AQI

Sign In

Subscribe Whatsapp Channel

તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર

ધરતી નીચે લાગતા ભૂકંપના ઝટકા બનાવી રહ્યા છે સોનાના મોટા ટુકડા

શું ધરતીકંપ સોનું ‘પેદા’ કરી શકે? 'નેચર જીઓસાયન્સ'ના આ અહેવાલે દુનિયાના હોશ ઉડાવી દીધા છે! પથ્થરોમાં છુપાયેલી વીજળી અને સોનાના મોટા ટુકડા વચ્ચે શું સંબંધ છે? આ રહસ્ય જાણ્યા પછી તમે ભૂકંપને ક્યારેય જૂની નજરે નહીં જુઓ

Dhruv Barot | Updated on: Feb 25, 2026 | 7:28 PM

જ્યારે ધરતી ધ્રૂજે છે, ત્યારે દુનિયા વિનાશ જુએ છે, પણ પૃથ્વીના ઊંડાણમાં કંઈક બીજું જ રંધાઈ રહ્યું હોય છે. 'નેચર જીઓસાયન્સ'ના લેટેસ્ટ રિપોર્ટે આખી દુનિયાને ચોંકાવી દીધી છે. શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે પૃથ્વીના પેટાળમાં સોનાના મોટા ટુકડા ક્યાંથી આવે છે? દાયકાઓથી વૈજ્ઞાનિકો માટે જે એક વણઉકેલ્યું કોયડો હતો, તેનો જવાબ હવે મળી ગયો છે. આ કોઈ જાદુ નથી, પણ ભૂકંપના આંચકા અને પથ્થરો વચ્ચે રમાતી એક ખતરનાક રમત છે, જે કરોડોનું સોનું પેદા કરી રહી છે — જ્યારે ધરતી ધ્રૂજે છે, ત્યારે દુનિયા વિનાશ જુએ છે, પણ પૃથ્વીના ઊંડાણમાં કંઈક બીજું જ રંધાઈ રહ્યું હોય છે. 'નેચર જીઓસાયન્સ'ના લેટેસ્ટ રિપોર્ટે આખી દુનિયાને ચોંકાવી દીધી છે. શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે પૃથ્વીના પેટાળમાં સોનાના મોટા ટુકડા ક્યાંથી આવે છે? દાયકાઓથી વૈજ્ઞાનિકો માટે જે એક વણઉકેલ્યું કોયડો હતો, તેનો જવાબ હવે મળી ગયો છે. આ કોઈ જાદુ નથી, પણ ભૂકંપના આંચકા અને પથ્થરો વચ્ચે રમાતી એક ખતરનાક રમત છે, જે કરોડોનું સોનું પેદા કરી રહી છે
1 / 5

દરેક મોટી સોનાની ખાણમાં એક જ પથ્થર વારંવાર જોવા મળે છે - 'ક્વાર્ટઝ'. પણ શા માટે? આ પથ્થર દેખાવમાં જેટલો શાંત છે, તેટલો જ અંદરથી વિસ્ફોટક છે. ક્વાર્ટઝ પૃથ્વીનો એકમાત્ર એવો ખનિજ છે જે 'પીઝો ઇલેક્ટ્રિક' છે. એટલે કે, જ્યારે ધરતીકંપના દબાણ હેઠળ આ પથ્થર ‘ગૂંગળાય’ છે, ત્યારે તે ભયાનક ઇલેક્ટ્રિક ચાર્જ છોડે છે. આ વીજળીના ઝટકા જ એ માસ્ટરમાઇન્ડ છે, જે આસપાસના ગરમ પાણીમાં છુપાયેલા સોનાના કણોને પકડીને પથ્થર પર જકડી લે છે. — દરેક મોટી સોનાની ખાણમાં એક જ પથ્થર વારંવાર જોવા મળે છે - 'ક્વાર્ટઝ'. પણ શા માટે? આ પથ્થર દેખાવમાં જેટલો શાંત છે, તેટલો જ અંદરથી વિસ્ફોટક છે. ક્વાર્ટઝ પૃથ્વીનો એકમાત્ર એવો ખનિજ છે જે 'પીઝો ઇલેક્ટ્રિક' છે. એટલે કે, જ્યારે ધરતીકંપના દબાણ હેઠળ આ પથ્થર ‘ગૂંગળાય’ છે, ત્યારે તે ભયાનક ઇલેક્ટ્રિક ચાર્જ છોડે છે. આ વીજળીના ઝટકા જ એ માસ્ટરમાઇન્ડ છે, જે આસપાસના ગરમ પાણીમાં છુપાયેલા સોનાના કણોને પકડીને પથ્થર પર જકડી લે છે.
2 / 5

મોનાશ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોએ જ્યારે લેબમાં પૃથ્વીના પેટાળ જેવી જ નરક જેવી સ્થિતિ ઊભી કરી, ત્યારે સત્ય બહાર આવ્યું. તેમણે ક્વાર્ટઝ સ્ફટિકોને સોનાના પ્રવાહીમાં નાખીને તેને ભૂકંપ જેવા જોરદાર આંચકા આપ્યા. જોયું તો દરેક આંચકે પથ્થરની સપાટી પર સોનાના નાના-નાના ટપકાં ઉપસી આવ્યા હતા. આ પ્રયોગે સાબિત કર્યું કે સોનું નસીબથી નથી બનતું, પણ તે પથ્થરો પર થતા અત્યાચાર અને વીજળીના કરંટનું પરિણામ છે. — મોનાશ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોએ જ્યારે લેબમાં પૃથ્વીના પેટાળ જેવી જ નરક જેવી સ્થિતિ ઊભી કરી, ત્યારે સત્ય બહાર આવ્યું. તેમણે ક્વાર્ટઝ સ્ફટિકોને સોનાના પ્રવાહીમાં નાખીને તેને ભૂકંપ જેવા જોરદાર આંચકા આપ્યા. જોયું તો દરેક આંચકે પથ્થરની સપાટી પર સોનાના નાના-નાના ટપકાં ઉપસી આવ્યા હતા. આ પ્રયોગે સાબિત કર્યું કે સોનું નસીબથી નથી બનતું, પણ તે પથ્થરો પર થતા અત્યાચાર અને વીજળીના કરંટનું પરિણામ છે.
3 / 5

તમે મ્યુઝિયમમાં જે ચમકતા સોનાના મોટા ટુકડા જુઓ છો, તે હકીકતમાં હજારો ધરતીકંપોની ‘ચીસ’ સમાન છે. ભૂસ્તરશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે એક મોટો ટુકડો બનવા માટે હજારો વખત ધરતી ફાટવી પડે છે. દરેક ભૂકંપ સોનાનો એક નવો થર ચઢાવે છે. પહેલા જે સોનું જમા થયું હોય, તે પછીના ભૂકંપમાં ‘વીજળીના વાહક’ (Lightning Rod) તરીકે કામ કરે છે, જે વધુને વધુ સોનાને પોતાની તરફ ખેંચે છે. આ કોઈ કુદરતી પ્રક્રિયા નથી, પણ કરોડો વર્ષોથી ચાલતું એક ધીમું અને રહસ્યમય ‘ઇલેક્ટ્રોપ્લેટિંગ’ છે. — તમે મ્યુઝિયમમાં જે ચમકતા સોનાના મોટા ટુકડા જુઓ છો, તે હકીકતમાં હજારો ધરતીકંપોની ‘ચીસ’ સમાન છે. ભૂસ્તરશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે એક મોટો ટુકડો બનવા માટે હજારો વખત ધરતી ફાટવી પડે છે. દરેક ભૂકંપ સોનાનો એક નવો થર ચઢાવે છે. પહેલા જે સોનું જમા થયું હોય, તે પછીના ભૂકંપમાં ‘વીજળીના વાહક’ (Lightning Rod) તરીકે કામ કરે છે, જે વધુને વધુ સોનાને પોતાની તરફ ખેંચે છે. આ કોઈ કુદરતી પ્રક્રિયા નથી, પણ કરોડો વર્ષોથી ચાલતું એક ધીમું અને રહસ્યમય ‘ઇલેક્ટ્રોપ્લેટિંગ’ છે.
4 / 5

પરંતુ, આ શોધ જેટલી રોમાંચક છે, તેટલી જ ડરામણી પણ છે. સોનું મેળવવા માટે માણસ પૃથ્વીને જે રીતે છિન્નભિન્ન કરી રહ્યો છે, તે ચિંતાનો વિષય છે. સાયનાઈડ અને મર્ક્યુરી જેવા ઝેરી કેમિકલ્સથી નદીઓ ઝેર બની રહી છે. આ અભ્યાસે એ વાત પર મહોર મારી દીધી છે કે સોનું ‘બિન-નવીનીકરણીય’ છે – એટલે કે એકવાર ખતમ થયા પછી તેને ફરી બનતા લાખો ધરતીકંપો અને કરોડો વર્ષો લાગશે. શું આપણે આ કિંમતી ધાતુ પાછળ પૃથ્વીનો સર્વનાશ કરી રહ્યા છીએ? એ સવાલ અત્યારે પણ હવામાં લટકી રહ્યો છે. — પરંતુ, આ શોધ જેટલી રોમાંચક છે, તેટલી જ ડરામણી પણ છે. સોનું મેળવવા માટે માણસ પૃથ્વીને જે રીતે છિન્નભિન્ન કરી રહ્યો છે, તે ચિંતાનો વિષય છે. સાયનાઈડ અને મર્ક્યુરી જેવા ઝેરી કેમિકલ્સથી નદીઓ ઝેર બની રહી છે. આ અભ્યાસે એ વાત પર મહોર મારી દીધી છે કે સોનું ‘બિન-નવીનીકરણીય’ છે – એટલે કે એકવાર ખતમ થયા પછી તેને ફરી બનતા લાખો ધરતીકંપો અને કરોડો વર્ષો લાગશે. શું આપણે આ કિંમતી ધાતુ પાછળ પૃથ્વીનો સર્વનાશ કરી રહ્યા છીએ? એ સવાલ અત્યારે પણ હવામાં લટકી રહ્યો છે.
5 / 5

T20 વર્લ્ડ કપ: શું ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચેની સેમિફાઇનલની આશા પર કાયમ માટે પૂર્ણવિરામ મુકાઈ ગયું?, વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો

જનરલ નોલેજ સોના ચાંદી

Related Photo Gallery

શિખર ધવનને મોટી રાહત, પૂર્વ પત્ની પાસેથી મળશે 5 કરોડ રૂપિયા

આ સ્ટોક આગામી સમયમાં આપી શકે છે 'મજબૂત વળતર'

₹10 હજારનું રોકાણ અને ₹10 લાખનું વળતર, રોકાણકારો થયા 'માલામાલ'

Larsen & Toubro Ltd કંપનીને મળ્યો મોટો ઓર્ડર

NSE IX દ્વારા Apple અને Microsoft માં રોકાણ કરવાની 'સુવર્ણ તક'

રાતભર ઊંઘ્યા પછી પણ કેમ 'સુસ્તી' લાગે છે? જાણો આની પાછળનું મુખ્ય કારણ

રશ્મિકા મંદાના કે વિજય દેવરાકોંડા કોણ છે ભણવામાં હોશિયાર

ઘરમાં સુગરીનો માળો રાખવાથી બદલાઈ શકે છે ભાગ્ય!

ભારત-પાક સેમીફાઈનલનું સપનું તૂટ્યું ! જાણો નવું ગણિત

દરરોજ બ્રશ કરો છતાં દાંત પીળા કેમ? જાણો સાચું કારણ

ઉનાળામાં દરરોજ ગરમ પાણી પીવું: શું છે સલામત અને ફાયદાકારક?

કાનુની સવાલ: આધાર કાર્ડનો દુરુપયોગ થાય તો શું પગલાં લેવા?

ફ્રિજનું ચિલ્ડ પાણી કે માટલાનું અમૃત? તમારી પસંદગી બની શકે જોખમી!

ગમે તેટલા રુપિયા ખર્ચ કરો, ક્યારેય નહીં ખુટે, જાણો ચાણક્યએ કેમ આવુ કહ

ગરમીમાં સળગતું એન્જિન: આજે કાળજી લો, નહીં તો ગેરેજમાં ધક્કા ખાશો!

હોળી-ધૂળેટી પહેલા સોનું થયુ મોંઘુ, જો કે ચાંદી સસ્તી થઇ

SIP કરીને એકઠુ કરી શકો છો કરોડોનું ભંડોળ ?

ડાઈનિંગ ટેબલ છોડો, જમીન પર બેસીને જમો!

વેસ્ટ ઈન્ડિઝ ટીમના કેપ્ટનનો જુઓ પરિવાર

પ્રિયજનની લાગણીઓને સમજો, તમે પ્રગતિ તરફ આગળ વધશો

ટીમ ઈન્ડિયાને અધવચ્ચે છોડીને ઘરે પરત ફર્યો સ્ટાર ખેલાડી

એક શેરના થશે 10 ટુકડા, કંપનીએ સ્ટોક સ્પ્લિટની રેકોર્ડ ડેટ જાહેર કરી

કેટલાક મની પ્લાન્ટમાં પાંદડા નાના તો કેટલાકમાં મોટા કેમ?

AI શબ્દની પાછળની રસપ્રદ કહાની

ટૂંકા ગાળામાં મોટો ફાયદો: પૈસા વધારવાની શોર્ટકટ ટ્રીક

5 વર્લ્ડ કપ વિજેતા ખેલાડી જે બાદમાં ટીમ ઈન્ડિયા હેડ કોચ બન્યા

રાત્રિના સમયે 'ચોખા'નું સેવન કેમ ટાળવું જોઈએ?

ગોલ્ડ-સિલ્વર ટ્રેડિંગના નિયમોમાં 'મોટો ફેરફાર'

ભારતમાં કેમ રવિવારે જ રજા મળે છે ? જાણો પાછળની રસપ્રદ અને અજાણી કહાની

નોકરી બદલી? તો PF એકાઉન્ટમાં આ વિગત બદલવાનું ભૂલતા નહીં

એલોવેરાના અદભૂત ફાયદા જેના વિશે તમે જાણીને ચોંકી જશો

પોતાનું ઘર લેવું છે? તો અત્યારથી જ શરૂ કરો આ 'પ્લાનિંગ'

આવી સિરીઝ ચાહકોને શરૂઆતથી અંત સુધી જોવા બાંધી રાખે

3 મહિના સુધી નહીં કરવું પડે રિચાર્જ, Jio લાવ્યું 5 જબરદસ્ત પ્લાન

હવે તમારા ફોનમાંથી સિમ કાર્ડ કાઢી નાખશો તો બંધ થઈ જશે WhatsApp

મનોરંજન સાથે શિક્ષણનો પરફેક્ટ ડોઝ છે આ વેબ સિરિઝ

ભારતીય ટીમ સુપર-8માં પોતાની બીજી મેચ ક્યાં અને કોની સામે રમશે?

કારના ડેશબોર્ડ પર કયા ભગવાનની મૂર્તિ રાખવી જોઈએ? જાણો વાસ્તુ નિયમ

ડાઇનિંગ ટેબલ પર આ વસ્તુઓ રાખશો નહીં, ઘરમાં વધશે નકારાત્મકતા

One MobiKwikના શેરમાં તોફાની તેજી ! 13%નો આવ્યો મોટો ઉછાળો, જાણો કારણ

જો તમે આ ઉનાળામાં પહેવાર AC ચાલુ કરો છો તો જરુર કરી લેજો આ 5 કામ, નહીં

સફેદ મૂળા ભૂલી જાઓ! હવે તમારા બગીચામાં ઉગાડો આ ખાસ 'ગુલાબી મૂળા'

રશ્મિકા મંદાનાની સાસુ, સસરા અને દેવર શું કરે છે જાણો

બચેલી બ્રેડથી કમાલ! રસોડામાં કામ લાગશે આ સ્માર્ટ ટ્રિક્સ

સમરમાં ડીહાઇડ્રેશનથી બચવા માટે શેરડીનો રસ પીશો કે નારિયેળ પાણી?

Korean Web Series આ સીરીઝ પ્રેમ, રહસ્ય, રોમાંચ અને કોમેડીનો ‘કોમ્બો!

સોનાના ભાવમાં ભડકો, ચાંદીની કિંમતોમાં પણ આવ્યો મોટો ઉછાળો

હોળીના તહેવારમાં જ ચંદ્ર ગ્રહણ,, આ રાશિના લોકો રાખજો ખાસ ધ્યાન

રેશન કાર્ડને લઈને બદલાયા નિયમો, જો ના કર્યું આ કામ તો નિકળી જશે નામ

નામિબિયાના કેપ્ટનનો પરિવાર જુઓ

Web Stories View more

ખુબ જ સુંદર અને ફિટનેસ ફ્રીક છે ક્રિકેટરની પત્ની,જુઓ ફોટો

શું તમને બેકિંગ સોડા અને પાવડર વચ્ચેનો તફાવત નથી ખબર?

વેસ્ટ ઈન્ડિઝના ક્રિકેટર રોમારિયો શેફર્ડની પત્નીના ફોટો જુઓ

તમે ક્યારેય વિચાર્યું કે NMG ટ્રેન શું છે, તે આટલી અલગ કેમ દેખાય છે?

કેશવ મહારાજની પત્ની ખુબ સુંદર છે, જુઓ ફોટો

સફરજન ખાવાથી શરીરને કયા વિટામિન મળે છે?

Latest News View more

અમદાવાદીઓ માટે રૂપિયા બચાવવાની AMCએ જાહેર કરી યોજના, એડવાન્સ ટેક્સ ભરો

શિખર ધવનને મોટી રાહત, પૂર્વ પત્ની પાસેથી મળશે 5 કરોડ રૂપિયા

શું ભૂકંપ સોનું ‘ઉગાડે’ છે? જાણો રહસ્ય

આ સ્ટોક આગામી સમયમાં આપી શકે છે 'મજબૂત વળતર'

અનિલ અંબાણીનું ઘર ગયું! મુંબઈનું 17 માળનું મહેલ EDએ જપ્ત કર્યું

Latest Videos View more

અમદાવાદીઓ માટે રૂપિયા બચાવવાની AMCએ જાહેર કરી યોજના, એડવાન્સ ટેક્સ ભરો

લાંચથી ભેગા કરેલ 4 કરોડ રોકડા પકડાયા, જુઓ વીડિયો

સ્વામી સ્વરૂપવાન મહિલાને મોહી પડ્યા, હોટલમાં સાથે જોવા મળ્યા

જંગલેશ્વર વિસ્તારમાં ડિમોલેશનની કામગીરી પૂર્ણ

સુરતના વેસુમાં હૃદયદ્રાવક ઘટના, પરિવારનો સામૂહિક આપઘાતનો પ્રયાસ

કીર્તિ પટેલને જામીન તો મળ્યા,છતા તાલુકા પોલીસ સ્ટેશનમાં થવુ પડશે હાજર

આજ થી 15 દિવસ સુધી ટ્રાફિક ડ્રાઈવ

બિઝનેસમાં નવા કરારો થઈ શકે છે, તમે મસ્તીના મૂડમાં હશો

સાંસદ ગેનીબેન ઠાકોરે ગળામાં બટાટાનો હાર પહેરી કલેક્ટર કચેરી પહોંચ્યા

મોદી સરકારે ગિફ્ટ સિટીથી શાહપુર સુધીના મેટ્રોના વિસ્તરણને આપી મંજૂરી

ફોટો સ્ટોરી

રીલ્સ

વીડિયોઝ