લગ્નમાં મળેલા પ્રસ્તાવથી બની હતી વાત, ઉદય કોટકના આઈડિયા સાથે આ રીતે જોડાયું ‘મહિન્દ્રા’નું નામ

ફિલ્મ ‘શોલે’માં ધર્મેન્દ્ર અને અમિતાભ બચ્ચન પર ફિલ્માવાયેલું મિત્રતાનું ગીત ‘યે દોસ્તી હમ નહીં તોડેંગે’ને વાસ્તવિક જીવનમાં જો કોઈએ ઉતાર્યુ હોય તો તેમાં બે મોટા ઉદ્યોગપતિઓના નામ સામે આવે છે. એક છે ઉદય કોટક અને આનંદ મહિન્દ્રા. આજે આ બંને ઉદ્યોગપતિઓની મિત્રતાને લગભગ 40 વર્ષ પૂર્ણ થયા છે. બેંકિંગ સેક્ટરમાં ‘કોટક મહિન્દ્રા’ બે અલગ નહીં પરંતુ એક ઓળખ બની ગઈ છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે આ સફર ઉદય કોટકના લગ્નથી શરૂ થઈ હતી. આવો જાણીએ આખી કહાની…

આ પણ વાંચો: મુકેશ અંબાણીનો જાદુ માર્કેટમાં ચાલ્યો નહીં, આ રીતે રિલાયન્સને થયું સૌથી વધારે નુકસાન

તો બન્યું એવું કે એક સમયે ક્રિકેટર બનવાનું સપનું જોનાર ઉદય કોટકને બોલના કારણે થયેલી માથાની ઈજામાંથી સાજા થઈ ગયા હતા. તેણે ક્રિકેટર બનવાનું કેન્સલ કરી દીધું હતું, હવે તે કંઈક નવું કરવા માંગતા હતા. ત્યારે તેમને હિન્દુસ્તાન લિવર તરફથી નોકરીની ઓફર મળી, પરંતુ તેમના પિતાએ તેને કોઈ વ્યવસાય કરવાની સલાહ આપી અને ઉદય કોટકે ફાઇનાન્સ કંપની ખોલવાના વિચાર પર કામ કરવાનું શરૂ કર્યું.

ઉદય કોટકને લગ્નમાં મળ્યો હતો પ્રસ્તાવ

ઉદય કોટકના લગ્ન 1985માં થયા હતા. લગ્ન પહેલા તેણે પોતાની ‘કોટક કેપિટલ મેનેજમેન્ટ ફાઈનાન્સ લિમિટેડ’ શરૂ કરી હતી. આ કંપની લોકો પાસેથી ઓછા વ્યાજે પૈસા લેતી અને થોડી વધુ વ્યાજે મોટી કંપનીઓને આપતી. પરંતુ બંને બાજુના ગ્રાહકોને તે સમયે પ્રવર્તતા બેંક વ્યાજ દરો કરતાં વધુ સારા દરે પૈસા મળ્યા. ઉદય કોટક આ માર્જિનથી કમાણી કરી શક્યા.

તેમનું આ કામ ચાલી જ રહ્યુ હતું ત્યા મહિન્દ્રા ગ્રુપના વારસદાર આનંદ મહિન્દ્રા વિદેશમાં અભ્યાસ કરીને ભારત પરત ફર્યા ત્યારે પરિવારના સ્ટીલ બિઝનેસને સંભાળવાની જવાબદારી તેમને મળી અને આ સાથે તેઓ ઉદય કોટકની કંપનીના ક્લાયન્ટ બન્યા, મુલાકાતો વધી અને બંનેની મિત્રતા ગાઢ બની. ઉદયના લગ્ન થયા ત્યારે આનંદ મહિન્દ્રા પણ ત્યાં પહોંચી ગયા. બંને વચ્ચે મોટી ફાઈનાન્સ કંપનીના આઈડિયાની ચર્ચા થઈ, આનંદ મહિન્દ્રાએ તરત જ ઉદય કોટકના આઈડિયામાં રોકાણ કરવા સંમતિ આપી અને તેમને પૂછ્યું, ‘શું હું તમારી કંપનીમાં રોકાણ કરી શકું?’

કોટક સાથે જોડાયું ‘મહિન્દ્રા’નું નામ

મહિન્દ્રા ગ્રુપના ઉત્તરાધિકારીના આ પ્રસ્તાવને ઉદય કોટક ના કહી શક્યા નહીં. આમ પણ, મહિન્દ્રા જેવા ગ્રુપનું નામ ઉમેરવાથી કોટકને બજારમાં વિશ્વસનીય બ્રાન્ડ બનવામાં મદદ મળી. આ રીતે કોટક ફાઇનાન્સ થોડા જ સમયમાં કોટક મહિન્દ્રા ફાઇનાન્સ બની ગયું.

આનંદ મહિન્દ્રાએ 1 લાખ રૂપિયાનું રોકાણ કર્યું હતું

આનંદ મહિન્દ્રાએ 1985માં જ ઉદય કોટકની કંપનીમાં 1 લાખ રૂપિયાનું રોકાણ કર્યું હતું. તેના પ્રમોટર પણ બન્યા. ત્યારબાદ આ કંપનીમાં કુલ રૂ. 30 લાખનું રોકાણ કરવામાં આવ્યું હતું. જોકે આનંદ મહિન્દ્રાએ 2009માં પોતાને કોટક મહિન્દ્રા બેંકથી અલગ કરી લીધા હતા, પરંતુ ‘કોટક મહિન્દ્રા બેંક’નું નામ હજુ પણ અકબંધ છે.

અત્યાર સુધીનું શ્રેષ્ઠ રોકાણ ગણાવ્યું

આનંદ મહિન્દ્રાએ ઘણા પ્રસંગોએ કોટકના આઈડિયામાં રોકાણને તેમનું અત્યાર સુધીનું શ્રેષ્ઠ રોકાણ ગણાવ્યું છે. ઉદય કોટક હંમેશા આનંદ મહિન્દ્રાને પોતાના મિત્ર અને માર્ગદર્શક કહે છે. ઉદય કોટકે એકવાર કહ્યું હતું કે વિશ્વની દરેક મોટી ફાઇનાન્સ કંપની તેના સ્થાપકોના નામથી ઓળખાય છે (જેમ કે જેપી મોર્ગન, મૂડીઝ ઇન્વેસ્ટર્સ, મોર્ગન સ્ટેનલી, સ્ટાન્ડર્ડ એન્ડ પુઅર્સ વગેરે). તે પોતાની કંપનીના નામની સાથે પોતાના પરિવારનું નામ પણ રાખવા માંગતો હતો. મહિન્દ્રામાં જોડાયા બાદ તે ‘કોટક મહિન્દ્રા’ બની ગઈ.

આપને જણાવી દઈએ કે, કોટક મહિન્દ્રા બેંક ભારતની એકમાત્ર એવી કંપની છે જેમાં બે કોર્પોરેટ હાઉસના નામ જોડાયેલા છે. આ એકમાત્ર ફાઇનાન્સ કંપની છે જેમાં તેના સ્થાપકોના નામનો ઉલ્લેખ છે.

બિઝનેસના તમામ સમાચાર વાંચવા માટે અહીં ક્લિક કરો