
જો તમે આવનારા દિવસોમાં સોનું કે સોનાના ઘરેણાં ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે છે. ગ્રાહક બાબતોના વિભાગ (ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ કન્ઝ્યુમર અફેર્સ) દ્વારા સોનાના ખરીદદારો અને જ્વેલર્સ માટે એક મહત્વપૂર્ણ અપડેટ આપવામાં આવ્યું છે, જેમાં ગોલ્ડ જ્વેલરી એન્ડ ગોલ્ડ આર્ટિફેક્ટ્સ હોલમાર્કિંગ ઓર્ડર, 2020માં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. સરકારે આ ચોથા સંશોધન હેઠળ દેશના 6 નવા જિલ્લાઓને અનિવાર્ય હોલમાર્કિંગના ઘેરામાં જોડી લીધા છે. ત્યારબાદ હવે દેશભરમાં અનિવાર્ય હોલમાર્કિંગવાળા જિલ્લાઓની કુલ સંખ્યા વધીને 398 થઈ ગઈ છે.

આ નવું સંશોધન 2 નવેમ્બર 2026ના રોજ સત્તાવાર રીતે સૂચિત કરવામાં આવ્યું હતું અને તેને 3 નવેમ્બર 2026ના રોજ ગેઝેટમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યું હતું. આ નવા આદેશ મુજબ, જે 6 નવા જિલ્લાઓને આ યાદીમાં જોડવામાં આવ્યા છે, ત્યાંના જ્વેલર્સ અને ખરીદદારો પર આ નિયમો તાત્કાલિક અસરથી લાગુ થઈ ગયા છે. મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલા આ મહત્વપૂર્ણ આદેશ પર વધારાના સચિબ રુચા મિશ્રાની સહી છે, જેને ફાઈલ નંબર V-6/1/2017-BIS(Part-2) હેઠળ જારી કરવામાં આવેલ છે.

ધ્યાન રાખવા જેવી બાબત એ છે કે, આના પહેલા 3 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ જારી કરાયેલા ત્રીજા સંશોધન દ્વારા દેશના 392 જિલ્લાઓને આ ઘેરામાં લાવવામાં આવ્યા હતા, જે હવે વધીને 398 થઈ ગયા છે. આ આખું નેટવર્ક દેશના 26 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં ફેલાયેલું છે. હવે તમારા મનમાં આ પ્રશ્ન ચોક્કસથી ઉઠતો હશે કે, આખરે સરકારે કયા નવા વિસ્તારોને આ અનિવાર્ય વ્યવસ્થા અંતર્ગત જોડ્યા છે?

બિહારના પશ્ચિમ ચંપારણ જિલ્લાને આ યાદીમાં નવો ઉમેરવામાં આવ્યો છે, જેના કારણે હવે બિહારના કુલ 26 જિલ્લાઓ હોલમાર્કિંગના ફરજિયાત કાર્યક્ષેત્ર હેઠળ આવી ગયા છે. દિલ્હીના કેટલાંક ક્ષેત્રમાં અગાઉથી જ ઘણા જિલ્લાઓ જોડાયેલા હતા. એવામાં હવે તેમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ દિલ્હી (સાઉથ વેસ્ટ દિલ્હી-જ્યારે દક્ષિણ-પૂર્વ દિલ્હી પહેલાથી જ આ યાદીનો હિસ્સો હતો) ને પણ જોડી દેવામાં આવ્યો છે. આની સાથે જ દિલ્હીમાં કુલ 9 જિલ્લા આના હેઠળ આવરી લેવાયા છે. ગુજરાતના પશ્ચિમી રાજ્યના પંચમહાલ જિલ્લાને આ વખતે જોડવામાં આવ્યો છે, જેનાથી ગુજરાતમાં કુલ 26 જિલ્લા આ નિયમ અંતર્ગત આવી ગયા છે.

આ સિવાય ઉત્તર પ્રદેશના બે મહત્વપૂર્ણ જિલ્લાઓ બુલંદશહેર અને સંત કબીર નગરને જગ્યા મળી છે. આની સાથે જ ઉત્તર પ્રદેશમાં કુલ જિલ્લાઓની સંખ્યા વધીને 41 થઈ ગઈ છે, જે દેશભરમાં સૌથી વધુ છે. પહાડી રાજ્ય ઉત્તરાખંડમાં રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લાને નવો જોડવામાં આવ્યો છે, જેનાથી હવે રાજ્યના કુલ 8 જિલ્લા અનિવાર્ય હોલમાર્કિંગના ઘેરામાં આવી ગયા છે.

આ 6 નવા જિલ્લાઓના જોડાવાની સાથે જ હવે ભારતના 26 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના કુલ 398 જિલ્લાઓમાં હોલમાર્ક વગર સોનાના ઘરેણાં વેચવા ગેરકાયદેસર થઈ ગયું છે. આ વ્યાપક યાદીમાં આંધ્ર પ્રદેશ (18 જિલ્લા), આસામ (12), ચંડીગઢ (1), છત્તીસગઢ (5), ગોવા (2), હરિયાણા (21), હિમાચલ પ્રદેશ (4), જમ્મુ-કાશ્મીર (5), ઝારખંડ (7), કર્ણાટક (20), કેરળ (14), મધ્ય પ્રદેશ (19), મહારાષ્ટ્ર (30), ઓડિશા (12), પુડુચેરી (2), પંજાબ (20), રાજસ્થાન (26), તમિલનાડુ (32), તેલંગાણા (13), ત્રિપુરા (3) અને પશ્ચિમ બંગાળ (22) ના પ્રમુખ જિલ્લાઓ પહેલેથી જ જોડાયેલ છે.

સરકારના આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ગ્રાહકોના હિતોની રક્ષા કરવાનો અને બજારમાં સોનાની શુદ્ધતાને પારદર્શક બનાવવાનો છે. જો તમે પણ આમાંથી કોઈ નવા કે જૂના જિલ્લામાં રહો છો અને સોનું ખરીદવા જઈ રહ્યા છો, તો આ સુનિશ્ચિત કરી લો કે તમે જે આભૂષણ ખરીદી રહ્યા છો, તેના પર ભારતીય માનક બ્યુરો (BIS)નો હોલમાર્ક જરૂરથી હોય, જેથી તમારી સાથે કોઈપણ પ્રકારની ભેળસેળ કે છેતરપિંડી ન થઈ શકે.