हिन्दी News9 ಕನ್ನಡ తెలుగు मराठी বাংলা ਪੰਜਾਬੀ தமிழ் മലയാളം मनी9 TV9-UP
AQI
TV9 Network
User
Sign In

By signing in or creating an account, you agree with Associated Broadcasting Company's Terms & Conditions and Privacy Policy.

Subscribe Whatsapp Channel
તાજા સમાચાર ક્રિકેટ ન્યૂઝ ગુજરાત વીડિયોઝ ફોટો ગેલેરી રાશિફળ ટેકનોલોજી રાષ્ટ્રીય વર્લ્ડ બિઝનેસ વેબસ્ટોરી મનોરંજન ટ્રેન્ડિંગ ટોપિક કૃષિ મહારાષ્ટ્ર ભક્તિ સમાચાર

Medicine Knowledge: દવાની ગોળી પરની વચ્ચેની Line શા માટે હોય છે? જાણો સ્કોર લાઇનનું સાચું મહત્વ

ઘણી દવાઓની ગોળી વચ્ચે એક લીટી જોવા મળે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે તેનો હેતુ શું છે?

| Updated on: Jun 27, 2026 | 1:41 PM
Share
આપણે જ્યારે પણ દવાની ગોળી હાથમાં લઈએ છીએ ત્યારે ઘણી વખત તેની વચ્ચે એક સીધી લાઇન નજરે પડે છે. મોટાભાગના લોકો તેને માત્ર ડિઝાઇનનો ભાગ માને છે, પરંતુ હકીકતમાં આ લાઇનનું ખાસ મહત્વ હોય છે.

આપણે જ્યારે પણ દવાની ગોળી હાથમાં લઈએ છીએ ત્યારે ઘણી વખત તેની વચ્ચે એક સીધી લાઇન નજરે પડે છે. મોટાભાગના લોકો તેને માત્ર ડિઝાઇનનો ભાગ માને છે, પરંતુ હકીકતમાં આ લાઇનનું ખાસ મહત્વ હોય છે.

1 / 9
ફાર્માસ્યુટિકલ ભાષામાં આ નિશાનને 'સ્કોર લાઇન' કહેવામાં આવે છે. તેનો હેતુ માત્ર ગોળીને સુંદર બનાવવાનો નથી, પરંતુ જરૂર પડ્યે દવાને સમાન ભાગોમાં વહેંચવામાં મદદ કરવાનો હોય છે.

ફાર્માસ્યુટિકલ ભાષામાં આ નિશાનને 'સ્કોર લાઇન' કહેવામાં આવે છે. તેનો હેતુ માત્ર ગોળીને સુંદર બનાવવાનો નથી, પરંતુ જરૂર પડ્યે દવાને સમાન ભાગોમાં વહેંચવામાં મદદ કરવાનો હોય છે.

2 / 9
ઘણા દર્દીઓને ડૉક્ટર અડધી ગોળી લેવાની સલાહ આપે છે. આવી સ્થિતિમાં સ્કોર લાઇનવાળી ગોળીને સરળતાથી અને પ્રમાણસર બે ભાગમાં વહેંચી શકાય છે. આથી દર્દીને જરૂરી માત્રામાં દવા મળી રહે છે અને ડોઝમાં મોટી ભૂલ થવાની શક્યતા ઘટે છે.

ઘણા દર્દીઓને ડૉક્ટર અડધી ગોળી લેવાની સલાહ આપે છે. આવી સ્થિતિમાં સ્કોર લાઇનવાળી ગોળીને સરળતાથી અને પ્રમાણસર બે ભાગમાં વહેંચી શકાય છે. આથી દર્દીને જરૂરી માત્રામાં દવા મળી રહે છે અને ડોઝમાં મોટી ભૂલ થવાની શક્યતા ઘટે છે.

3 / 9
જોકે અહીં એક મહત્વની વાત સમજવી જરૂરી છે કે દરેક ગોળીને બે ભાગમાં તોડવી યોગ્ય નથી. કેટલીક દવાઓ એવી હોય છે, જેના પર લાઇન હોતી જ નથી અને તે સંપૂર્ણ ગોળી તરીકે જ લેવાની હોય છે.

જોકે અહીં એક મહત્વની વાત સમજવી જરૂરી છે કે દરેક ગોળીને બે ભાગમાં તોડવી યોગ્ય નથી. કેટલીક દવાઓ એવી હોય છે, જેના પર લાઇન હોતી જ નથી અને તે સંપૂર્ણ ગોળી તરીકે જ લેવાની હોય છે.

4 / 9
બીજી તરફ કેટલીક ટેબ્લેટ પર બહારથી લાઇન જેવી દેખાતી હોય, છતાં તે માત્ર ઉત્પાદન પ્રક્રિયા અથવા ડિઝાઇન માટે હોઈ શકે છે. તેથી કોઈપણ ગોળી તોડતા પહેલા તેના પેકેટ પર આપેલી સૂચનાઓ વાંચવી અથવા ડૉક્ટર અથવા ફાર્માસિસ્ટની સલાહ લેવી જરૂરી છે.

બીજી તરફ કેટલીક ટેબ્લેટ પર બહારથી લાઇન જેવી દેખાતી હોય, છતાં તે માત્ર ઉત્પાદન પ્રક્રિયા અથવા ડિઝાઇન માટે હોઈ શકે છે. તેથી કોઈપણ ગોળી તોડતા પહેલા તેના પેકેટ પર આપેલી સૂચનાઓ વાંચવી અથવા ડૉક્ટર અથવા ફાર્માસિસ્ટની સલાહ લેવી જરૂરી છે.

5 / 9
ખાસ કરીને સસ્ટેઇન્ડ રિલીઝ (SR), કન્ટ્રોલ્ડ રિલીઝ (CR), એક્સટેન્ડેડ રિલીઝ (ER) અથવા કોટિંગવાળી દવાઓને તોડવી અથવા કચડીને લેવી યોગ્ય માનવામાં આવતી નથી. આવી દવાઓ ખાસ ટેક્નોલોજીથી બનાવવામાં આવે છે જેથી દવા શરીરમાં ધીમે-ધીમે અસર કરે. જો તેને તોડી દેવામાં આવે તો દવાની અસર બદલાઈ શકે છે અને કેટલીક વખત આડઅસરનું જોખમ પણ વધી શકે છે.

ખાસ કરીને સસ્ટેઇન્ડ રિલીઝ (SR), કન્ટ્રોલ્ડ રિલીઝ (CR), એક્સટેન્ડેડ રિલીઝ (ER) અથવા કોટિંગવાળી દવાઓને તોડવી અથવા કચડીને લેવી યોગ્ય માનવામાં આવતી નથી. આવી દવાઓ ખાસ ટેક્નોલોજીથી બનાવવામાં આવે છે જેથી દવા શરીરમાં ધીમે-ધીમે અસર કરે. જો તેને તોડી દેવામાં આવે તો દવાની અસર બદલાઈ શકે છે અને કેટલીક વખત આડઅસરનું જોખમ પણ વધી શકે છે.

6 / 9
ઘણા લોકો દવા ગળી શકતા ન હોવાથી ગોળીને મનફાવે તેમ તોડી નાખે છે અથવા પીસીને લે છે. પરંતુ આવું કરવાથી દવાની કાર્યક્ષમતા પર અસર પડી શકે છે. કેટલીક દવાઓનું બહારનું કોટિંગ પેટના એસિડથી રક્ષણ આપવા માટે બનાવવામાં આવે છે. જો આ કોટિંગ તૂટી જાય તો દવા યોગ્ય રીતે કામ ન કરે.

ઘણા લોકો દવા ગળી શકતા ન હોવાથી ગોળીને મનફાવે તેમ તોડી નાખે છે અથવા પીસીને લે છે. પરંતુ આવું કરવાથી દવાની કાર્યક્ષમતા પર અસર પડી શકે છે. કેટલીક દવાઓનું બહારનું કોટિંગ પેટના એસિડથી રક્ષણ આપવા માટે બનાવવામાં આવે છે. જો આ કોટિંગ તૂટી જાય તો દવા યોગ્ય રીતે કામ ન કરે.

7 / 9
જો ડૉક્ટરે અડધી ગોળી લેવાનું કહ્યું હોય તો શક્ય હોય ત્યાં સુધી સ્કોર લાઇનવાળી ગોળી જ વાપરવી જોઈએ. વધુ ચોકસાઈ માટે બજારમાં મળતા ટેબ્લેટ કટરનો ઉપયોગ પણ કરી શકાય છે, જેથી બંને ભાગ લગભગ સમાન રહે.

જો ડૉક્ટરે અડધી ગોળી લેવાનું કહ્યું હોય તો શક્ય હોય ત્યાં સુધી સ્કોર લાઇનવાળી ગોળી જ વાપરવી જોઈએ. વધુ ચોકસાઈ માટે બજારમાં મળતા ટેબ્લેટ કટરનો ઉપયોગ પણ કરી શકાય છે, જેથી બંને ભાગ લગભગ સમાન રહે.

8 / 9
દવા સંબંધિત કોઈપણ નિર્ણય પોતાની રીતે લેવાને બદલે હંમેશા તબીબી સલાહનું પાલન કરવું જોઈએ. દવાની ગોળી પરની નાની દેખાતી સ્કોર લાઇન દર્દીને યોગ્ય માત્રામાં દવા મળે તે માટે બનાવવામાં આવી છે, પરંતુ તેનો ઉપયોગ ક્યારે અને કેવી રીતે કરવો તે સમજવું એટલું જ જરૂરી છે.

દવા સંબંધિત કોઈપણ નિર્ણય પોતાની રીતે લેવાને બદલે હંમેશા તબીબી સલાહનું પાલન કરવું જોઈએ. દવાની ગોળી પરની નાની દેખાતી સ્કોર લાઇન દર્દીને યોગ્ય માત્રામાં દવા મળે તે માટે બનાવવામાં આવી છે, પરંતુ તેનો ઉપયોગ ક્યારે અને કેવી રીતે કરવો તે સમજવું એટલું જ જરૂરી છે.

9 / 9

ડિસ્ક્લેમર: આ લેખ માત્ર સામાન્ય માહિતી માટે છે. દવા સંબંધિત કોઈપણ નિર્ણય લેતા પહેલા ડૉક્ટરની સલાહ અવશ્ય લો. TV9 Gujarati કોઈપણ પ્રકારની તબીબી સલાહ આપતું નથી.

આ પણ વાંચો: સવાર કે સાંજ? દીવો પ્રગટાવવાનો યોગ્ય સમય જાણો

 

જનરલ નોલેજહેલ્થ સ્વાસ્થ્ય
Follow Us
LIVETV
Web Stories View more
ભારત અને આયર્લેન્ડ વચ્ચેની પહેલી T20 મેચ શા માટે ખાસ છે?
ભારત અને આયર્લેન્ડ વચ્ચેની પહેલી T20 મેચ શા માટે ખાસ છે?
કેન્સરના દર્દીઓએ ડાયેટમાં આ 5 સુપરફૂડ્સ જરૂર સામેલ કરવા જોઈએ !
કેન્સરના દર્દીઓએ ડાયેટમાં આ 5 સુપરફૂડ્સ જરૂર સામેલ કરવા જોઈએ !
45 વર્ષે રિયલ લાઈફમાં કુંવારો છે આ અભિનેતા
45 વર્ષે રિયલ લાઈફમાં કુંવારો છે આ અભિનેતા
FIFA વર્લ્ડ કપ 2026 માં મેચ હાર્યા બાદ આ ટીમે કરી ઉજવણી, જાણો કેમ
FIFA વર્લ્ડ કપ 2026 માં મેચ હાર્યા બાદ આ ટીમે કરી ઉજવણી, જાણો કેમ
ગંદા જૂતા-ચપ્પલ તમારો Aura અને ઘરની ઉર્જા પર ખરાબ અસર કરે છે? જાણો વાસ્તુ
ગંદા જૂતા-ચપ્પલ તમારો Aura અને ઘરની ઉર્જા પર ખરાબ અસર કરે છે? જાણો વાસ્તુ
ડાર્ક ચોકલેટનો એક નાનો ટુકડો તમને રાખી શકે છે હેલ્ધી
ડાર્ક ચોકલેટનો એક નાનો ટુકડો તમને રાખી શકે છે હેલ્ધી
Latest Videos View more
બનાસકાંઠાના ડીસામાં ક્લોરિન ગેસ લીકેજથી અફરાતફરી
બનાસકાંઠાના ડીસામાં ક્લોરિન ગેસ લીકેજથી અફરાતફરી
ખેડાના કપડવંજમાં ફટાકડાની ફેક્ટરીમાં બ્લાસ્ટ, 6 લોકો ગંભીર રીતે ઘાયલ
ખેડાના કપડવંજમાં ફટાકડાની ફેક્ટરીમાં બ્લાસ્ટ, 6 લોકો ગંભીર રીતે ઘાયલ
આત્મવિશ્વાસનો યોગ્ય ઉપયોગ કરો, આજે તમે સારા સ્પાની મુલાકાત લેશો
આત્મવિશ્વાસનો યોગ્ય ઉપયોગ કરો, આજે તમે સારા સ્પાની મુલાકાત લેશો
આશ્રમ શાળા બંધ કરવાની ધમકી મુદ્દે કેબિનેટ પ્રધાન નરેશ પટેલ પર આરોપ
આશ્રમ શાળા બંધ કરવાની ધમકી મુદ્દે કેબિનેટ પ્રધાન નરેશ પટેલ પર આરોપ
અલનીનોની ગંભીર અસર, ગુજરાતમાં આ વર્ષે વરસાદની 78% ઘટ
અલનીનોની ગંભીર અસર, ગુજરાતમાં આ વર્ષે વરસાદની 78% ઘટ
સિંહ બાળ હત્યા કેસમાં આરોપીની ધરપકડ, જુઓ Video
સિંહ બાળ હત્યા કેસમાં આરોપીની ધરપકડ, જુઓ Video
₹6 લાખનું અદ્યતન પેડેસ્ટ્રિયન સિગ્નલ અસામાજિક તત્વોએ તોડી પાડ્યું
₹6 લાખનું અદ્યતન પેડેસ્ટ્રિયન સિગ્નલ અસામાજિક તત્વોએ તોડી પાડ્યું
વડોદરામાં પોલીસ સ્ટેશન નજીક 3 મહિલાએ બ્યુટી પાર્લર સંચાલકને લૂંટી
વડોદરામાં પોલીસ સ્ટેશન નજીક 3 મહિલાએ બ્યુટી પાર્લર સંચાલકને લૂંટી
રાજકોટમાં ડિમોલેશન કે ખર્ચનો ખેલ? પાણી પાછળ 12.40 લાખનો ખર્ચ
રાજકોટમાં ડિમોલેશન કે ખર્ચનો ખેલ? પાણી પાછળ 12.40 લાખનો ખર્ચ
દાહોદમાં એકસાથે બે દીપડાના ધામા, સીંગાપુર ગામમાં ભયનો માહોલ
દાહોદમાં એકસાથે બે દીપડાના ધામા, સીંગાપુર ગામમાં ભયનો માહોલ
g clip-path="url(#clip0_868_265)">