
જો તમે ઓનલાઈન રૂપિયાની ચુકવણી માટે UPI નો ઉપયોગ કરો છો અને ઇચ્છો છો કે તમારો આખો પરિવાર એક જ UPI એપથી ચુકવણી કરે, તો તમારી પાસે આ સુવિધાની એક્સેસ છે. ડિજિટલ ચુકવણીને સરળ બનાવવા માટે, NPCI UPI સર્કલ નામની સુવિધા પૂરી પાડે છે. જે પરિવારના બહુવિધ સભ્યોને એક જ UPI એકાઉન્ટથી ચુકવણી કરવાની મંજૂરી આપે છે. આ સુવિધા દરેક સભ્ય માટે અલગ અલગ બેંક ખાતું રાખવાની જરૂરિયાતને દૂર કરે છે. પ્રાથમિક ખાતાધારક વિશ્વસનીય વ્યક્તિઓને ચુકવણી કરવા માટે અધિકૃત કરી શકે છે. આ સુવિધા ખાસ કરીને બાળકો, વૃદ્ધો અને પરિવારના આશ્રિત સભ્યો માટે ઉપયોગી છે. તેનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો તે જાણવું જરૂરી છે.
UPI Circle એક એવી સુવિધા છે, જે બેંક ખાતા સાથે જોડાયેલ UPI ID ને બહુવિધ વિશ્વસનીય વપરાશકર્તાઓ સાથે લિંક કરવાની મંજૂરી આપે છે. આમાં એક મુખ્ય વપરાશકર્તાનો સમાવેશ થાય છે. જેનું એકાઉન્ટ ચુકવણી મેળવે છે, અને બાકીના ચાર ગૌણ વપરાશકર્તાઓનો સમાવેશ થાય છે જેઓ તેમાથી ચુકવણી કરે છે. આનો અર્થ એ છે કે, UPI Circleમાં ગૌણ વપરાશકર્તાને તેમનું બેંક એકાઉન્ટ લિંક કરવાની જરૂર નથી. તેઓ પ્રાથમિક એટલે કે મુખ્ય વપરાશકર્તાની પરવાનગીના આધારે આર્થિક વ્યવહારો કરી શકે છે. આનાથી કુટુંબ સ્તરે ડિજિટલ ચુકવણીનો ઉપયોગ કરવાનું વધુ સરળ બને છે. આ સુવિધા વિવિધ ફોનથી પણ કાર્ય કરે છે.
પ્રાથમિક એટલે કે મુખ્ય વપરાશકર્તા એવી વ્યક્તિ છે જેની પાસે BHIM, Google Pay, અથવા PhonePe જેવી UPI એપ્લિકેશન સાથે બેંક એકાઉન્ટ લિંક કરેલ હોય છે. તેઓ પરિવાર અથવા તો જેને ઈચ્છે તેમને ગૌણ વપરાશકર્તાઓ તરીકે ઉમેરી શકે છે. પ્રાથમિક વપરાશકર્તા કુલ 5 લોકોને ઉમેરી શકે છે. પછી તે ગૌણ વપરાશકર્તાના પરિવારના સભ્યો હોય, મિત્રો હોય કે પછી વરિષ્ઠ નાગરિકો કે વિદ્યાર્થીઓ હોઈ શકે છે. UPI Circleમાં જોડવા માટે UPI ID અથવા QR કોડ દ્વારા તેમને આમંત્રણ મોકલવામાં આવે છે. સમગ્ર પ્રક્રિયા એપ્લિકેશનમાં જ પૂર્ણ થાય છે.
UPI Circle સેટ કરતી વખતે, પ્રાથમિક વપરાશકર્તા પાસે ગૌણ વપરાશકર્તા કેવી રીતે ચુકવણી કરશે તે નક્કી કરવાનો વિકલ્પ હોય છે. સંપૂર્ણ પ્રતિનિધિમંડળ મોડમાં, દર વખતે પરવાનગીની જરૂર વગર ચુકવણી કરવાની મંજૂરી આપવા માટે મર્યાદા સેટ કરી શકાય છે. માસિક અને પ્રતિ-વ્યવહાર મર્યાદા સેટ કરવામાં પણ આવે છે. આંશિક પ્રતિનિધિમંડળ મોડને દરેક ચુકવણી પહેલાં મંજૂરીની જરૂર પડે છે. સેટઅપની પુષ્ટિ કરવા માટે પ્રાથમિક વપરાશકર્તાએ તેમનો UPI PIN દાખલ કરવો આવશ્યક છે. નવા સભ્ય ઉમેર્યા પછી પહેલા 24 કલાક માટે મર્યાદિત રકમની મંજૂરી હોય છે.
આજકાલ થતા સાયબર ફ્રોડને ધ્યાને રાખીને આર્થિક સુરક્ષા હેતુઓ માટે, આ સુવિધા માટે ગૌણ વપરાશકર્તાને ચુકવણી માટે બાયોમેટ્રિક અથવા એપ્લિકેશન પાસકોડ સાથે પ્રમાણિત કરવાની જરૂર હોય છે. પ્રાથમિક વપરાશકર્તા બધા વ્યવહાર વિગતો જોઈ શકે છે, સંપૂર્ણ દેખરેખ સુનિશ્ચિત કરે છે. પ્રતિ વ્યવહાર મહત્તમ મર્યાદા રૂપિયા 5,000 છે, અને માસિક મર્યાદા રૂપિયા 15,000 છે. જો જરૂરી હોય તો પ્રાથમિક વપરાશકર્તા તાત્કાલિક એક્સેસ પણ દૂર કરી શકે છે. આ સુવિધા ખાસ કરીને એવા પરિવારો માટે ફાયદાકારક છે, જ્યાં દરેક પાસે બેંક ખાતું નથી પરંતુ તેમને ડિજિટલ ચુકવણી કરવાની જરૂર છે. અથવા કોઈ એક જ ખાતામાંથી નાણાકીય વ્યવહાર કરવા ઈચ્છતા હોવ.
ગૌણ વપરાશકર્તા તેમના ફોનમાં રહેલ UPI Circleથી ચુકવણી કરી શકશે, પરંતુ મર્યાદા અને નિયંત્રણ તમારા હાથમાં રહેશે. તમે એપ્લિકેશનમાં બધા વ્યવહારો જોઈ શકો છો અને જો જરૂર પડે તો કોઈપણ સમયે એક્સેસ રદ કરી શકો છો. નવા ઉમેરાયેલા વપરાશકર્તાઓ સુરક્ષા જાળવવા માટે પ્રથમ 24 કલાક માટે ઓછી મર્યાદાને આધીન છે.