ભારત અને રશિયા વચ્ચે 23મું શિખર સંમેલન યોજાવા જઈ રહ્યું છે, અમેરિકા અને યુરોપિયન દેશોની ચિંતા વધી
રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન ભારતની મુલાકાતે આવી રહ્યા છે. 2022 પછી આ તેમની પહેલી મુલાકાત છે. પુતિનની મુલાકાતથી યુરોપિયન દેશો નારાજ થયા છે, પરંતુ ભારત તેને એક મોટી તક તરીકે જુએ છે.
ભારતના લાંબા સમયથી મિત્ર રહેલા રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન 4 ડિસેમ્બરે બે દિવસની મુલાકાત માટે દિલ્હી આવી રહ્યા છે. 2022 માં યુક્રેન યુદ્ધ શરૂ થયા પછી પુતિનની આ પહેલી ભારત મુલાકાત છે. અગાઉ, રશિયન અને ભારતીય નેતાઓ લગભગ દર વર્ષે એકબીજાની મુલાકાત લેતા હતા. વિશ્લેષકો કહે છે કે આ મુલાકાતને ફક્ત રાજકિય મુલાકાત તરીકે જોવી ભૂલ હશે. ભારત અમેરિકા અને યુરોપિયન દેશો તરફથી ભારે દબાણ અને ધમકીઓનો સામનો કરી રહ્યું છે. અમેરિકાએ ભારત પર ભારે ટેરિફ પણ લાદી છે. આમ છતાં, ભારત સરકારે પુતિનને આમંત્રણ આપીને ટ્રમ્પથી લઈને યુરોપિયન યુનિયન સુધી દરેકને એક મજબૂત સંદેશ આપ્યો છે. અમેરિકન વિશ્લેષક માઈકલ કુગેલમેન માને છે કે પુતિનની મુલાકાત ભારતને એક મહત્વપૂર્ણ તક રજૂ કરે છે. ચાલો સંપૂર્ણ વાર્તા સમજીએ.
એજન્સી સાથે વાત કરતા, માઈકલ કુગેલમેને કહ્યું, “તાજેતરના વિકાસ છતાં, પુતિનની મુલાકાત ભારતને મોસ્કો સાથેના તેના ખાસ સંબંધોની મજબૂતાઈને ફરીથી સ્થાપિત કરવાની અને નવા શસ્ત્ર સોદાઓ પર આગળ વધવાની તક આપે છે. ભારત અને રશિયા વચ્ચે શિખર સંમેલન ક્યારેય દેખાવા માટે નથી હોતું. આ સંબંધનું મહત્વ દર્શાવે છે.” આ મુલાકાત ભારત અને રશિયા વચ્ચે 23મી શિખર સંમેલન છે. ભારતે રશિયા વિરુદ્ધ યુએસ-પશ્ચિમી જોડાણમાં વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતાને પ્રાથમિકતા આપી છે.
રશિયાએ ભારતને મોટી ઓફર આપી
પુતિન એવા સમયે ભારતની મુલાકાતે છે જ્યારે 50 ટકા યુએસ ટેરિફને કારણે વોશિંગ્ટન અને દિલ્હી વચ્ચે તણાવ વધી ગયો છે. રશિયાએ ભારતને ચીનની જેમ “નો-લિમિટ” ભાગીદારીની ઓફર કરી છે. યુએસએ ફક્ત ભારતના રશિયન તેલની આયાત પર 25 ટકા ટેરિફ લાદ્યો છે. તે દરમિયાન, પાકિસ્તાને ફક્ત 19 ટકા ટેરિફ લાદ્યો છે. પીએમ મોદી અને પુતિન વેપાર, શ્રમ, ઉર્જા, બેંકિંગ, સંરક્ષણ, અવકાશ, પરમાણુ ઉર્જા અને ઉડ્ડયન ક્ષેત્રે સંબંધોને આગળ વધારવા અંગે ચર્ચા કરશે.
વિશ્લેષકો કહે છે કે પીએમ મોદી અને પુતિન વચ્ચેની મુલાકાત એ દર્શાવશે કે ભારત શીત યુદ્ધના યુગથી આગળ વધી ગયું છે. ભારત હવે પશ્ચિમી અને બિન-પશ્ચિમી દેશો વચ્ચે સેતુ તરીકે કામ કરે છે. ભારત ક્વાડ (બ્રાઝિલ, રશિયા, ચીન અને દક્ષિણ આફ્રિકા) અને રશિયા-ચીન બ્રિક્સ બંનેનો સભ્ય છે. ભારતે પશ્ચિમી દેશોને સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે તે રશિયા સાથેના તેના સંરક્ષણ સંબંધોનો અંત લાવશે નહીં. ભારત રશિયા પાસેથી સુખોઈ-57, પાંચમી પેઢીનું ફાઇટર જેટ ખરીદી શકે છે.
રશિયા ભારતને સસ્તું તેલ આપી રહ્યું છે
અમેરિકા પાસેથી મિસાઇલો અને એટેક હેલિકોપ્ટર ખરીદવા છતાં, ભારતીય સેનાના 50% શસ્ત્રો હજુ પણ રશિયન મૂળના છે. રશિયાની S-400 વાયુ સંરક્ષણ પ્રણાલીએ ઓપરેશન સિંદૂરમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી. અમેરિકાએ રશિયા પર પ્રતિબંધો લાદ્યા પછી, ભારતે રશિયા પાસેથી મોટી માત્રામાં તેલ ખરીદ્યું. રશિયાએ આ તેલ સસ્તા દરે પૂરું પાડ્યું, જેનાથી અબજો ડોલરની બચત થઈ. રશિયા ભારતનો સૌથી મોટો તેલ સપ્લાયર બન્યો. યુરોપ અને અમેરિકા પણ રશિયા પાસેથી યુરેનિયમ, પેલેડિયમ અને ખાતર ખરીદવાનું ચાલુ રાખે છે. તે જ સમયે, આ દેશો ભારતને ધમકી આપી રહ્યા છે. રશિયાને 1 મિલિયન કામદારોની જરૂર છે, જેમાં ભારત મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી શકે છે.
પુતિનની મુલાકાત પહેલા દિલ્હી હાઈ એલર્ટ પર, સુરક્ષા ઘેરો તૈયાર, વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો
