વિશ્વ માનસિક સ્વાસ્થ્ય દિવસ: માનસિક સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે ન રહો બેદરકાર, જાણો લક્ષણો અને સંભાળ રાખવાની રીત

કોરોનાના આ યુગમાં માનસિક સ્વાસ્થ્ય (Mental health) એક મોટો પડકાર બની ગયો છે. ઘણા લોકો તેમના જીવનમાં માનસિક સમસ્યાઓ સાથે સંઘર્ષ કરી રહ્યા છે. ડોક્ટરોનું કહેવું છે કે લોકોએ તેમના શારીરિક સ્વાસ્થ્યની સાથે સાથે તેમના માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર પણ ધ્યાન આપવું જોઈએ. જો કોઈ વ્યક્તિને ઊંઘવામાં તકલીફ, ગભરાટ, ડર, બેચેની, તણાવ હોય અથવા હંમેશા કોઈ બાબતની ચિંતા રહે તો તે માનસિક બીમારીનું લક્ષણ છે. જેમની સમયસર સારવાર કરાવવી જરૂરી છે. જો કાળજી લેવામાં આવે તો તે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે.

દિલ્હીની ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ હ્યુમન બિહેવિયર એન્ડ એલાઇડ સાયન્સ (ઇહબાસ) ના મનોચિકિત્સા નિષ્ણાત ડો.ઓમ પ્રકાશ કહે છે કે આજના સમયમાં લોકો ચિંતા અને તણાવથી ( Depression)  ઘેરાયેલા છે. આ બધું તમારા મનને અસર કરે છે. પછી તમે ગભરાટ, બેચેની, હંમેશા તમારા મનમાં માત્ર એક જ વિચાર, ચીડિયાપણું, અને નિત્યક્રમ પૂર્ણ ન કરવા જેવી સમસ્યાઓ. ધીરે ધીરે આ સમસ્યાઓ ગંભીર સ્વરૂપ ધારણ કરે છે અને માનસિક સમસ્યાઓના રૂપમાં બહાર આવે છે. ઘણી વખત લોકોને ખબર પણ હોતી નથી કે તેમનું માનસિક સ્વાસ્થ્ય સારું નથી. તે લાંબા સમય સુધી ડિપ્રેશનમાં (Depression) રહે છે અને ક્યારેક આત્મહત્યા કરવા જેવા પગલા પણ લે છે. તેથી, માનસિક સ્વાસ્થ્ય વિશે જાગૃતિ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.

તરત જ ડોકટરોની સલાહ લો

વરિષ્ઠ મનોચિકિત્સક ડો.રાજકુમાર શ્રીનિવાસે જણાવ્યું હતું કે આજના યુગમાં વસ્તીનો મોટો હિસ્સો કોઈ ને કોઈ રીતે માનસિક રોગોનો શિકાર બની રહ્યો છે. કારણો ગમે તે હોય, માનસિક રોગોમાં ઝડપી વધારો સમાજ માટે ગંભીર ચિંતાનો વિષય છે. ડોકટરે કહ્યું કે લોકો શરીરના રોગ જોઈ શકે છે, પરંતુ માનસિક સમસ્યાઓ સાથે આવું નથી. ઘણી વખત માનસિક દર્દી પોતે સ્વીકારતો નથી કે તેને સમસ્યા છે. પરંતુ તે ન કરવું જોઈએ. કારણ કે જો માનસિક સ્વાસ્થ્ય વિશે કોઈ ખુલ્લી વાત નથી કરવામાં આવે, તો પછી આ રોગની કોઈ સારવાર પણ નહીં થાય.

આ છે લક્ષણો

ડોક્ટર ઓમ પ્રકાશ કહે છે કે આ વખતે જે માનસિક સમસ્યાઓ જોવા મળી છે તેમાં ચિંતા, તણાવ, હતાશા, ઉદાસી, ચીડિયાપણું અને પીડાનો સમાવેશ થાય છે. જો કોઈ વ્યક્તિને ઊંઘની ઉણપ, ગભરાટ, ટેન્શન, ચિંતા, ડર, હંમેશા થાક લાગવો જેવી સમસ્યાઓ હોય તો આ તમામ માનસિક બીમારીના લક્ષણો છે. તેમની અવગણના ન કરવી જોઈએ. સમયસર મનોચિકિત્સકની સલાહ લીધા પછી સારવાર શરૂ કરવી જોઈએ.

આ રીતે કાળજી લો

ડોક્ટરોના મતે, માનસિક સમસ્યાઓથી બચવા માટે, લોકો નકારાત્મક સમાચારોથી દૂર રહે તે સૌથી જરૂરી છે. તમારા મિત્રો અને પરિચિતોથી ભાવનાત્મક અંતર ન બનાવો. ફોન, મેસેજ, વોટ્સએપ અથવા અન્ય કોઇ ફોર્મ દ્વારા તમે જાણો છો તે દરેકના સંપર્કમાં રહો. સૂવાનો સમય સેટ કરો અને જાગવાનો સમય. દરરોજ યોગ અને ધ્યાન કરો. કોઈ પણ કારણ વગર ચિંતા ન કરો. જો તમને કોઈ સમસ્યા લાગે તો ડોકટરોની સલાહ લો.

આ પણ વાંચો: Lifestyle : કદમાં નાનુ પણ ફાયદામાં ખુબ મોટુ છે લવિંગ, જાણો કેવી રીતે ?

આ પણ વાંચો: Health : હાર્ટને હેલ્ધી રાખવાના ત્રણ સરળ આયુર્વેદિક ઉપાય