ઈસરોનું ચંદ્રયાન-3 ઈતિહાસ બનાવવા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. તે ચંદ્રની નજીક પહોંચી ગયું છે. અહીંથી હવે તે 23 ઓગસ્ટે ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ પર સોફ્ટ લેન્ડિંગ કરશે. ચંદ્રયાનના પ્રથમ અને બીજા મિશનના પ્રોજેક્ટ ડાયરેક્ટર એમ અન્નાદુરાઈએ જણાવ્યું કે 23 ઓગસ્ટની સાંજે સોફ્ટ લેન્ડિંગ ખાસ હશે. આ પ્રક્રિયાની છેલ્લી 20 મિનિટ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
ચંદ્રયાન લેન્ડિંગ દરમિયાન બે રેકોર્ડ બનાવશે. પ્રથમ, જો સોફ્ટ લેન્ડિંગ સફળ થાય છે, તો ભારત આ સિદ્ધિ મેળવનાર અમેરિકા, રશિયા અને ચીન પછી ચોથો દેશ બની જશે. બીજો રેકોર્ડ ત્યારે બનશે જ્યારે ચંદ્રયાન-3 ચંદ્ર પર રાષ્ટ્રીય પ્રતીક અશોક સ્તંભ બનાવશે.
ઈસરોના જણાવ્યા અનુસાર, ચંદ્રયાન-3 લેન્ડરને લગભગ 30 મીટરની ઉંચાઈથી ચંદ્ર પર ઉતરવામાં 15 થી 20 મિનિટનો સમય લાગશે. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન, 6 પૈડાવાળા પ્રજ્ઞાન રોવરને વિક્રમ લેન્ડરથી રેમ્પની મદદથી ચંદ્ર પર લેન્ડ કરવામાં આવશે. ધીમે ધીમે તે બહાર આવશે. ISRO તેને કમાન્ડ કરશે અને તે તેના પૈડાં દ્વારા ચંદ્રની જમીન પર ભારતનું રાષ્ટ્રીય પ્રતીક અશોક સ્તંભ બનાવશે. આ રીતે ISRO ચંદ્ર પર ભારતની છાપ છોડશે.
જો સરળ ભાષામાં સમજીએ તો, જ્યારે કોઈ અવકાશયાનને કોઈ ગ્રહ પર એવી રીતે લેન્ડ કરવામાં આવે છે કે તેને કોઈપણ પ્રકારનું નુકસાન ન થાય ત્યારે તે પ્રક્રિયાને સોફ્ટ લેન્ડિંગ કહેવામાં આવે છે. તેનાથી વિપરીત, હાર્ડ લેન્ડિંગમાં, તેમાં હાજર મશીન અને સાધનોને નુકસાન થવાનું જોખમ રહેલું છે. જેના કારણે સમગ્ર મિશન બરબાદ થવાનું જોખમ છે. એટલા માટે ચંદ્રયાન-3 દ્વારા સોફ્ટ લેન્ડિંગની તૈયારી છે.
એક ઈન્ટરવ્યુમાં ઈસરોના પૂર્વ વૈજ્ઞાનિક વિનોદ કુમાર શ્રીવાસ્તવે કહ્યું હતું કે, સોફ્ટ લેન્ડિંગનું સૌથી મોટું ઉદાહરણ પેરાશૂટમાંથી કૂદતો માણસ છે. જ્યારે વ્યક્તિ આકાશમાંથી કૂદી પડે છે ત્યારે પેરાશૂટ તેના વજન અને ગુરુત્વાકર્ષણની અસરને ઘટાડે છે. તેથી જ તેને કોઈ નુકસાન થતું નથી. ચંદ્રયાન-2 દરમિયાન, આ પ્રક્રિયા દરમિયાન ખલેલને કારણે, તે મિશન નિષ્ફળ સાબિત થયું હતું, પરંતુ અગાઉના મિશનમાંથી પાઠ લેતા, વૈજ્ઞાનિકોએ આ વખતે તૈયારીમાં ફેરફાર કર્યો છે.
આ પણ વાંચો : રશિયાનું મૂન મિશન Luna-25 થયું ક્રેશ, ચંદ્રની સપાટી સાથે અથડાયા પછી સંપર્ક તૂટી ગયો, રોસકોસમોસે આપી જાણકારી
સોફ્ટ લેન્ડિંગ પછી, રોવર વિક્રમ લેન્ડરથી બહાર આવશે. આ રોવર ચંદ્રની માટીના નમૂના લેશે, તેનાથી સંબંધિત માહિતી એકત્રિત કરશે અને તેને પૃથ્વી પર મોકલશે. તે ચંદ્રને લગતી જે પણ માહિતી એકત્ર કરે છે, તે આ ગ્રહ સાથે જોડાયેલા ઘણા રહસ્યોને ઉકેલવામાં મદદ કરશે.ચંદ્રયાન દ્વારા ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ પર ખનીજ અને પાણીની હાજરી જાણવા મળશે.
આ બાબતો આ મિશનની સફળતાની મહોર લગાવશે. ઈસરોનું આ મિશન અમેરિકન સ્પેસ એજન્સી નાસા માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે. કારણ કે આવતા વર્ષે નાસા ચંદ્રના આ દક્ષિણ ધ્રુવ પર અવકાશયાત્રીઓને લેન્ડ કરશે. એટલા માટે ચંદ્રયાન-3 મિશનમાંથી મળેલી દરેક માહિતી નાસાના મિશન માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે. આવી સ્થિતિમાં 23 ઓગસ્ટની તારીખ ભારત અને નાસા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે.
Published On - 4:09 pm, Sun, 20 August 23