Iran Israel Us War Breaking : Bab el-Mandeb શું છે? જો ઈરાન તેને બંધ કરી દે છે, તો દુનિયા તેલ અને ગેસ માટે ઝંખશે, જે અમેરિકા માટે ખતરો છે!
Bab el-Mandeb Strait : ઘણા મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ઈરાને અમેરિકાને ધમકી આપી છે કે જો તે ખાર્ગ ટાપુ પર ફરીથી હુમલો કરશે તો તે બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટને બ્લોક કરી શકે છે. બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ વેપાર માર્ગોમાંનો એક છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે જો બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટને બ્લોક કરવામાં આવે તો શું થશે. શું કોઈ વિકલ્પ છે? આ માર્ગમાંથી કેટલું તેલ પસાર થાય છે?
અમેરિકા-ઈરાન યુધ્ધમાં એક નવો વળાંક આવી રહ્યો હોય તેવું લાગે છે. મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે જો અમેરિકા ખાર્ગ ટાપુ પર ફરીથી હુમલો કરે છે તો ઈરાન બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટને બ્લોક કરી શકે છે. ઈરાને અમેરિકાને આ ધમકી આપી છે. બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ વિશ્વના મહત્વપૂર્ણ વેપાર માર્ગોમાંથી એક છે, જે મધ્ય પૂર્વ, યુરોપ અને એશિયામાં ગેસ અને તેલ પહોંચાડે છે. આ ઘટનાક્રમ એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે તેહરાને અમેરિકાના યુદ્ધવિરામ પ્રસ્તાવને નકારી કાઢ્યો છે અને પોતાની માંગણીઓ રજૂ કરી છે.
મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, અમેરિકા હવે ઈરાન પર જમીન પર આક્રમણ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે, તેથી ઈરાને બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટને બ્લોક કરવાની ધમકી આપીને ટ્રમ્પને સીધી ચેતવણી આપી છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ રૂટ વિશ્વ માટે કેટલો મહત્વપૂર્ણ છે, તેના બંધ થવાથી ક્યાં સીધી અસર પડશે, અને શું આ રૂટનો કોઈ વિકલ્પ છે?
બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ શું છે?
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ઓફ દરિયાઈ માર્ગ દ્વારા તેલ અને ગેસ વિશ્વમાં કેવી રીતે પહોંચે છે, તેવી જ રીતે, બાબ અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ પણ એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ વેપાર માર્ગ છે. તેને આંસુના દરવાજા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. બાબ-અલ-મંડેબ રૂટ લાલ સમુદ્રને એડનના અખાત અને અરબી સમુદ્ર સાથે જોડે છે. તે યમન અને આફ્રિકાના હોર્ન દેશો જીબુટી અને એરિટ્રિયા વચ્ચે આવેલું છે. હોર્મુઝની દરિયાઈ માર્ગની જેમ તે વૈશ્વિક વેપાર અને ઉર્જા પુરવઠા માટે એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે. તે યુરોપ, આફ્રિકા અને પશ્ચિમ એશિયાને જોડે છે.
આ માર્ગે કેટલું તેલ પસાર થાય છે?
દરિયાઈ માર્ગે પરિવહન થતા તમામ તેલ અને લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) ના 12 ટકા આ માર્ગ પરથી પસાર થાય છે. યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એનર્જી અનુસાર, બાબ-અલ-મંડેબ કેનાલ 2023 માં દરરોજ આશરે 8.8 મિલિયન બેરલ તેલ અને નોંધપાત્ર પ્રમાણમાં LNG નું પરિવહન કરશે. સુએઝ કેનાલ તરફ જતા જહાજો માટે પણ તે એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે.
શું ખતરો છે?
આ લાલ સમુદ્ર વેપાર માર્ગ વાર્ષિક 1 ટ્રિલિયન ડોલર (93.95 લાખ કરોડ રૂપિયા)નો માલ વહન કરે છે. હુતી બળવાખોરો ઈરાનના સાથી ગણાતા યમનમાં સક્રિય છે. ગાઝા યુદ્ધ દરમિયાન હુતી બળવાખોરોએ પેલેસ્ટિનિયન લોકોના સમર્થનમાં લાલ સમુદ્રમાં જહાજો પર હુમલો કર્યો હતો. જો ઈરાન આ માર્ગ સામે કોઈ કાર્યવાહી કરે છે, તો હુતી બળવાખોરો ઈરાન સાથે જોડાઈ શકે છે અને તેલ પુરવઠો ખોરવીને નવું સંકટ ઊભું કરી શકે છે.
નોંધપાત્ર રીતે અમેરિકા અને યુરોપિયન દેશોના સુરક્ષા પ્રયાસો છતાં, હુતી બળવાખોરોએ લાલ સમુદ્રમાં ચાર જહાજો ડૂબાડી દીધા. ઘણી શિપિંગ કંપનીઓ પહેલાથી જ લાલ સમુદ્રમાંથી સફર કરવાનું ટાળી રહી છે. ઈરાન યુદ્ધની શરૂઆતથી ઘણા નિષ્ણાતો હુતીઓ પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે.
જો રસ્તો બ્લોક થઈ જાય તો શું?
જો બાબ-અલ-મંડેબ માર્ગ અવરોધિત થાય છે, તો હોર્મુઝની દરિયાઈ માર્ગની જેમ જહાજોએ દક્ષિણ આફ્રિકામાં કેપ ઓફ ગુડ હોપની આસપાસ ઘણો લાંબો રસ્તો અપનાવવો પડશે. આનાથી 20 થી 25 દિવસની મુસાફરી 30-40 દિવસ સુધી લંબાશે. પરિણામે માલના પરિવહનનો ખર્ચ વધશે, જેનાથી માલ વધુ મોંઘો થશે. વધુમાં માલને તેમના ગંતવ્ય સ્થાન સુધી પહોંચવા માટે લાંબા અંતરની મુસાફરી કરવી પડશે.
જો ઈરાન અને હુતીઓ ખુલ્લેઆમ બહાર આવશે તો શું થશે?
જો હુતીઓ ઈરાન સાથે સંપૂર્ણ લશ્કરી જોડાણ બનાવે અને બાબ અલ-મંડેબની નાકાબંધી કરે, તો લાલ સમુદ્ર સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધિત ક્ષેત્ર બની જશે, તેલના ભાવ ફરી આસમાને પહોંચશે, અને વૈશ્વિક વેપારને વધુ ગંભીર અસર થશે.
ટ્યુનિશિયા સ્થિત કોલંબિયા ગ્લોબલ સેન્ટરના ડિરેક્ટર યુસુફ શેરિફ કહે છે કે બાબ અલ-મંડેબ પર હુતીઓનો નાકાબંધી “ઈરાનની ત્રણ તબક્કાની વ્યૂહરચના”નો એક ભાગ છે. પહેલા ઈરાની હુમલાઓએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને અવરોધિત કર્યો. પછી લેબનોનમાં હુમલાઓએ ઇઝરાયલનું ધ્યાન ભંગ કર્યું. અને હવે હુતી બળવાખોરો બાબ અલ-મંડેબ નહેરમાં દખલ કરી શકે છે અને તેને અવરોધિત કરી શકે છે.
હવે એ જોવું રસપ્રદ રહેશે કે ઈરાનનું આગળનું પગલું શું હશે.
LPG Gas Cylinderનું ફોનથી બૂકિંગ નથી થઈ રહ્યું? આ ટ્રિકથી મિનિટોમાં બૂક થઇ જશે આ સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો
