાગના પરિવાર વિશે જાણીએ

આ 3 રીતે બટાકા ખાવાનું ટાળો, કારણ કે તે નુકસાનકારક બની શકે છે

અજિત પવારના પરિવારમાં કોણ કોણ છે, જુઓ ફોટો

ફોનની બેટરી લાંબી ચાલશે, જો ધ્યાન રાખશો આ જરુરી વાત

એલચી કોણે ન ખાવી જોઈએ?

Latest News View more

અનિલ અંબાણી બાદ તેમની પત્ની Tina Ambani ને ED નું સમન્સ

નામિબિયાને હરાવી નેધરલેન્ડ પોઈન્ટ્સ ટેબલમાં બીજા નંબરે

શું ચલણી નોટો પરથી મહાત્મા ગાંધીનો ફોટો હટાવી શકાય!

ચાંદીના ઘરેણા અને વાસણો હંમેશા નવા જેવા જ લાગશે, આ ટિપ્સ ફોલો કરો

તમારો આખો પરિવાર હવે એક જ UPI એપથી કરી શકશે રૂપિયાની ઓનલાઈન ચુકવણી

Latest Videos View more

જ્યોર્જિયામાં રસ્તા પરથી પસાર થઇ રહેલી કાર સાથે અથડાયુ પ્લેન

અમદાવાદ એરપોર્ટ પર જાહેરમાં નમાઝનો વીડિયો વાયરલ

Breaking News : 120 કિલો ચાંદીની ચોરી પાછળ અંડરવર્લ્ડ સ્ટાઈલ ષડયંત્ર!

ગીર પાસે રેલવે ટ્રેક પર સિંહો! લોકો પાયલટે ટાળી મહાદુર્ઘટના

વડોદરામા આગામી સત્રથી 1500થી વધુ બાળકો ડિજિટલ સુવિધાઓ સાથે કરશે અભ્યાસ

ગીરનાર પર્વતની ઓઘડ ટૂંક પર જૈન ધર્મની ધજા ફરકાવતા વિવાદ વકર્યો

પોરબંદરમાં હથિયાર સાથે દાંડિયારાસ રમતો ગેંગસ્ટર ભીમા દુલા ઓડેદરા

રાજકોટ-જામનગર બાદ હવે અમદાવાદમાં પણ 'હું નથુરામ' નાટકનો શો રદ

Breaking News: દેવાયત ખવડને હાઈકોર્ટથી હંગામી રાહત, ધરપકડ પર રોક

શિયાળાનો અંત કે ઉનાળાની શરૂઆત? ગુજરાતમાં હવામાનનું ઘમાસાણ

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ