દેશમાં કરોડપતિ કરદાતાની સંખ્યા વધી, મોખરે રહેલ ગુજરાતમાં કેટલા છે કરોડપતિ કરદાતા ? જાણો
ભારતમાં કરોડપતિ કરદાતાઓની સંખ્યામાં ઝડપથી વધારો થયો છે, જો કે આવકવેરા રિટર્ન ભરનારાઓની કુલ સંખ્યામાં તેની સરખામણીએ નજીવો વધારો થયો છે. કરોડપતિ કરદાતા એ, ઉચ્ચ વર્ગમાં વધતી જતી મજબૂત આવક અને સુધારેલા કર પ્રણાલીનુ પ્રતિબિંબ છે. ચાલો આને વિગતવાર સમજીએ.

ભારતમાં રૂપિયા 1 કરોડથી વધુની વાર્ષિક આવક કમાનાર લોકોની સંખ્યામાં ઝડપથી વધારો નોંધાયો છે. જોકે, આવકવેરા રિટર્ન ફાઇલ કરનારાઓની કુલ સંખ્યામાં એટલો નોંધપાત્ર વધારો થયો નથી. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે દેશમાં જાહેર કરાયેલી આવકનો મોટાભાગનો હિસ્સો ઉચ્ચ વર્ગ પાસે છે. આવકવેરા ઈ-ફાઇલિંગ પોર્ટલના ડેટા અનુસાર, નાણાકીય વર્ષ 2026 માં રૂપિયા 1 કરોડથી વધુની આવક જાહેર કરનારા લોકોની સંખ્યામાં આશરે 22 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે. આ વધારો નોંધપાત્ર છે, કારણ કે આ જ સમયગાળા દરમિયાન રિટર્ન ભરનારાઓની કુલ સંખ્યામાં માત્ર 1 ટકાનો વધારો થવા પામ્યો છે.
આકારણી વર્ષ (AY) 2025-26 માટે આવકવેરા રિટર્ન ફાઇલ કરવાની છેલ્લી તારીખ 31 ડિસેમ્બર, 2025 હતી. જોકે, અપડેટેડ આઈટી રિટર્ન, આગામી 31 માર્ચ, 2030 સુધી ફાઇલ કરી શકાય છે. આવકવેરાના ડેટા અનુસાર, નાણાકીય વર્ષ 25-26 માં 1 એપ્રિલથી 31 ડિસેમ્બર દરમિયાન 90 મિલિયનથી વધુ રિટર્ન ફાઇલ કરવામાં આવ્યા હતા, જે નાણાકીય વર્ષ 25 માં સમાન સમયગાળામાં 89.2 મિલિયન હતા. આ ફક્ત 1.22 ટકાનો નજીવો વધારો દર્શાવે છે. આ આંકડાઓમાં વિવિધ આકારણી વર્ષોના ઇ-રિટર્નનો સમાવેશ થાય છે, પરંતુ મોટાભાગના વર્તમાન વર્ષના છે.
આવકમાં ફેરફાર
જ્યારે રિટર્ન ફાઇલ કરનારાઓની કુલ સંખ્યામાં વૃદ્ધિ ધીમી રહી છે, ત્યારે જાહેર કરાયેલ આવકના પેટર્નમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર જોવા મળ્યો છે. રૂપિયા 5 લાખ સુધીની આવક જાહેર કરનારા લોકોની સંખ્યામાં ઘટાડો થયો છે, જ્યારે રૂપિયા 5 લાખથી વધુ અને 10 કરોડ રૂપિયા સુધીની બધી આવક શ્રેણીઓમાં બે આંકડાનો વધારો જોવા મળ્યો છે. 50 લાખ રૂપિયાથી લઈને 10 કરોડ રૂપિયા સુધીની ચાર સૌથી વધુ આવક શ્રેણીઓમાં, દરેકમાં 20 ટકાથી વધુનો વધારો જોવા મળ્યો છે. નોંધપાત્ર રીતે, સૌથી વધુ કમાણી કરનાર શ્રેણીમાં સૌથી ઝડપી વૃદ્ધિ જોવા મળી છે.
ઉચ્ચ વર્ગમાં વલણો
કર નિષ્ણાતોએ મીડિયા અહેવાલમાં જણાવ્યું છે કે આ વધારો કોઈ આંકડાકીય ભૂલને કારણે નથી, પરંતુ ઉચ્ચ વર્ગમાં મજબૂત આવક અને સુધારેલા કર રિપોર્ટિંગનું પરિણામ છે.એક ખાનગી એડવર્ટાઈઝ કંપનીના વડાએ જણાવ્યું હતું કે આ દેશમાં ઝડપી આર્થિક પ્રવૃત્તિને કારણે છે. તેમનુ માનવુ છે કે ઉચ્ચ આવક ધરાવતા પરિવારોની આવકમાં સ્પષ્ટપણે સુધારો થયો છે, જે પગાર વધારો, સારા બોનસ અને વધુ સારા વ્યવસાયિક નફાને કારણે છે.
AKM ગ્લોબલના ભાગીદાર સંદીપ સેહગલ પણ આ મંતવ્ય સાથે સંમત છે. તેમણે કહ્યું કે કુલ વળતરમાં માત્ર 1 ટકાનો વધારો થયો હોવા છતાં, કરોડપતિ કરદાતાઓમાં લગભગ 21 ટકાનો વધારો દર્શાવે છે કે ઉચ્ચ આવક ધરાવતા વ્યક્તિઓ હવે કર પ્રણાલી સાથે વધુ અસરકારક રીતે જોડાઈ રહ્યા છે. સંદીપ સેહગલનું એવુ પણ કહેવું છે કે કડક રિપોર્ટિંગ નિયમો, ડેટા એનાલિટિક્સનો ઉપયોગ વધ્યો છે અને AIS અને TDS કે પછી TCS જેવી સિસ્ટમોએ પારદર્શિતા વધારી છે, આવક છુપાવવાના કિસ્સાઓ ઘટાડ્યા છે. તેમના મતે, આ વધારો નવી સંપત્તિના નિર્માણ કરતાં વધુ સારા કર પાલનને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
આ રાજ્યોમાં વધુ કરોડપતિ કરદાતા
છેલ્લા ચાર વર્ષોમાં ઘણા રાજ્યોમાં કરદાતાઓની સંખ્યામાં ઝડપથી વધારો થયો છે. આ રાજ્યોમાં આર્થિક પ્રવૃત્તિ અને કર કવરેજનુ વિસ્તરણ દર્શાવે છે. એક માહિતી અનુસાર, હરિયાણા આ સંદર્ભમાં આગળ રહ્યું છે. 2020-21માં 6.03 લાખ કરદાતા હતા, જે 2024-25માં વધીને 10.86 લાખ થયા, જે આશરે 80 ટકાનો વધારો દર્શાવે છે.
ટકાવારીની દ્રષ્ટિએ ગુજરાત બીજા ક્રમે છે. ગુજરાતમાં કરદાતાઓની સંખ્યા 11.03 લાખથી વધીને 19.05 લાખ થઈ, જે આશરે 72.7 ટકાનો વધારો દર્શાવે છે. બિહારમાં, કરદાતાઓની સંખ્યા 3.89 લાખથી વધીને 6.34 લાખ થઈ. છત્તીસગઢમાં, આ સંખ્યા 1.87 લાખથી વધીને 2.99 લાખ થઈ, અને તેલંગાણામાં, તે 8.27 લાખથી વધીને આશરે 13 લાખ થઈ ગઈ. આ સમગ્ર વલણ દર્શાવે છે કે વિવિધ રાજ્યોમાં અર્થતંત્રનો વ્યાપ સતત વધી રહ્યો છે.
આવકવેરો, જીએસટી, કસ્ટમ ડ્યુટી સહિતના વિવિધ વેરા અને વ્યવસાયને લગતા નાના મોટા તમામ મહત્વના સમાચાર માટે અહીં ક્લિક કરો.