તમાકુ છોડવાથી કેન્સરનું જોખમ કેટલું ઘટાડી શકાય છે? જાણો નિષ્ણાતોના અભિપ્રાય

વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઈઝેશન (ડબ્લ્યુએચઓ) અનુસાર, કેન્સર એ વિશ્વભરમાં મૃત્યુનું મુખ્ય કારણ છે, જેના કારણે 2020 માં લગભગ 10 મિલિયન લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા. અહેવાલો અનુસાર, હાલમાં ભારતમાં લગભગ 45 લાખ લોકો કેન્સરથી પીડિત છે. દેશમાં કેન્સરના લગભગ 40 થી 50 ટકા કેસોનું નિદાન અદ્યતન તબક્કે થાય છે જ્યારે તેઓ સારવાર માટે પડકારરૂપ હોય છે અને મૃત્યુદર ઊંચો હોય છે. આ રોગની સારવાર દરમિયાન, દર્દી ભાવનાત્મક, શારીરિક અને આર્થિક રીતે થાકી જાય છે.

ફરીદાબાદની સર્વોદય હોસ્પિટલ ખાતે સર્વોદય કેન્સર સંસ્થાના ડાયરેક્ટર ડૉ. દિનેશ પેંઢારકરે જણાવ્યું હતું કે ભારતની આરોગ્ય પ્રણાલી કેન્સરનું વહેલુ નિદાન શક્ય નથી. તેમણે કહ્યું, “ભારતીય ડોકટરો દર્દીઓમાં સંક્રમણની સમસ્યા સામે એટલા લાંબા સમયથી લડી રહ્યા છે કે લક્ષણો જોયા પછી પણ તેમના મગજમાં કેન્સરની શક્યતા ધ્યાનમાં આવતી નથી. તેમનો પ્રથમ પ્રતિભાવ એ છે કે ચેપનું કેન્સર માટે પરીક્ષણ કરવાને બદલે તેની સારવાર કરવી. તેથી ડૉક્ટરોએ પણ કેન્સરના વિવિધ લક્ષણો વિશે જાગૃત રહેવાની જરૂર છે.

મુખનું કેન્સર ભારતમાં તમામ કેન્સરના કેસોમાં 40% હિસ્સો ધરાવે છે

ડો. પેંઢારકરે Tv9 સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે, “ઉમર સાથે કેન્સરની શક્યતાઓ વધે છે. 50 વર્ષથી વધુ ઉંમરના લોકોએ ખાસ કરીને કેન્સરના લક્ષણો અને તેમની સાથે સંકળાયેલ કોઈપણ અસામાન્ય સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ વિશે સતર્ક રહેવું જોઈએ.

ડૉ. પેંઢારકરના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતમાં કેન્સરના ચાર મુખ્ય કારણો તમાકુ, આલ્કોહોલ, સ્થૂળતા, એચપીવી (હ્યુમન પેપિલોમાવાયરસ) અને હેપેટાઇટિસ સહિત વાયરલ ચેપ છે. કેન્સરની સફળ સારવાર વહેલાસર નિદાન દ્વારા શક્ય છે પરંતુ આ તેના પ્રારંભિક ચિહ્નો અને લક્ષણો વિશે લોકોને શિક્ષિત કરીને જ શક્ય છે.

તેમણે કહ્યું, “ભારતમાં તમામ કેન્સરના કેસોમાં મોઢાના કેન્સરનો હિસ્સો 40 ટકા છે. આનું મુખ્ય કારણ તમાકુનો વિવિધ સ્વરૂપોમાં ઉપયોગ છે જેમ કે તમાકુ ચાવવા, ધૂમ્રપાન કરવું અથવા તેને ટૂથપેસ્ટની જેમ ઘસવું. તમારા જીવનમાંથી તમાકુને દૂર કરીને, કેન્સર થવાની શક્યતા 40 ટકા ઘટાડી શકાય છે.

મોઢાના કેન્સરના પ્રારંભિક ચિહ્નો અને લક્ષણો

ડૉ. પેંઢારકરે જણાવ્યું હતું કે મોઢાના કેન્સરની વહેલી તપાસ થોડી સરળ છે કારણ કે તે સામાન્ય રીતે મોઢામાં હોવાથી નરી આંખે દેખાય છે. તમાકુ ચાવનારાઓને ખાસ સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ કેન્સરના કોઈપણ ચિહ્નોની વહેલી તપાસ માટે તેમના મોં નિયમીત તપાસ કરાવે.

ડો. પેંઢારકરે જણાવ્યું હતું કે સતત મોંમાં ચાંદા પડવા, પેઢામાં સોજો આવવો, દાંત સાફ કરતી વખતે મોઢામાંથી લોહી આવવું અને ગરદનના વિસ્તારમાં સોજો અને દુખાવો એ કેન્સરના પ્રારંભિક ચેતવણીના સંકેતો છે. આવા કિસ્સાઓમાં તમારે તાત્કાલિક ડૉક્ટરની મુલાકાત લેવી જોઈએ. જો કેન્સરની શંકા હોય, તો ડૉક્ટર તેની પુષ્ટિ કરવા માટે પેશીઓની બાયોપ્સી કરે છે.

તમાકુ ચાવનારાઓને મોઢાના કેન્સરનું જોખમ સૌથી વધુ હોય છે. જો મોડેથી ખબર પડે તો દર્દીને ઘણા વર્ષોની મોંઘી સારવાર છતાં ધીમા અને પીડાદાયક મૃત્યુમાંથી પસાર થવું પડે છે. તેમણે એવું કહીને નિષ્કર્ષ કાઢ્યો કે તમાકુના ઉપયોગ પર અંકુશ લગાવવો અને કેન્સરના ચેતવણી ચિહ્નો પર નજર રાખવી એ જોખમ ઘટાડવાનો એકમાત્ર રસ્તો છે.