Breaking News : AI પર લગામ… ગુજરાત હાઈકોર્ટનો ઐતિહાસિક નિર્ણય, ન્યાયિક કામમાં AI પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ, જુઓ Video

| Updated on: Apr 04, 2026 | 8:23 PM

ગુજરાત હાઈકોર્ટના રજિસ્ટ્રી વિભાગે બહાર પાડેલા મહત્વના પરિપત્ર મુજબ, રાજ્યની તમામ અદાલતોમાં ચુકાદા, પુરાવાનું મૂલ્યાંકન અને નિર્ણય લેવા માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ના ઉપયોગ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. AIનો ઉપયોગ માત્ર રિસર્ચ, ભાષાંતર અને વહીવટી કાર્યો પૂરતો મર્યાદિત રહેશે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે રાજ્યની તમામ અદાલતોમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ના ઉપયોગ અંગે એક મહત્વપૂર્ણ અને કડક નીતિ જાહેર કરી છે. હાઈકોર્ટના રજિસ્ટ્રી વિભાગ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા પરિપત્ર મુજબ હવે કોઈ પણ અદાલતમાં ચુકાદા, પુરાવાનું મૂલ્યાંકન કે નિર્ણય લેવા જેવી મુખ્ય ન્યાયિક પ્રક્રિયાઓમાં AIનો ઉપયોગ સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધિત રહેશે. આ નિર્ણયનો હેતુ ન્યાયિક પ્રક્રિયાની નિષ્પક્ષતા અને સચોટતા જાળવવાનો છે.

આ કડક પગલું લેવા પાછળનું મુખ્ય કારણ AI દ્વારા ભૂલભર્યા અને ભેદભાવભર્યા પરિણામો આવવાની શક્યતા છે. તાજેતરમાં કેટલાક કિસ્સાઓમાં એવું ધ્યાનમાં આવ્યું હતું કે ચુકાદાઓ લખવા માટે AIનો ઉપયોગ થઈ રહ્યો હતો, જેના કારણે ન્યાયિક પ્રક્રિયામાં ગંભીર ખામીઓ સર્જાઈ શકે છે. આ જોખમોને ટાળવા માટે હાઈકોર્ટે AIના ન્યાયિક કાર્યોમાં ઉપયોગ પર સંપૂર્ણ મનાઈ ફરમાવી છે. આ પ્રતિબંધ જ્યુડિશિયલ ઓફિસર્સ સહિત અદાલતી કાર્યવાહી સાથે સંકળાયેલા તમામ કર્મચારીઓને લાગુ પડશે, જેથી ન્યાયિક કાર્યોમાં માનવીય વિવેકબુદ્ધિ અને અનુભવનું મહત્વ જળવાઈ રહે.

જોકે, AIના ઉપયોગ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો નથી. તેને કેટલાક ચોક્કસ અને મર્યાદિત કાર્યો માટે પરવાનગી આપવામાં આવી છે. અદાલતોમાં AIનો ઉપયોગ ફક્ત રિસર્ચ (સંશોધન), ભાષાંતર (ટ્રાન્સલેશન) અને એડમિનિસ્ટ્રેટિવ (વહીવટી) કામગીરી માટે જ કરી શકાશે. આનો અર્થ એ થયો કે, AIનો ઉપયોગ ડેટા વિશ્લેષણ, દસ્તાવેજોના ભાષાંતર અથવા અન્ય વહીવટી સહાય માટે થઈ શકે છે, પરંતુ તે ક્યારેય ન્યાયિક નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયામાં સીધો હસ્તક્ષેપ કરી શકશે નહીં.

આ પરિપત્ર ગુજરાતની ન્યાય પ્રણાલીમાં ટેકનોલોજીના ઉપયોગ અંગે એક સ્પષ્ટ દિશાનિર્દેશ પૂરો પાડે છે. તે સ્પષ્ટ કરે છે કે, AI જેવી આધુનિક ટેકનોલોજી સહાયક સાધન તરીકે ઉપયોગી થઈ શકે છે, પરંતુ ન્યાયિક ચુકાદા અને નિર્ણયની ગંભીરતા અને સંવેદનશીલતાને કારણે તેમાં માનવીય દખલ અનિવાર્ય છે. જેમાં જણાવાયું હતું કે આ નિર્ણય ભવિષ્યમાં ન્યાયિક પ્રક્રિયાઓની ગુણવત્તા અને વિશ્વસનીયતા જાળવી રાખવા માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે.

Input Credit : Ronak Varma

કર્મચારીઓના પગારમાં ધરખમ વધારો! મોંઘવારી ભથ્થું હવે વધશે આ સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો

Follow Us