ભારત-યુકે FTA : સ્કોચ વ્હિસ્કી પર આયાત ટેરિફ 150% થી ઘટાડીને 75% કરવામાં આવ્યો છે, શું ખરેખર સ્કોચ વ્હિસ્કી સસ્તી થશે ? જાણો સંપૂર્ણ વિગતો

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી યુકેની બે દિવસની મુલાકાતે છે. આ દરિમયાન તેમણે લંડનમાં બ્રિટિશ વડાપ્રધાન કીર સ્ટાર્મર સાથે મુલાકાત કરી. ભારત અને યુકે વચ્ચે દ્વિપક્ષીય બેઠક થઈ અને તેમાં મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે. યુનાઇટેડ કિંગડમમાં સમાવિષ્ટ સ્કોટલેન્ડની વ્હિસ્કી સમગ્ર વિશ્વમાં પ્રખ્યાત છે. ભારત આ સ્કોચ વ્હિસ્કીની સૌથી વધુ આયાત કરે છે. વર્ષ 2024 માં, ભારતે 19.2 કરોડ સ્કોચ બોટલ આયાત કરી હતી, જેના માટે ભારતે બ્રિટનને 24.8 કરોડ પાઉન્ડ એટલે કે લગભગ 3 હજાર કરોડ રૂપિયા ચૂકવ્યા હતા.

આ રીતે, એક બોટલની સરેરાશ કિંમત 1.29 પાઉન્ડ એટલે કે લગભગ 150 રૂપિયા છે. પરંતુ, ભારતમાં છૂટક બજારમાં વેચાતી આયાતી સ્કોચની સરેરાશ કિંમત 1700 થી 3400 રૂપિયાની વચ્ચે છે. આવી સ્થિતિમાં, આશા વધી ગઈ છે કે હવે સ્કોચ વ્હિસ્કીની કિંમત ઓછી થશે.

સ્કોચ કેમ મોંઘી છે?

અત્યાર સુધી ભારતમાં સ્કોચની આયાત પર 150 ટકા ટેરિફ લાદવામાં આવ્યો છે. પરંતુ, હવે તે ઘટાડીને અડધો એટલે કે 75 ટકા કરવામાં આવશે. જોકે, 150 ટકા ટેરિફના સંદર્ભમાં જોવામાં આવે તો, એક બોટલની કિંમત 225 રૂપિયા થાય છે. આ પછી, જો રાજ્યોના વેટ અને એક્સાઇઝ ડ્યુટીને જોડવામાં આવે, તો બોટલની સરેરાશ કિંમત 300 રૂપિયાથી વધુ થઈ જાય છે. જોકે, શિપિંગ, લોજિસ્ટિક્સ, ટ્રાન્સપોર્ટેશન, પેકેજિંગ, હેન્ડલિંગ અને માર્જિન જેવા ખર્ચને કારણે ખર્ચ વધુ વધે છે.

શું ખરેખર કિંમત અડધી થઈ જશે?

ભારત અને યુનાઇટેડ કિંગડમ (યુકે) વચ્ચેના નવા મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) હેઠળ, સ્કોચ વ્હિસ્કી પર આયાત ટેરિફ 150% થી ઘટાડીને 75% કરવામાં આવ્યો છે. આ જાહેરાતને ગેમ-ચેન્જર તરીકે વર્ણવવામાં આવી છે. પરંતુ જમીની વાસ્તવિકતા આનાથી ઘણી અલગ હોઈ શકે છે. આ ઘટાડો મોટો લાગે છે, પરંતુ સ્કોચ વ્હિસ્કી પર કરવેરાના જટિલ સ્તરોને કારણે, છૂટક ભાવ પર તેની અસર ખૂબ જ મર્યાદિત રહેશે.

આયાત કાપ: ફેરફાર કે મૂંઝવણ?

ટેરિફમાં ઘટાડા અંગે સોશિયલ મીડિયા અને રોકાણ કંપનીઓ ખૂબ સક્રિય થઈ ગઈ છે. ફોર્બ્સના અહેવાલ મુજબ, ઘણી વ્હિસ્કી કાસ્ક રોકાણ કંપનીઓ તેને રોકાણ માટે સુવર્ણ તક કહી રહી છે. કારણ કે, હવે ભારત સ્કોચ માટે દરવાજા ખોલી રહ્યું છે અને તેના કારણે વ્હિસ્કી કાસ્કનું મૂલ્ય વધશે. પરંતુ, ભારતીય બજાર એટલું સરળ નથી. ટેરિફમાં ઘટાડાથી કંપનીઓ પોતે જ સૌ પ્રથમ લાભ મેળવશે, જેથી તેમનો નફો વધશે. તે જ સમયે, જો કંપનીઓ ભાવ ઘટાડે તો પણ, રાજ્ય સરકારો તેમના કરવેરા આવકમાં વધારો કરવા માટે વેટ અને એક્સાઇઝ ડ્યુટી વધારી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, છૂટક સ્તરે ભાવમાં ઘટાડો થવાની આશા ખૂબ જ ઓછી છે.

ભારતીય બજારમાં ભાવ મહત્વપૂર્ણ છે

ભારત વિશ્વનો સૌથી મોટો વ્હિસ્કી ગ્રાહક દેશ છે. અહીં વાર્ષિક 2.4 અબજ બોટલ વ્હિસ્કી વેચાય છે. જોકે, આનો સૌથી મોટો વપરાશ સસ્તી, મોલાસીસ (ગોળમાંથી બનેલી) આધારિત ‘ભારતીય વ્હિસ્કી’નો છે. આ કિસ્સામાં, મેકડોવેલ નંબર 1 ટોચ પર છે. તે જ સમયે, ભારતના કુલ વ્હિસ્કી બજારમાં ટોચની સ્કોચ બ્રાન્ડ જોની વોકરનો હિસ્સો ફક્ત 0.5% છે. આ સંદર્ભમાં, સ્કોચ પરના ટેરિફ ઘટાડીને ભારતીય વ્હિસ્કી બ્રાન્ડના વેચાણ પર કોઈ નોંધપાત્ર અસર થવાની કોઈ આશા નથી, ન તો સ્કોચના વપરાશમાં વધારો થવાની કોઈ શક્યતા છે.

નિષ્ણાતોનો શું અભિપ્રાય છે?

ભારત-યુકે મુક્ત વેપાર કરારને કારણે સ્કોચ વ્હિસ્કી પરના ટેરિફમાં 75 ટકાનો ઘટાડો કરવા અંગે, બ્રુઅર્સ એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયાના ડાયરેક્ટર જનરલ વિનોદ ગિરી કહે છે કે આ ટેક્સ ઘટાડાથી કિંમતમાં ચોક્કસપણે ઘટાડો થશે, પરંતુ તેનો લાભ ગ્રાહક સુધી પહોંચવાની શક્યતા ખૂબ ઓછી છે. ગિરી કહે છે કે “FTA પછી જે ભાવ ઘટાડો થશે તે બજારમાં સંપૂર્ણપણે દેખાશે નહીં. કંપનીઓ તેનો ખૂબ જ નાનો ભાગ ગ્રાહકોને આપશે.”

સ્કોચનો વપરાશ કેમ નહીં વધે?

તેમણે જણાવ્યું કે દારૂ બજારમાં વિવિધ ભાવ શ્રેણીઓ છે. આમાં, આયાતી પ્રીમિયમ બ્રાન્ડ્સ 3000 રૂપિયાથી ઉપર આવે છે. સ્ટાન્ડર્ડ સ્કોચ અને કેટલીક ભારતીય બ્રાન્ડ્સ 1800 થી 2000 રૂપિયાની રેન્જમાં આવે છે. તે જ સમયે, IMFL સેગમેન્ટની બ્રાન્ડ્સ 1000 થી 1300 રૂપિયાની રેન્જમાં આવે છે. જો આયાતી સ્કોચ વ્હિસ્કીની કિંમત 5000 રૂપિયા હોય અને FTA ને કારણે કિંમત 3750 રૂપિયા સુધી ઘટી જાય, તો પણ તે 2000 રૂપિયાની શ્રેણીથી ઘણી ઉપર હશે. આવી સ્થિતિમાં, સ્કોચના વપરાશમાં વધારો થવાની શક્યતા ખૂબ ઓછી છે.

સ્વાસ્થ્ય માટે દારુ હાનિકારક છે. તેનું સેવન કરતા પહેલા ડૉક્ટરની સલાહ લો.

દેશ અને દુનિયાના તમામ સમાચારો વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો