Matka Maintenance : જૂના માટલા પર સફેદ ક્ષાર કેમ જામી જાય છે? જાણો તેને હટાવવાની રીત
ઉનાળામાં માટીના માટલાનું ઠંડુ પાણી શ્રેષ્ઠ છે, પરંતુ સફેદ પડ જામવાથી તેની ઠંડક ઘટે છે. માટલાંને લાંબા સમય સુધી કાર્યક્ષમ રાખવા આ સરળ જાળવણી પદ્ધતિ અપનાવો.

ઉનાળાની બળબળતી ગરમીમાં માટીના માટલાનું ઠંડુ પાણી આજે પણ લોકોની પહેલી પસંદ ગણાય છે. ફ્રિજના પાણી કરતાં માટીના માટલાનું પાણી વધુ કુદરતી ઠંડક અને તાજગી આપે છે. પરંતુ ઘણીવાર થોડા સમય પછી માટલાની બહાર સફેદ મીઠા જેવો પડ જમવા લાગે છે, જેના કારણે પાણી પહેલા જેટલું ઠંડુ રહેતું નથી. ઘણા લોકો માને છે કે માટલુ જૂનું થઈ ગયું છે અને નવું ખરીદવું પડશે, પરંતુ હકીકતમાં આ સમસ્યાનો સરળ ઘરેલું ઉપાય ઉપલબ્ધ છે.
યુટ્યુબર સીમા પાંડે એ માટીના માટલા પર બનતા આ સફેદ પડને દૂર કરવાની અને પાણી લાંબા સમય સુધી ઠંડુ રાખવાની સરળ રીત જણાવી છે. ખાસ વાત એ છે કે આ ઉપાય માટે કોઈ ખાસ ખર્ચ કરવાની જરૂર નથી. મીઠું, રેતી અને ફટકડી જેવી સામાન્ય વસ્તુઓથી જ વાસણ ફરી નવા જેવા કામ કરવા લાગે છે.
માટીમાં ખનિજો, કેલ્શિયમ અને મીઠાના અંશો
માટીના વાસણમાં પાણી ઠંડુ રહેવાનું મુખ્ય કારણ તેના બારીક છિદ્રો છે. આ છિદ્રોમાંથી પાણીનો થોડો ભાગ બહાર આવી હવાના સંપર્કમાં બાષ્પીભવન થાય છે, જેના કારણે અંદરનું પાણી કુદરતી રીતે ઠંડુ રહે છે. પરંતુ સમય જતાં પાણી અને માટીમાં રહેલા ખનિજો, કેલ્શિયમ અને મીઠાના અંશો વાસણની બહાર જમા થવા લાગે છે. ધીમે ધીમે આ સફેદ પડ છિદ્રોને બંધ કરી દે છે અને પાણી ઠંડુ થવાની પ્રક્રિયા પર અસર કરે છે.
આ સફેદ પડ દૂર કરવા માટે સૌથી પહેલા થોડું સાદું મીઠું લો. ત્યારબાદ એક સુતરાઉ કપડું અથવા ડિશ સ્ક્રબરને થોડું ભીનું કરીને તેના પર મીઠું છાંટો. હવે આ સ્ક્રબરથી વાસણની બહારની સપાટી ધીમે ધીમે સાફ કરો. મીઠું કુદરતી સ્ક્રબર તરીકે કામ કરે છે અને જમેલો પડ સરળતાથી દૂર થઈ જાય છે. સાથે સાથે વાસણના બંધ થયેલા બારીક છિદ્રો પણ ફરી ખુલ્લા થઈ જાય છે.
કપડાની મદદથી અંદરની લેયરને સાફ
વાસણની બહારની સફાઈ કર્યા પછી તેની અંદરની સફાઈ કરવી પણ એટલી જ જરૂરી છે. તેના માટે વાસણની અંદર થોડું મીઠું અથવા બારીક અને સ્વચ્છ રેતી નાખો. ત્યારબાદ કપડાની મદદથી અંદરની લેયરને સાફ કરો. ધ્યાન રાખો કે હાથથી સીધું ઘસવું નહીં, કારણ કે હાથમાં રહેલું કુદરતી તેલ અથવા ગ્રીસ વાસણના છિદ્રોને કાયમ માટે બંધ કરી શકે છે.
અંદર અને બહાર બંને તરફ સારી રીતે સફાઈ કર્યા પછી વાસણને 2 થી 3 વખત સ્વચ્છ પાણીથી ધોઈ લો. ખાતરી કરો કે મીઠું અથવા રેતીનો કોઈપણ કણ અંદર ન રહી જાય, નહીં તો પાણીનો સ્વાદ બગડી શકે છે.
ફટકડી પાણીની અશુદ્ધિઓ દૂર કરવામાં મદદ કરે
હવે વાસણમાં પીવાનું પાણી ભરો અને તેમાં ફટકડીનો નાનો ટુકડો નાખો. ફટકડીને પાણીમાં 8 થી 10 વખત ગોળ ગોળ ફેરવો અને વાસણને લગભગ 2 કલાક સુધી એમ જ રહેવા દો. ફટકડી પાણીની અશુદ્ધિઓ દૂર કરવામાં મદદ કરે છે અને માટીના વાસણની કુદરતી તાજગી જાળવી રાખે છે. ત્યારબાદ આ પાણી કાઢી નાખો અને વાસણને ફરીથી સ્વચ્છ પાણીથી ભરી લો.
પાણી વધુ ઠંડુ રાખવા માટે એક પરંપરાગત રીત પણ ખૂબ અસરકારક માનવામાં આવે છે. તેના માટે એક પહોળું માટીનું વાસણ અથવા વાટકી લો અને તેમાં ભીની રેતી ભરો. હવે પાણી ભરેલું માટીનું વાસણ આ ભીની રેતી પર મૂકો. આ રીતથી વાસણનો તળિયો સતત ઠંડો રહે છે અને પાણી લાંબા સમય સુધી ઠંડુ રહે છે.
માટીના વાસણને હંમેશા એવી જગ્યાએ રાખવું જોઈએ જ્યાં હવાની સારી અવરજવર રહેતી હોય. બારી પાસે અથવા રૂમના ખૂણામાં રાખવાથી પાણી વધુ ઠંડુ રહે છે. વધુ ઠંડક માટે વાસણની આસપાસ સુતરાઉ કપડું લપેટી તેને સમયાંતરે ભીનું કરવાથી પણ ઉત્તમ પરિણામ મળે છે. આ સરળ ઉપાયોથી ભારે ગરમીમાં પણ માટીના વાસણનું પાણી કુદરતી રીતે ઠંડુ અને તાજું રહે છે.
ઘર માટે કયો સિમેન્ટ બેસ્ટ ? OPC અને PPC સિમેન્ટમાં શું તફાવત..
