કોરોના સહિત અનેક ચેપી રોગોથી પ્રાણીઓનું રક્ષણ થશે, ઘોડા સંશોધન કેન્દ્રે વિકસાવી રસી

ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઓફ એગ્રીકલ્ચરલ રિસર્ચ હેઠળના નેશનલ રિસર્ચ સેન્ટર ઓન ઇક્વિન્સ, હિસારે (National Research Centre on Equines) પ્રાણીઓમાં ચેપી રોગોની રોકથામ માટે 6 રસીઓ વિકસાવી છે. તેની પાસે કોવિડ-19 સામે રક્ષણ માટે એક રસી પણ છે. સર્રા રોગથી (Surra)પીડિત પ્રાણીઓના ચેપના નિદાન માટે ELISA કીટ વિકસાવવામાં આવી છે. હાલમાં ઉપલબ્ધ અન્ય ક્લિનિકલ કિટ્સની સરખામણીમાં આ કિટ ખૂબ જ સસ્તું છે. સર્રાએ કરોડરજ્જુવાળા જીવોને થતો રોગ છે. સારવાર વિના, પ્રાણી મરી પણ શકે છે. તેનાથી તાવ, નબળાઈ, સુસ્તી અને એનિમિયા થાય છે. કેન્દ્રીય કૃષિ પ્રધાન નરેન્દ્ર સિંહ તોમરે કેન્દ્ર દ્વારા વિકસિત આવી ચાર તકનીકો બહાર પાડી. જે પશુપાલન (Animal Husbandry)કરતા લોકોને મદદ કરશે.

તેમાંથી, પશુધનને ચેપી રોગોથી બચાવવા માટે રસી મહત્વપૂર્ણ છે. કેન્દ્રએ SARS કોરોના વાયરસ-2 (Covid-19)ના સંક્રમણને પ્રાણીઓમાંથી પ્રાણીઓ તેમજ મનુષ્યોમાં અટકાવવા માટે એન્કોવેક્સ રસી વિકસાવી છે. તે સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. આ રસી કોવિડ-19 વાયરસને રોકવા માટે પ્રાણીઓમાં રોગપ્રતિકારક શક્તિ પ્રદાન કરે છે.

કોવિડને રોકવામાં અસરકારક

સાર્સ કોરોનાવાયરસ-2 બિલાડી, કૂતરો, મિંક, હરણ, સિંહ, વાઘ, ચિત્તા વગેરેને પણ ચેપ લગાવી શકે છે. ભારતમાં, સિંહોમાં કોવિડ-19ના ડેલ્ટા વેરિઅન્ટના ચેપની પુષ્ટિ થઈ છે. આ વાયરસ માનવ કોવિડ-19ના ડેલ્ટા વેરિઅન્ટ જેવો જ હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. માનવ વસ્તી સાથે રહેતા પાળતુ પ્રાણી (કૂતરા, બિલાડીઓ) પણ ચેપનું જોખમ ધરાવે છે. સંસ્થાની રસી કોવિડ સામે રક્ષણ આપવામાં અસરકારક સાબિત થશે.

પ્રાણીઓ માટે 6 રસીઓ વિકસાવવામાં આવી છે

અશ્વવિષયક સંશોધન કેન્દ્રની પ્રશંસા કરતા તોમરે જણાવ્યું હતું કે આ સંસ્થાએ અશ્વવિષયક અને અન્ય કેટલાક પ્રાણીઓના ચેપી રોગોના નિવારણ માટે 6 રસીઓ અને 19 નિદાન તકનીકો વિકસાવી છે, જેમાંથી ચાર આજે બહાર પાડવામાં આવી છે. કેન્દ્રીય પશુપાલન અને ડેરી સચિવ અતુલ ચતુર્વેદી, ICAR ના મહાનિર્દેશક ડૉ. ત્રિલોચન મહાપાત્રા, નાયબ મહાનિર્દેશક (પશુ વિજ્ઞાન) ડૉ. BN ત્રિપાઠી અને અન્ય નિષ્ણાતોએ પણ આ સંદર્ભે આયોજિત કાર્યક્રમને સંબોધિત કર્યા હતા.

શ્વાન માટે ELISA કિટ વિકસાવવામાં આવી છે

કેન્દ્રે કૂતરાઓમાં સાર્સ કોવ-2 એન્ટિબોડીઝ શોધવા માટે કેન કોવ-2 એલિસા કીટ પણ વિકસાવી છે. હાલમાં કૂતરાઓમાં SARS Cov-2 ચેપની તપાસ માટે અન્ય કોઈ કીટ ઉપલબ્ધ નથી, તેથી આ કીટ કૂતરાઓમાં SARS Cov-2 ચેપની તપાસમાં ઉપયોગી સાબિત થશે. તેનું વિમોચન કરતાં તોમરે જણાવ્યું હતું કે દેશમાં કૃષિની પ્રગતિ તેમજ પશુપાલન અને મત્સ્યપાલન જેવી સંલગ્ન પ્રવૃત્તિઓમાં આપણા ખેડૂતો અને સરકારની ખેડૂત મૈત્રીપૂર્ણ નીતિઓ ઉપરાંત વૈજ્ઞાનિકોનું મહત્વનું યોગદાન છે.

ઘોડાઓની માતૃત્વ-પિતૃત્વની ચકાસણી સરળ બનશે

તેમના ઘોડાઓ માટે શ્રેષ્ઠ મૂલ્ય મેળવવા માટે માલિકો પાસેથી પિતૃત્વ વિશ્લેષણની સતત માંગ કરવામાં આવે છે. હાલમાં, દેશમાં ઘોડાઓની માતૃત્વ-પિતૃત્વ ચકાસણી માટે કોઈ અધિકૃત પદ્ધતિ નથી, તે સંબોધવા માટે કે કયા કેન્દ્રે ઘોડાઓમાં માઇક્રોસેટેલાઇટ માર્કર આધારિત માતૃત્વ-પિતૃત્વ ચકાસણી માટેની સુવિધા વિકસાવી છે. કિટ ટેસ્ટ 300 થી વધુ ઘોડાઓ પર કરવામાં આવ્યો હતો, જેનાં પરિણામો સાચા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.