Breaking News : Covid વેક્સીનેશન મામલે સુપ્રીમ કોર્ટનો મોટો ચુકાદો, અસરગ્રસ્તનો પરિવાર માટે ‘નો-ફોલ્ટ’ વળતર નીતિ ઘડવાનો આપ્યો નિર્દેશ
આ કેસમાં માતા-પિતા દ્વારા દાખલ કરવામાં આવ્યો હતો જેમણે 2021 માં કોવિશિલ્ડ રસી લીધા પછી તેમની પુત્રીઓના મૃત્યુ માટે વળતરની માંગ કરી હતી. પણ પછી અરજીમાં એ પણ દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે રસીકરણ પછી બંનેને દીકરી ને ગંભીર આડઅસર થઈ હતી.
સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને કોવિડ-19 રસીકરણ પછી થયેલી ગંભીર આડઅસરો (એડવર્સ ઇવેન્ટ્સ ફોલોઇંગ ઇમ્યુનાઇઝેશન – AEFI) માટે ‘નો-ફોલ્ટ’ વળતર નીતિ ઘડવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. આ નીતિમાં, વળતર આપવા માટે વ્યક્તિ અથવા તેના પરિવાર પર કોઈ દોષ નથી આવતો – એટલે કે, રસી અને આડઅસર વચ્ચે કારણ-સંબંધ સાબિત કરવાની જરૂર નથી, અને સરકાર કે રસી ઉત્પાદકો પર ગુનેગારનો આક્ષેપ પણ નથી થતો.
સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું કે રોગચાળા દરમિયાન, સરકારે તેની મર્યાદાઓથી આગળ વધીને રસીકરણ યોજના તૈયાર કરી, અને આનાથી નિઃશંકપણે ઘણા લોકોના જીવ બચાવવામાં મદદ મળી. બેન્ચે કહ્યું, “પરંતુ જેમ સરકારી ડેટા પણ દર્શાવે છે, અને તેને અવગણી શકાય નહીં, તે જ રસીએ કેટલાક કિસ્સાઓમાં જીવ ગુમાવ્યો હતો.”
સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને COVID-19 રસીકરણ પછી ગંભીર આડઅસરો માટે
વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) AEFI ને પાંચ શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરે છે: રસી ઉત્પાદન-સંબંધિત, રસીની ગુણવત્તા ખામી-સંબંધિત, રસીકરણ ભૂલ-સંબંધિત, રસીકરણ ચિંતા-સંબંધિત અને સંયોગાત્મક.સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું કે રોગચાળા દરમિયાન, સરકારે તેની મર્યાદાઓથી આગળ વધીને રસીકરણ યોજના તૈયાર કરી હતી, અને આનાથી નિઃશંકપણે ઘણા લોકોના જીવ બચાવવામાં મદદ મળી.
સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું, ” જેવી રીતે સરકારી ડેટા પણ દર્શાવે છે, અને તેને અવગણી શકાય નહીં, તે જ રસીએ કેટલાક કિસ્સાઓમાં કેટલાક લોકોના જીવ ગુમાવ્યો હતો.”
મંગળવારે એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયમાં, સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને COVID-19 રસીકરણ પછી ગંભીર આડઅસરો માટે કોઈ ભૂલ વિના વળતર નીતિ ઘડવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. કોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે કાયદો સરકારને કલ્યાણ અને ગૌરવના સક્રિય રક્ષક તરીકે ઓળખે છે, બંધારણ માનવ દુઃખના ફક્ત “દૂર દર્શક” તરીકે નહીં.
ન્યાયાધીશ વિક્રમ નાથ અને ન્યાયાધીશ સંદીપ મહેતાની બેન્ચે કહ્યું કે COVID-19 રોગચાળા દરમિયાન, સરકારે રસીકરણ યોજના ઘડવા માટે તેની મર્યાદાઓથી આગળ વધીને ઘણા લોકોના જીવ બચાવવામાં મદદ કરી. પરંતુ, તે જ સમયે, જેમ કે સરકારી ડેટા પણ દર્શાવે છે, અને તેને અવગણી શકાય નહીં, તે જ રસીએ કેટલાક કિસ્સાઓમાં જીવ ગુમાવ્યો પણ.” આવી સ્થિતિમાં, સરકાર માટે એ યોગ્ય નથી કે તેઓ પોતાના નજીકના અને પ્રિયજનો ગુમાવનારા અસરગ્રસ્ત પરિવારોને મદદ કરવામાં સરકાર પોતાની જવાબદારીથી છટકી જાય.”
તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું, કે જેકબ પુલીયલ કેસમાં મે 2022 ના ચુકાદામાં સુપ્રીમ કોર્ટના અવલોકનો અનુસાર, બંધારણની કલમ 21 હેઠળ દરેક વ્યક્તિને પોતાની શારીરિક અખંડિતતા અને વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતાનો અધિકાર છે. કોર્ટે નિર્દેશ આપ્યો હતો કે જ્યાં સુધી કોવિડ-19 કેસોની સંખ્યા ઓછી હોય, ત્યાં સુધી રસી ન લેનારા લોકો પર જાહેર સ્થળોએ જવા માટે લાદવામાં આવેલા કોઈ પણ નિયંત્રણો અથવા ભેદભાવ દૂર કરવા જોઈએ તેવું સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું હતું.
બેન્ચે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે તેનો નિર્ણય વ્યક્તિને કાયદા હેઠળ ઉપલબ્ધ અન્ય ઉપાયોનો આશરો લેવાથી બાકાત રાખતો નથી. તેવી જ રીતે, દોષનો આરોપ લગાવ્યા વિના વળતર આપવા માટેની નીતિ ઘડવાનો અર્થ ભારત સરકાર અથવા અન્ય કોઈ સત્તાધિકારી તરફથી જવાબદારી અથવા દોષનો સ્વીકાર તરીકે અર્થઘટન કરવામાં આવશે નહીં.
નો-ફોલ્ટ’ વળતર નીતિ
સુપ્રીમ કોર્ટે આ ચુકાદો અરજીઓ પર આપ્યો હતો, જેમાંથી એકમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે 2021 કોવિડ રસીકરણ અભિયાન માર્ગદર્શિકા સાથે અસંગત રીતે હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું. આ કેસમાં માતા-પિતા દ્વારા દાખલ કરવામાં આવ્યો હતો જેમણે 2021 માં કોવિશિલ્ડ રસી લીધા પછી તેમની પુત્રીઓના મૃત્યુ માટે વળતરની માંગ કરી હતી. અરજીમાં એ પણ દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે રસીકરણ પછી બંનેને દીકરી ને ગંભીર આડઅસર થઈ હતી. અરજીમાં એવી પણ વિનંતી કરવામાં આવી હતી, કે અધિકારીઓને અરજદારોને વળતર આપવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવે.
Breaking News : ઈરાન સંકટ વચ્ચે હવાઈ મુસાફરી થઈ મોંઘી, એર ઈન્ડિયાએ ફ્યુઅલ સરચાર્જ વધાર્યો
