ઘરે કામ કરતી સ્ત્રીઓને પણ ફેફસાના કેન્સરનું જોખમ ? રસોડાના ધુમાડાથી રહો સાવધાન, જાણો કારણ

જ્યારે ફેફસાના કેન્સરની વાત આવે છે, ત્યારે સૌથી પહેલાં ધૂમ્રપાનનો વિચાર આવે છે. પરંતુ ફેફસાના કેન્સરનું જોખમ માત્ર ધૂમ્રપાન કરનારા લોકો પૂરતું મર્યાદિત નથી. લાંબા સમય સુધી ધુમાડા અને હાનિકારક પ્રદૂષકોના સંપર્કમાં રહેતા લોકો માટે પણ શ્વસન સ્વાસ્થ્યને લઈને સાવચેતી જરૂરી છે. ખાસ કરીને ઘરે ઘણા કલાકો સુધી રસોઈ કરતી મહિલાઓ માટે રસોડામાં યોગ્ય વેન્ટિલેશન હોવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.

રસોઈ દરમિયાન, ખાસ કરીને તેલને ખૂબ ઊંચા તાપમાને ગરમ કરવામાં આવે ત્યારે ધુમાડો અને વિવિધ કણો હવામાં ફેલાઈ શકે છે. જો રસોડામાં યોગ્ય વેન્ટિલેશન ન હોય, તો આ ધુમાડો લાંબા સમય સુધી શ્વાસમાં જતો રહે છે. સતત આવા ધુમાડાના સંપર્કમાં રહેવાથી આંખો અને ગળામાં બળતરા થવાની સાથે શ્વસનતંત્ર પર પણ અસર થઈ શકે છે.

રસોઈના તેલનો ધુમાડો કેટલો જોખમી છે?

TV9 સાથે વાતચીત દરમિયાન ડૉ. જે.બી. શર્મા, ડિરેક્ટર, એક્શન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ મેડિકલ ઓન્કોલોજી એન્ડ ઇમ્યુનોથેરાપી, એક્શન કેન્સર હોસ્પિટલ, દિલ્હીએ રસોઈ દરમિયાન નીકળતા ધુમાડા અંગે મહત્વની માહિતી આપી હતી.

તેમના જણાવ્યા મુજબ, જ્યારે રસોઈનું તેલ ખૂબ ઊંચા તાપમાને ગરમ થાય અને ધુમાડો નીકળવા લાગે, ત્યારે હવામાં કેટલાક કણો અને રસાયણો ફેલાઈ શકે છે. રસોડામાં યોગ્ય વેન્ટિલેશન ન હોય તો આ ધુમાડો લાંબા સમય સુધી આસપાસ રહે છે અને શ્વાસ દ્વારા શરીરમાં જઈ શકે છે. ખાસ કરીને લાંબા સમય સુધી અને વારંવાર આવા ધુમાડાના સંપર્કમાં રહેવું શ્વસન સ્વાસ્થ્ય માટે યોગ્ય નથી.

જોકે, માત્ર રસોઈના તેલના ધુમાડાને ફેફસાના કેન્સરનું ચોક્કસ કે એકમાત્ર કારણ ગણવું યોગ્ય નથી. ફેફસાના કેન્સરનું જોખમ અનેક પરિબળો પર આધાર રાખે છે. તેમાં તમાકુનો ઉપયોગ, સેકન્ડ હેન્ડ સ્મોક, વાયુ પ્રદૂષણ, કેટલાક વ્યવસાયિક રસાયણોનો લાંબા સમય સુધી સંપર્ક અને આનુવંશિક પરિબળોનો સમાવેશ થાય છે.

રસોડામાં મહિલાઓએ શું સાવચેતી રાખવી?

રસોઈ કરતી વખતે રસોડામાં યોગ્ય વેન્ટિલેશન રાખવું સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. શક્ય હોય તો બારીઓ અને દરવાજા ખુલ્લા રાખવા જોઈએ, જેથી ધુમાડો બહાર નીકળી શકે. એક્ઝોસ્ટ ફેન અથવા ચીમનીનો ઉપયોગ કરવાથી પણ રસોઈ દરમિયાન ઉત્પન્ન થતા ધુમાડાને બહાર કાઢવામાં મદદ મળી શકે છે.

તેલને વારંવાર ખૂબ ઊંચા તાપમાને ગરમ કરવાનું ટાળવું જોઈએ. જો તેલમાંથી સતત ધુમાડો નીકળતો હોય, તો ગેસની આંચ ઓછી કરવી યોગ્ય છે. ખાસ કરીને તડકા, ડીપ ફ્રાય અથવા વધુ તાપમાનની રસોઈ કરતી વખતે રસોડામાં હવાની યોગ્ય અવરજવર રહે તેનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે.

આ લક્ષણોને અવગણશો નહીં

લાંબા સમયથી ઉધરસ રહેવી, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થવી, છાતીમાં દુખાવો, અવાજમાં ફેરફાર, વારંવાર શ્વસન સંબંધિત ચેપ થવો, કારણ વગર વજન ઘટવું અથવા ખાંસી દરમિયાન લોહી આવવું જેવા લક્ષણોને અવગણવા જોઈએ નહીં.

આ લક્ષણો માત્ર ફેફસાના કેન્સરને કારણે જ થાય એવું જરૂરી નથી અને અન્ય ઘણી બીમારીઓમાં પણ જોવા મળી શકે છે. તેમ છતાં, જો આવા લક્ષણો લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહે અથવા વારંવાર જોવા મળે, તો સમયસર ડૉક્ટરની સલાહ લેવી જરૂરી છે.

ધૂમ્રપાન ન કરતા લોકો માટે પણ સાવચેતી જરૂરી

ધૂમ્રપાન ન કરવાથી ફેફસાના કેન્સર સહિત અનેક રોગોનું જોખમ ઘટાડી શકાય છે, પરંતુ જોખમ સંપૂર્ણપણે દૂર થઈ જતું નથી. ઘરની અંદરનું વાયુ પ્રદૂષણ, બહારનું પ્રદૂષણ, સેકન્ડ હેન્ડ સ્મોક અને વિવિધ પ્રકારના ધુમાડાના લાંબા સમય સુધી સંપર્કમાં રહેવા જેવા પરિબળો પણ શ્વસન સ્વાસ્થ્યને અસર કરી શકે છે.

તેથી, ખાસ કરીને જે મહિલાઓ દરરોજ લાંબા સમય સુધી રસોડામાં કામ કરે છે, તેમણે રસોડામાં યોગ્ય વેન્ટિલેશન અને ધુમાડાના ઉત્સર્જનની વ્યવસ્થા રાખવી જોઈએ. રસોઈના તેલના ધુમાડાને ફેફસાના કેન્સરનું એકમાત્ર કારણ ન કહી શકાય, પરંતુ સતત અને વધુ પડતા ધુમાડાના સંપર્કથી બચવું ચોક્કસપણે શ્વસન સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે.

PG છોડ્યા બાદ માલિક ડિપોઝિટ પરત ન કરે તો શું કરવું ? જાણો તમારા અધિકારો અને નિયમો