શું પ્રશાંત કિશોર વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસના ‘સંકટ મોચક’ બનશે? જાણો ક્યારે થશે પાર્ટીમાં એન્ટ્રી અને કોંગ્રેસની રણનીતિ શું છે

Prashant Kishor: 2014 ની લોકસભાની ચૂંટણીમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીના ચૂંટણી વ્યવસ્થાપનને ધાર આપવાની જવાબદારી લેનાર પ્રશાંત કિશોર આ દિવસોમાં કોંગ્રેસમાં તેમના પ્રવેશને લઈને ચર્ચામાં છે. તાજેતરના દિવસોમાં, રાહુલ ગાંધી, પ્રિયંકા ગાંધી સાથેની તેમની બેઠકો અંગે અટકળોનો રાઉન્ડ છે. આવી સ્થિતિમાં સવાલ એ છે કે શું પ્રશાંત કિશોર આગામી 5 રાજ્યોની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસના ‘મુશ્કેલી સર્જક’ બનશે? 

24 અકબર રોડ એન્ડ સોનિયા: અ બાયોગ્રાફી’ના લેખક રાશિદ કિદવઈએ ‘ના’ નો જવાબ આપ્યો છે. જોકે, કિડવાઈના ‘ના’ ના જવાબ પછી ફરી એક સવાલ ભો થાય છે કે પછી કોંગ્રેસના રણનીતિકાર કોણ હશે? ઈન્ડિયા ટુડેમાં પ્રકાશિત થયેલા રાશિદ કિડવાઈના લેખમાં તેઓ સ્પષ્ટ કહે છે કે પ્રશાંત કિશોરની કોંગ્રેસમાં પ્રવેશ આગામી 5 વિધાનસભાની ચૂંટણી પછી જ શક્ય છે. ગાંધી પરિવારની ત્રિપુટી આ વિચાર પર સંમત છે. કિડવાઈના જણાવ્યા અનુસાર, સોનિયા ગાંધી, રાહુલ ગાંધી અને પ્રિયંકા ગાંધીએ પંજાબ, ઉત્તરાખંડ, ઉત્તરપ્રદેશ, ગોવા અને મણિપુરમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ પૂર્ણ થયા બાદ પ્રશાંત કિશોરના કોંગ્રેસ પ્રવેશ અંગેની ચર્ચાને લીલી ઝંડી બતાવી છે. 

કિશોરે પણ કોઈ ઉતાવળ બતાવી ન હતી

રસપ્રદ બાબત એ છે કે પ્રશાંત કિશોરે પણ આ માટે કોઈ ઉતાવળ બતાવી નથી અને તેમણે પણ ગાંધી પરિવારની વાત સાથે સહમતી દર્શાવી છે. એટલે કે, આગામી વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં પાર્ટીએ પોતાની ચૂંટણીની રણનીતિ બનાવવી પડશે. હકીકતમાં, જુલાઈ 2021 થી, પ્રશાંત કિશોર કોંગ્રેસમાં જોડાવાના અને પક્ષના નેતૃત્વના સંપર્કમાં હોવાની અને પક્ષના નિર્ણયોમાં તેમની દખલગીરી વિશે પણ પંજાબ કોંગ્રેસના વિખવાદમાં ચર્ચા થઈ હતી. જોકે, કિદવઈ કહે છે કે પંજાબમાં ચરણજીત સિંહ ચન્નીને મુખ્યમંત્રી બનાવવામાં પ્રશાંત કિશોરની કોઈ ભૂમિકા નહોતી, પરંતુ તેના બદલે મલ્લિકાર્જુન ખડગે ચન્નીનું નામ આગળ ધપાવ્યું હતું અને રાહુલ ગાંધીએ તેને સમર્થન આપ્યું હતું. 

કિડવાઈના મતે, કોંગ્રેસ 2024 ની લોકસભા ચૂંટણી માટે પ્રશાંત કિશોર પર દાવ લગાવવા જઈ રહી છે. 2014 અને 2019 માં ભોગ બનેલી કોંગ્રેસ માટે 2024 ની લોકસભા ચૂંટણીમાં પ્રશાંત કિશોર કેટલો અસરકારક સાબિત થશે તે સમય જ કહેશે, પરંતુ સોનિયા ગાંધી સાથે પ્રશાંત કિશોરની વાતચીત કોંગ્રેસ પક્ષમાં સુધારો કરે છે, પક્ષમાં સંગઠનાત્મક સ્તરે ફેરફાર, ટિકિટ વહેંચણી સિસ્ટમ, ચૂંટણી જોડાણ, દાન વગેરે સુધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે.

પીકે અંગે કોંગ્રેસમાં અલગ મત

જો કે, કોંગ્રેસની અંદર પ્રશાંત કિશોર ખાવા અંગે બે મંતવ્યો છે. એક જે પાર્ટીમાં પીકે જોવા માંગે છે અને બીજો જે કિશોરની એન્ટ્રીથી નાખુશ છે. પીકેની પાર્ટીમાં એન્ટ્રીથી ઘણા નેતાઓ નારાજ હોવાનું પણ કહેવાય છે, જ્યારે કેટલાકમાં બેચેની વધી છે. તાજેતરના મહિનાઓમાં, કોંગ્રેસના ટોચના નેતાઓ, અખિલ ભારતીય કોંગ્રેસ સમિતિના અધિકારીઓ અને કોંગ્રેસના કેટલાક મુખ્યમંત્રીઓ પણ પ્રશાંત, ચૂંટણી વ્યૂહરચનાકારને વારંવાર દોષી ઠેરવી રહ્યા છે. 

કિડવાઈના કહેવા મુજબ, કોંગ્રેસમાં એક વર્ગ પ્રશાંતથી નારાજ છે કારણ કે તેમની નીતિઓને કારણે કોંગ્રેસના ઘણા મોટા નેતાઓ તૃણમૂલ કોંગ્રેસને તોડીને મમતા બેનર્જી સાથે ભળી ગયા છે. સુષ્મિતા દેવ, ગોવાના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી લુઇઝીન્હો ફલેરો અને મેઘાલય અને ત્રિપુરાના અન્ય ઘણા નેતાઓ પણ તાજેતરમાં કોંગ્રેસ છોડીને ટીએમસીમાં જોડાયેલા નેતાઓમાં સામેલ છે. તે જ સમયે, છત્તીસગઢના મુખ્યમંત્રી ભૂપેશ બઘેલએ તાજેતરમાં જ પ્રશાંત કિશોરના એક ટ્વીટ સામે સખત વાંધો નોંધાવ્યો હતો. 

પ્રશાંત કિશોરના ટ્વીટને કારણે રાજકીય તાપમાનમાં વધારો થયો હતો

લખીમપુર ખેરી કેસમાં કોંગ્રેસની ભૂમિકા અંગે, કેટલાક લોકોએ ફરી એકવાર પાર્ટીને રાજ્યમાં જીવંત રહેવા કહેવાનું શરૂ કર્યું. આ અંગે પ્રશાંત કિશોર, જે બંગાળની ચૂંટણીમાં મમતાના ચૂંટણી રણનીતિકાર હતા, તેમણે ટ્વિટ કરીને લખ્યું, ‘જેઓ અપેક્ષા રાખે છે કે લખીમપુર ખેરીની ઘટના કોંગ્રેસને તાત્કાલિક મજબૂત બનાવી દેશે, તેઓ નિરાશ થશે. કમનસીબે કોંગ્રેસની ઉંડી સમસ્યાઓ અને તેના માળખાની નબળાઈનો કોઈ ઝડપી ઉકેલ નથી.

પ્રશાંત કિશોરના આ ટ્વીટ પર, કોંગ્રેસના નેતા અને છત્તીસગઢના મુખ્યમંત્રી ભૂપેશ બઘેલએ ટીએમસી પર નિશાન સાધતા ટ્વીટ કર્યું કે જેઓ કોંગ્રેસના નેતાઓ કે જેઓ તેમની કોર્ટમાં પોતાની બેઠક પણ જીતી શક્યા નથી તેમને લઈને ‘રાષ્ટ્રીય’ વિકલ્પ શોધી રહ્યા છે, તેઓ ગેરસમજમાં છે. . તેમનો મુદ્દો એ હતો કે પ્રશાંતની નીતિઓના આધારે ટીએમસીએ કોંગ્રેસના નેતાઓને તેમની પાર્ટીમાં પ્રવેશ આપ્યો છે. 

ટીએમસી કોંગ્રેસના નેતાઓને તેની બાજુમાં કેમ મૂકી રહી છે?

જોકે, કિડવાઈના મતે, પીકેની નજીકના લોકો નિર્દેશ કરે છે કે તૃણમૂલ કોંગ્રેસના નેતૃત્વનો પોતાનો “ભૂતકાળ” છે. હકીકતમાં, તૃણમૂલ ઇરાદાપૂર્વક એવા રાજ્યોમાં પ્રવેશી રહ્યું છે જ્યાં કોંગ્રેસ નબળી છે, જેમ કે ત્રિપુરા અને ગોવા. જો આપણે છેલ્લી કેટલીક ચૂંટણીઓ પર નજર કરીએ તો કોંગ્રેસના મતની ટકાવારી સતત ઘટી રહી છે. 2019 ની લોકસભાની ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસને માત્ર 20 ટકા મતો મળી શક્યા, પાર્ટી માત્ર 52 બેઠકો જીતી શકી. જોકે, ખરાબ પ્રદર્શન છતાં કોંગ્રેસ સંસદમાં સૌથી મોટો વિરોધ પક્ષ છે.

જે બંને ગૃહોમાં લગભગ 100 સાંસદો અને વિવિધ રાજ્યોમાં આશરે 880 ધારાસભ્યો ધરાવે છે. પ્રશાંત કિશોરનું કહેવું છે કે જે રાજ્યોમાં કોંગ્રેસ ભાજપ સાથે સીધી સ્પર્ધામાં છે, જ્યાં સુધી તે ભાજપને હરાવવાનું શરૂ નહીં કરે ત્યાં સુધી નરેન્દ્ર મોદીને કેન્દ્રમાંથી હરાવવું મુશ્કેલ બનશે.