Protein: વધુ પડતું પ્રોટીન લેવું ફાયદાકારક છે કે નુકસાનકારક? જાણો એક્સપર્ટ પાસેથી

આજકાલ હાઈ પ્રોટીનયુક્ત આહાર એક ટ્રેન્ડ બની ગયો છે. પછી ભલે તે જીમમાં જનારા હોય, વજન ઘટાડવાના શોખીનો હોય, કે પછી સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવનારા હોય, દરેક વ્યક્તિ તેમના આહારમાં પ્રોટીન વધારવાની વાત કરી રહ્યા છે. સોશિયલ મીડિયા, ફિટનેસ ટ્રેનર્સ અને પૂરક કંપનીઓ વારંવાર આ સંદેશનો પ્રચાર કરે છે કે વધુ પ્રોટીન એટલે વધુ શક્તિ, સારું શરીર અને ઝડપી ચરબી ઘટાડવી. પરંતુ શું “વધુ સારું” ફોર્મ્યુલા ખરેખર પ્રોટીન પર લાગુ પડે છે? આ એક પ્રશ્ન છે જે ઘણા લોકો પૂછી રહ્યા છે. જો તમારી પાસે આ પ્રશ્ન હોય તો આ આર્ટિકલ તમારા માટે છે.

પ્રોટીન શરીર માટે એક મહત્વપૂર્ણ પોષક તત્વો છે. તે સ્નાયુઓ બનાવવા, પેશીઓનું સમારકામ, હોર્મોન્સ અને ઉત્સેચકો ઉત્પન્ન કરવામાં અને રોગપ્રતિકારક શક્તિને મજબૂત બનાવવામાં પણ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. તેથી પ્રોટીનની ઉણપ અનેક સમસ્યાઓનું કારણ બની શકે છે. જો કે, ચાલો નિષ્ણાતો પાસેથી જાણીએ કે જ્યારે તમે વધુ પડતું પ્રોટીન લો છો ત્યારે શરીરનું શું થાય છે.

નિષ્ણાતો શું કહે છે?

દિલ્હીની ગંગા રામ હોસ્પિટલના સિનિયર ડાયેટિશિયન ફરેહા શનમ સમજાવે છે કે દરેક વ્યક્તિ જાણે છે કે પ્રોટીન આપણા શરીર માટે જરૂરી છે. જો કે શરીરની જરૂરિયાત કરતાં વધુ ખાવાથી ઘણા અવયવો પર નકારાત્મક અસર પડી શકે છે. આનું કારણ એ છે કે જ્યારે તમે તમારા આહારમાં ફક્ત પ્રોટીનનો ઉપયોગ કરો છો, ત્યારે તે યોગ્ય રીતે કાર્ય કરી શકતું નથી. શરીરને સંતુલિત આહારની જરૂર છે જેમાં ફક્ત પ્રોટીન જ નહીં, પરંતુ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ, ચરબી, વિટામિન્સ અને ફાઇબરનો સમાવેશ થાય છે.

આ વધુ પડતા પ્રોટીનના ગેરફાયદા છે

આહારશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે વધુ પડતું પ્રોટીન લેવાથી શરીરને ફાયદો થતો નથી. તે કિડની, લીવર, પાચનતંત્રને અસર કરી શકે છે અને ડાયાલિસિસ પણ કરાવી શકે છે. તે ચેતા અવરોધ અને હૃદયરોગના હુમલાનું જોખમ પણ વધારે છે.

કિડની

પ્રોટીન તૂટીને યુરિયા અને નાઇટ્રોજન કચરો બનાવે છે, જેને દૂર કરવા માટે કિડની જવાબદાર છે. જો કે જ્યારે પ્રોટીન વધુ પડતું હોય છે, ત્યારે કિડનીને વધુ ફિલ્ટરિંગ કરવું પડે છે. આ કિડની પર વધુ દબાણ લાવે છે. વધુમાં, જો તમને પહેલાથી જ કિડનીનો રોગ હોય, તો કિડની ફેલ થઈ શકે છે.

ડિહાઇડ્રેશન

એ જ રીતે, શરીર પ્રોટીન કચરો દૂર કરવા માટે વધુ પાણીનો ઉપયોગ કરે છે. આનાથી વારંવાર પેશાબ જવાનું થાય છે. જો પૂરતા પ્રમાણમાં પાણીનો ઉપયોગ ન કરવામાં આવે તો, શરીર ડિહાઇડ્રેટ થઈ શકે છે, જેના કારણે થાક, માથાનો દુખાવો અને ડ્રાયનેસ આવી શકે છે.

કેલ્શિયમની ઉણપ થાય છે

વધુ પડતા પ્રોટીનનું સેવન હાડકાંને નબળા પાડે છે. વધુ પડતા પ્રોટીનનું સેવન શરીરમાં એસિડ લોડ વધારે છે. આને સંતુલિત કરવા માટે શરીર હાડકાંમાંથી કેલ્શિયમ દૂર કરે છે. સમય જતાં હાડકાં નબળા પડવા લાગે છે. ઓસ્ટીયોપોરોસિસનું જોખમ પણ વધે છે.

પ્રોટીનનું સેવન કેટલું હોવું જોઈએ?

ડાયેટિશિયન ફરેહા શનમ સમજાવે છે કે RD 2024 મુજબ, પ્રોટીનનું સેવન વજન અને શારીરિક પ્રવૃત્તિ પર આધાર રાખે છે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં રહેતા લોકો માટે, ભલામણ કરેલ પ્રોટીનનું સેવન પ્રતિ કિલો 0.8 ગ્રામ હોવું જોઈએ. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમારું વજન 60 કિલો છે, તો તમારે તમારા આહારમાં આશરે 48 ગ્રામ પ્રોટીનનું સેવન કરવું જોઈએ. જો કે, જો કોઈ રિક્ષા ચલાવે છે, રમતવીર છે અથવા બોડીબિલ્ડિંગ કરે છે, તો તેમના પ્રોટીનનું સેવન વધી શકે છે.

સ્વાસ્થ્યના વધારે ન્યૂઝ વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો. સારી આરોગ્ય સંભાળ તમને સ્વસ્થ રાખવામાં મદદ કરે છે. સારું શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય જાળવવા માટે, સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખવું ખૂબ જ જરૂરી છે. આનાથી તમે તમારી જાતને ઘણી ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓથી પણ બચાવી શકો છો.