AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

ઘરના ખોદકામમાં મળેલા સોનાના ખજાના પર હક કોનો? કાયદા અને નિયમોની સંપૂર્ણ માહિતી

જો તમે ક્યારેક જૂના મકાનના ખોદકામ દરમિયાન અચાનક ખજાનો મળે, તો તેના પર હક કોણનો ગણાય? આવો, ભારતમાં ખજાના અંગેના કાનૂની નિયમોને સરળ ભાષામાં સમજીએ.

Ashvin Patel | Updated on: May 02, 2026 | 6:27 PM

બાળપણમાં આપણે ઘણી વખત દાદા-દાદી પાસેથી એવી રસપ્રદ વાર્તાઓ સાંભળી હોય છે કે ઘર કે ખેતર ખોદતાં અચાનક સોનાથી ભરેલો ખજાનો મળી આવ્યો. આવી વાતો ફિલ્મોમાં પણ ઘણીવાર જોવા મળે છે. પરંતુ જો હકીકતમાં ખોદકામ કરતી વખતે કોઈને સોનું કે ખજાનો મળી જાય, તો સૌથી પહેલો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે તેનો હકદાર કોણ ગણાય? શું આ સંપત્તિ સરકારની હશે કે પછી તે જમીનના માલિકની? આવો, આ મુદ્દાને સરળ રીતે સમજીએ. ( Credits: AI Generated ) — બાળપણમાં આપણે ઘણી વખત દાદા-દાદી પાસેથી એવી રસપ્રદ વાર્તાઓ સાંભળી હોય છે કે ઘર કે ખેતર ખોદતાં અચાનક સોનાથી ભરેલો ખજાનો મળી આવ્યો. આવી વાતો ફિલ્મોમાં પણ ઘણીવાર જોવા મળે છે. પરંતુ જો હકીકતમાં ખોદકામ કરતી વખતે કોઈને સોનું કે ખજાનો મળી જાય, તો સૌથી પહેલો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે તેનો હકદાર કોણ ગણાય? શું આ સંપત્તિ સરકારની હશે કે પછી તે જમીનના માલિકની? આવો, આ મુદ્દાને સરળ રીતે સમજીએ. ( Credits: AI Generated )
1 / 6

ધારો કે તમે તમારા પૌત્રિક ઘરની મરામત દરમિયાન ખોદકામ કરો અને ત્યાંથી સોનાના સિક્કાઓથી ભરેલું વાસણ મળી આવે, તો એ આપમેળે તમારું બની જતું નથી. 1960 પછીથી ભૂગર્ભ ખોદકામ અંગેના અધિકારો મુખ્યત્વે સરકારના ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) પાસે છે. એટલે કે, યોગ્ય પરવાનગી વગર પોતાની જમીનમાં ઊંડું ખોદકામ કરવું કાયદેસર માનવામાં આવતું નથી. ( Credits: AI Generated ) — ધારો કે તમે તમારા પૌત્રિક ઘરની મરામત દરમિયાન ખોદકામ કરો અને ત્યાંથી સોનાના સિક્કાઓથી ભરેલું વાસણ મળી આવે, તો એ આપમેળે તમારું બની જતું નથી. 1960 પછીથી ભૂગર્ભ ખોદકામ અંગેના અધિકારો મુખ્યત્વે સરકારના ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ (ASI) પાસે છે. એટલે કે, યોગ્ય પરવાનગી વગર પોતાની જમીનમાં ઊંડું ખોદકામ કરવું કાયદેસર માનવામાં આવતું નથી. ( Credits: AI Generated )
2 / 6

પછીના સમયમાં “Indian Treasure Trove Act” નામનો કાયદો બનાવવામાં આવ્યો. આ કાયદા મુજબ, જો જમીન નીચે દટાયેલો સોનાથી ભરેલો ખજાનો કે કોઈ કિંમતી ધાતુ મળી આવે, તો તેના પર અંતિમ હક સરકારનો ગણાય છે. ( Credits: AI Generated ) — પછીના સમયમાં “Indian Treasure Trove Act” નામનો કાયદો બનાવવામાં આવ્યો. આ કાયદા મુજબ, જો જમીન નીચે દટાયેલો સોનાથી ભરેલો ખજાનો કે કોઈ કિંમતી ધાતુ મળી આવે, તો તેના પર અંતિમ હક સરકારનો ગણાય છે. ( Credits: AI Generated )
3 / 6

ઘણા લોકો જાણ હોવા છતાં અજાણ બનવાનો નાટક કરીને જમીનમાંથી મળેલો ખજાનો છુપાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. પરંતુ આ મોટી ભૂલ સાબિત થઈ શકે છે. જો સત્તાવાળાઓને ખબર પડે કે તમે ખજાનો છુપાવ્યો છે, તો તમારા સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં તમને છ મહિના સુધીની સજા તેમજ ભારે દંડનો સામનો કરવો પડી શકે છે. ( Credits: AI Generated ) — ઘણા લોકો જાણ હોવા છતાં અજાણ બનવાનો નાટક કરીને જમીનમાંથી મળેલો ખજાનો છુપાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. પરંતુ આ મોટી ભૂલ સાબિત થઈ શકે છે. જો સત્તાવાળાઓને ખબર પડે કે તમે ખજાનો છુપાવ્યો છે, તો તમારા સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં તમને છ મહિના સુધીની સજા તેમજ ભારે દંડનો સામનો કરવો પડી શકે છે. ( Credits: AI Generated )
4 / 6

જો આવી પરિસ્થિતિ સર્જાય અને તમને અથવા તમારા કોઈ ઓળખીતાને જમીનમાંથી દટાયેલો ખજાનો મળી આવે, તો સૌથી પહેલા તેની જાણ સ્થાનિક પોલીસ અથવા જિલ્લા પ્રશાસનને કરવી જરૂરી છે. તમને લખિતમાં ખજાનો કેટલો છે, ક્યારે મળ્યો અને ક્યાં મળ્યો તેની સંપૂર્ણ માહિતી આપવી પડે છે. જાણ થતાં જ અધિકારીઓ આવીને તે ખજાનાને પોતાના કબજામાં લઈ લે છે. ( Credits: AI Generated ) — જો આવી પરિસ્થિતિ સર્જાય અને તમને અથવા તમારા કોઈ ઓળખીતાને જમીનમાંથી દટાયેલો ખજાનો મળી આવે, તો સૌથી પહેલા તેની જાણ સ્થાનિક પોલીસ અથવા જિલ્લા પ્રશાસનને કરવી જરૂરી છે. તમને લખિતમાં ખજાનો કેટલો છે, ક્યારે મળ્યો અને ક્યાં મળ્યો તેની સંપૂર્ણ માહિતી આપવી પડે છે. જાણ થતાં જ અધિકારીઓ આવીને તે ખજાનાને પોતાના કબજામાં લઈ લે છે. ( Credits: AI Generated )
5 / 6

જ્યારે વહીવટીતંત્ર ખજાનાને પોતાના કબજામાં લે છે, ત્યારે પછી તેનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો તે નક્કી થાય છે. જો મળેલા સિક્કા અથવા દાગીના 100–200 વર્ષથી પણ વધુ જૂના હોય અને તેમને ઐતિહાસિક મહત્વ હોય, તો તે જાળવણી માટે ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ ને સોંપવામાં આવે છે. બીજી તરફ, જો ખજાનો સોનાની ઈંટો કે બિસ્કિટ જેવા સ્વરૂપમાં હોય, તો તેને સરકારની તિજોરીમાં જમા કરવામાં આવે છે. કેટલીક પરિસ્થિતિમાં, માહિતી આપનાર વ્યક્તિને પણ તેનો હિસ્સો આપવામાં આવી શકે છે, પરંતુ એ પહેલાં વહીવટીતંત્ર સંપૂર્ણ તપાસ કરે છે. ( નોંધ: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી પબ્લિક ડોમેન પરથી લેવામાં આવી છે, જે ફક્ત તમારી જાણકારી માટે છે.) ( Credits: AI Generated ) — જ્યારે વહીવટીતંત્ર ખજાનાને પોતાના કબજામાં લે છે, ત્યારે પછી તેનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો તે નક્કી થાય છે. જો મળેલા સિક્કા અથવા દાગીના 100–200 વર્ષથી પણ વધુ જૂના હોય અને તેમને ઐતિહાસિક મહત્વ હોય, તો તે જાળવણી માટે ભારતીય પુરાતત્વ સર્વેક્ષણ ને સોંપવામાં આવે છે. બીજી તરફ, જો ખજાનો સોનાની ઈંટો કે બિસ્કિટ જેવા સ્વરૂપમાં હોય, તો તેને સરકારની તિજોરીમાં જમા કરવામાં આવે છે. કેટલીક પરિસ્થિતિમાં, માહિતી આપનાર વ્યક્તિને પણ તેનો હિસ્સો આપવામાં આવી શકે છે, પરંતુ એ પહેલાં વહીવટીતંત્ર સંપૂર્ણ તપાસ કરે છે. ( નોંધ: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી પબ્લિક ડોમેન પરથી લેવામાં આવી છે, જે ફક્ત તમારી જાણકારી માટે છે.) ( Credits: AI Generated )
6 / 6

જનરલ નોલેજમાં ઇતિહાસ, ભૂગોળ, વિજ્ઞાન, સાહિત્ય, વર્તમાન બાબતો સહિતના વિષયોનો સમાવેશ થાય છે. જનરલ નોલેજની સારી સમજ હોવી જરૂરી છે, કારણ કે તે તમને વિશ્વની ઘટનાઓથી અપડેટ રાખે છે. અહીંયા દરરોજ અવનવી બાબતોની સ્ટોરી તમને જાણવા મળશે. તમારૂ નોલેજ વધારવા માટે જનરલ નોલેજના ટોપિકને ફોલો કરતા રહો.

Follow Us

LIVETV

Related Photo Gallery

Gujarat New Liquor Policy: હવે, ગુજરાતમાં દારૂના નિયમોમાં થશે ફેરફાર

સવારે ખાલી પેટે લીંબુ પાણી પીવાથી શરીરમાં શું થાય છે?

ક્લિનિકમાં હવે ડોક્ટરની મનમાની નહીં ચાલે: ફી અને ડિગ્રી દેખાડવી પડશે

300 યુનિટ ફ્રી વીજળી... 78000 રૂપિયા સુધીની સબસિડી

રાશિ પ્રમાણે ધન અને સમૃદ્ધિ આપતા 5 શક્તિશાળી રત્નો

IPL 2026: મેચના દિવસે CSK ડ્રેસિંગ રૂમમાંથી MS ધોની કેમ ગાયબ હોય છે?

ગુજરાતીઓ ચા ના શોખીન, પરંતુ આ રાજ્ય કહેવાય છે વિશ્વનું 'Tea Capital'

સ્ટાર્કે પહેલી જ મેચમાં તે કરી બતાવ્યું જે બુમરાહ 8 મેચમાં ન કરી શક્યો

BSNLનો પાવર-પેક્ડ પ્લાન ! JioHotstar, Zee5, અને SonyLIV 3 મહિના ફ્રી

168 દિવસની વેલિડિટી વાળો Jioનો સસ્તો પ્લાન, જાણો કિંમત

IPL 2026: માતાનું અવસાન, છોડ્યો ટીમનો સાથ, હવે આ તારીખે કરશે કમબેક

IPL પછી પણ આ ખેલાડીઓ મેદાનમાં પાછા નહીં ફરે

ઘરના શોકેસમાં ટ્રોફી ક્યાં રાખવી? વાસ્તુ અનુસાર સાચી દિશા જાણો

તપતી ગરમીમાં પણ છતની ટાંકીનું પાણી નહીં થાય ગરમ ! અજમાવો આ 5 રીત

Highway Vs Expressway: હાઇવે અને એક્સપ્રેસવે વચ્ચે શું તફાવત છે

1.5 ટનનું AC કે કુલર..એક રાત ચલાવવા પર કોણ વાપરે છે વધારે વીજળી?

કાચા તેલના ભાવ આકાશે! સરકાર શું રાહત આપશે કે ભાવ વધશે?

લગ્નના કારણે અધવચ્ચે છોડી IPL, હવે લખનૌ ટીમમાં થઈ એન્ટ્રી, જાણો કોણ છે

સોનાની ચમક પડી ફીકી ! ચાંદી ફરી બની સ્ટાર પરફોર્મર, જાણો લેટેસ્ટ ભાવ

કોહિનૂર જ નહીં, ભારતની આ ધરોહરો પર હક જમાવીને બેઠું છે બ્રિટન !

PF એકાઉન્ટ ચાલુ કરાવવા હવે જૂની કંપનીમાં જવાની ઝંઝટ ખતમ ! ઘરે બેઠા થશે

Health Tips: ઉનાળામાં આ 5 શાકભાજી ખાવાથી શરીરમાં ગરમી વધી શકે છે

જાણો શું છે મકોકા કાનુન

જૂનાગઢ થી આઈપીએલ 2026માં પહોંચેલા ક્રેન્સનો પરિવાર જુઓ

મુસાફરી માટે દિવસ અનુકૂળ નથી, લાંબી બીમારીમાંથી રાહત મળશે

Michael Jackson ની દિકરીના શરીર પર છે 80 ટેટૂ

IPL 2026: કોહલીના 7 વર્ષ પછી જયસ્વાલે પણ આ ખાસ સિદ્ધિ હાંસલ કરી

કેનેડાની ટીમના કોચ તરીકે ભારતીયની નિમણુક, જાણો કોણ છે આ દિગ્ગજ

એક્સપર્ટ્સને દેખાઈ રહી છે આ શેરમાં 'મોટી કમાણીની તક'!

ચીન બદલશે સોનાના વેપારની દુનિયા! હવે મિનિટોમાં થશે કરોડોના સોદા

IPL સિઝનમાં છગ્ગા વિના સૌથી વધુ રન બનાવવાનો રેકોર્ડ કોના નામે છે?

UK માં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને ભણવા માટે કેટલો ખર્ચ થાય?

સવારે ખાલી પેટે માત્ર 'ચા' એટલે બીમારીઓને ખુલ્લું આમંત્રણ

IPL ટીમ માલિકો કેવી રીતે કરે છે કમાણી?

Vi ને મળી 'મોટી રાહત'! શું હવે શેરના ભાવમાં આવશે 'જંગી ઉછાળો'?

IPL 2026 વચ્ચે ઓલરાઉન્ડર ખેલાડી થયો ઇજાગ્રસ્ત

104 ટન સોનાના 'સિક્રેટ મિશન' પાછળનું અસલી રહસ્ય શું?

BSNLનો 150 દિવસની વેલિડિટી વાળો સસ્તો પ્લાન, 2GB ડેઈલી ડેટા સાથે મળશે

Jioનો ₹200થી પણ ઓછી કિંમતના પ્લાન , 30 દિવસની મળશે વેલિડિટી

IPLમાં સૌથી વધુ વાર ઓલઆઉટ થનારી ટીમ કઈ છે?

Gold રિવોલ્યુશન: શું હવે સોનું જ સાચું અર્થતંત્ર?

Breaking News : પ્રિયંકા ચોપરા બેગમાં શું-શું રાખે છે, જાણો

ટાટા ગ્રુપની આ કંપની આપી રહી 2 શેર પર 1 શેર ફ્રી! ₹6 ડિવિડન્ડ પણ જાહેર

Kitchen Tips: રસોડાની આ વસ્તુઓ આપી રહી છે કેન્સરને આમંત્રણ!

Summer Superfoods: ઉનાળામાં શરીરને અંદરથી ઠંડક રાખતા 5 સુપરફુડ! જાણો

Dudhi Juice: અઠવાડિયામાં 1થી 2 વાર દૂધીનું જ્યુસ કેમ પીવું જોઈએ?

ઘરની આ જગ્યાઓ પર ભૂલથી પણ ના મુકશો મની પ્લાન્ટ, નહીં તો કંગાળ થઈ જશો

મુસાફરીમાં વધતા ખર્ચથી બચવું છે? 5 ટીપ્સ કરો ફોલો

અંગક્રિશ રઘુવંશીનો પરિવાર જુઓ

AC રિમોટનું આ બટન જે તમારું વીજળીનું બિલ બચાવશે, આ જાણી લેજો

Web Stories View more

Watermelon: ઉનાળાનું ફળ તરબૂચ છે હેલ્ધી, જાણો તેમાં રહેલા વિટામિનની માહિતી

કઈ આદતો Body Pain વધારી શકે છે?

Weight Loss: વજન ઘટાડવા માટે નાસ્તામાં ચણા ખાવા કે મખાના?

કયું જ્યુસ પાચન સુધારવામાં મદદ કરી શકે છે?

આ ફળો હંમેશા છાલ સાથે ખાઓ, વિટામીનનો ભંડાર છે

રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડે ત્યારે કયા લક્ષણો દેખાય છે?

Latest News View more

ઘરના ખોદકામમાં મળેલા સોનાના ખજાના પર હક કોનો?

IPL દરમિયાન આ ટીમમાં જોડાયો અર્જુન તેંડુલકર, મળ્યો પાંચ ગણો વધુ પગાર

Gujarat New Liquor Policy: હવે, ગુજરાતમાં દારૂના નિયમોમાં થશે ફેરફાર

અંબાજી ગબ્બર માર્ગ પર શ્રદ્ધાળુઓ 'અસુરક્ષિત'! વીડિયો થયો 'વાયરલ'

મહીસાગર શિક્ષણ વિભાગનો ફિયાસ્કો: પરીક્ષા પછી ધો. 10 ની પોથીઓનું વિતરણ

Latest Videos View more

અંબાજી ગબ્બર માર્ગ પર શ્રદ્ધાળુઓ 'અસુરક્ષિત'! વીડિયો થયો 'વાયરલ'

મહીસાગર શિક્ષણ વિભાગનો ફિયાસ્કો: પરીક્ષા પછી ધો. 10 ની પોથીઓનું વિતરણ

કર્મચારીઓ સામે અધિકારીઓ ઝૂક્યા! PDU સિવિલમાં મામલો થાળે પડ્યો

વડોદરાની MS યુનિવર્સિટીમાં હવે ભણાવાશે RSS અને નરેન્દ્ર મોદીના પાઠ

અમદાવાદના નવા મેયર માટે આ ચાર નામ આવ્યા ચર્ચામાં, જુઓ વિડિયો

ગોત્રી હોસ્પિટલમાં એક દર્દીને અન્ય દર્દીના બ્લડ ગ્રુપની બોટલ ચઢાવી

ભાજપના પરાજિત ઉમેદવારને જાહેરમાં તલવાર બતાવવી ભારે પડી

હાઈટેન્શન થાંભલા પર યુવક ચઢતા ખોરવાઈ રેલવે સેવા, જુઓ વિડિયો

તમારું સ્વાસ્થ્ય સારું રહેશે, મિત્રો તરફથી ટેકો મળશે

અમેરિકાએ ઇઝરાયેલને સૈન્ય સહાય મોકલી, જુઓ Video

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ