દેખાતી તો નથી, તો પછી ટ્રેનમાં ક્યાં હોય છે પાણીની ટાંકી? એક વારમાં ભરાય છે આટલું પાણી
ટ્રેનના ડબ્બાઓમાં ક્યાંય પાણીની ટાંકી દેખાતી નથી, છતાં ટોયલેટ અને વોશબેસિનના નળમાં સતત પાણી આવે છે. જાણો ટ્રેનમાં પાણીની ટાંકી ક્યાં હોય છે અને તેની ક્ષમતા કેટલી હોય છે.
ભારતમાં લાંબા અંતરની મુસાફરી માટે મોટાભાગના લોકો ટ્રેનનો ઉપયોગ કરે છે. લોકો ટ્રેનમાં બે-બે દિવસ લાંબી યાત્રા કરીને દેશના એક ખૂણેથી બીજા ખૂણે પહોંચી જાય છે. આવી સ્થિતિમાં આટલા લાંબા સમયની મુસાફરી દરમિયાન લોકોને ટોયલેટ જવા, ફ્રેશ થવા કે હાથ ધોવા માટે પાણીની જરૂર પડે છે.
હવે સવાલ એ ઊભો થાય છે કે ટ્રેનના ટોયલેટ અને વોશ બેસિનમાં કાયદેસર નળ લાગેલા હોય છે અને તેમાંથી પાણી પણ આવતું રહે છે, પરંતુ આ નળમાં પાણીનો સપ્લાય ક્યાંથી આવે છે? આખરે ટ્રેનમાં પાણીની ટાંકી ક્યાં લાગેલી હોય છે? કારણ કે, ટ્રેનમાં ક્યાંય પણ પાણીની ટાંકી દેખાતી નથી, તો પછી પાણી આવે છે ક્યાંથી? આખી મુસાફરી દરમિયાન સતત નળમાં અને ટોયલેટમાં પાણી આવતું રહે છે.
ટ્રેનના દરેક કોચમાં પાણીની ટાંકી લાગેલી હોય છે. પછી તે એસી કોચ હોય કે જનરલ ડબ્બો હોય. જૂની પદ્ધતિથી બનેલા ડબ્બાઓમાં પાણીની ટાંકીઓ ટોયલેટના છતની ઉપર હોય છે. એક ડબ્બામાં કુલ 3 થી 4 પાણીની ટાંકી હોય છે. જ્યારે નવા અને આધુનિક એલએચબી (LHB) કોચમાં પાણીની ટાંકીઓ નીચેની તરફ ફિટ કરવામાં આવે છે.
દરેક ડબ્બામાં લાગેલી હોય છે આટલી પાણીની ટાંકી: એક ટાંકીમાં ઓછામાં ઓછું 400 થી 500 લીટર પાણી ભરેલું હોય છે. આ રીતે એક કોચમાં હંમેશાં 1600 થી 2000 લીટર પાણી હોય છે. જૂના આઈસીએફ (ICF) મોડેલ વાળા કોચમાં વોટર ટેન્ક ટોયલેટની ઉપર છત તરફ ફિટ હોય છે અને અહીંથી જ ટોયલેટના ફ્લશ અને વોશ બેસિનમાં પાણી સપ્લાય થાય છે.
દરેક ટોયલેટમાં લાગેલી પાણીની ટાંકી સાથે એક સેન્સર જોડાયેલું હોય છે જે પાણી પૂરું થવાની સ્થિતિમાં ટ્રેનમાં હાજર રેલવે કર્મચારીઓને આની જાણકારી આપી દે છે. જ્યારે ટ્રેન પસંદગીના અને મોટા સ્ટેશનો પર રોકાય છે ત્યારે રેલવે કર્મચારીઓ પાઇપ દ્વારા આ ટાંકીઓમાં ફરીથી પાણી ભરે છે. આ પાણી મુખ્યત્વે ટોયલેટ ફ્લશ અને વોશબેસિનના ઉપયોગ માટે હોય છે. પીવા માટે આનો ઉપયોગ ક્યારેય કરવો જોઈએ નહીં.
