Breaking: મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટમાં મોટી સિદ્ધિ, મહારાષ્ટ્રમાં લૉન્ચ થયો પહેલો સ્ટીલ બ્રિજ, 1,405 ટન વજન અને 100 મીટર લંબાઈ
મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટ હેઠળ મહારાષ્ટ્રમાં પ્રથમ સ્ટીલ બ્રિજ લૉન્ચ કરવામાં આવ્યો છે. થાણેના ભિવંડી સ્થિત નાસિક હાઇવે (NH-3) પર સ્થાપિત આ 100 મીટર લાંબો અને 1,405 ટન વજન ધરાવતો વિશાળ પુલ તમિલનાડુના ત્રિચીમાં તૈયાર કરાયો હતો. પ્રોજેક્ટના કુલ 28 પૈકી 16 સ્ટીલ બ્રિજનું કામ પૂર્ણ થઈ ચૂક્યું છે.
મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટમાં વધુ એક સીમાચિહ્નરૂપ સિદ્ધિ નોંધાઈ છે. આ હાઇસ્પીડ રેલ કોરિડોર માટે મહારાષ્ટ્ર રાજ્યમાં પ્રથમ સ્ટીલ બ્રિજ સફળતાપૂર્વક લૉન્ચ કરી દેવામાં આવ્યો છે. 100 મીટર લાંબો અને આશરે 1,405 ટન વજન ધરાવતો આ વિશાળ પુલ મહારાષ્ટ્રના થાણે જિલ્લાના ભિવંડી સ્થિત દાઇવ-અંજુર ગામ નજીક NH-3 એટલે કે નાસિક હાઇવેની બરાબર ઉપર સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો છે.
સૌથી રસપ્રદ બાબત એ છે કે આ પુલને સાઇટથી આશરે 1,300 કિલોમીટર દૂર તમિલનાડુના ત્રિચી (તિરુચિરાપલ્લી) ખાતે તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો અને ત્યારબાદ ખાસ ટ્રેઇલર્સ દ્વારા મહારાષ્ટ્ર લાવીને સ્થળ પર એસેમ્બલ કરવામાં આવ્યો હતો.
બ્રિજનું માળખું અને ટેકનિકલ ખાસિયતો
આ ભવ્ય સ્ટીલ બ્રિજ 100 મીટર લાંબો, 14 મીટર પહોળો અને 14 મીટર ઊંચો છે. હાઇવે પરથી પસાર થતા ટ્રાફિકને ન્યૂનતમ અસર થાય તે રીતે તેની ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે:
- હાઇ-ટેન્શન બોલ્ટ્સ: બ્રિજના નિર્માણમાં આશરે 54,076 ટોર્ક-શીયર (Tor-shear) પ્રકારના ઉચ્ચ ક્ષમતાવાળા વિશેષ બોલ્ટ્સનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે.
- એસેમ્બલ પ્રક્રિયા: પુલને જમીનથી આશરે 17.5 મીટરની ઊંચાઈએ અસ્થાયી ટ્રેસ્ટલ (Temporary Trestle) પર એસેમ્બલ કરવામાં આવ્યો હતો, જેના માટે 22 સ્કિડ એરેન્જમેન્ટનો ઉપયોગ થયો હતો.
- ઓટોમેટિક પુલિંગ મિકેનિઝમ: બ્રિજને તેની ચોક્કસ જગ્યા પર સરકાવવા માટે ઓટોમેટિક મિકેનિઝમ તૈયાર કરાયું હતું, જેમાં 150-150 ટનની ક્ષમતા ધરાવતા બે હોલો જેક (Hollow Jacks) અને પ્રી-ટેન્શન કરાયેલા મેકાલોય બાર્સ (Macalloy bars) ની મદદ લેવાઈ હતી.
ત્રિચીમાં ફેબ્રિકેશન અને કડક ગુણવત્તા ચકાસણી
આ પુલનું નિર્માણ ત્રિચી ખાતેની અદ્યતન વર્કશોપમાં ચોક્કસ કટીંગ, ડ્રિલિંગ, વેલ્ડિંગ અને પેઇન્ટિંગ પ્રક્રિયા દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. સ્ટીલના દરેક બેચનું અલ્ટ્રાસોનિક ટેસ્ટિંગ (UT) કરવામાં આવ્યું હતું. સમગ્ર કામગીરી આંતરરાષ્ટ્રીય વેલ્ડિંગ નિષ્ણાતો દ્વારા પ્રમાણિત (સર્ટિફાઇડ) વેલ્ડર્સ અને સુપરવાઇઝર્સની દેખરેખ હેઠળ હાથ ધરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ તેને વિશાળ ટ્રેઇલર્સ મારફતે રોડ માર્ગે ભિવંડી પહોંચાડાયો હતો.
ટ્રાફિકને અડચણ ન પડે તે માટે રાત્રે કરાયું લૉન્ચિંગ
નાસિક હાઇવે પર વાહન વ્યવહાર ખોરવાય નહીં તે માટે બ્રિજ લૉન્ચિંગની કામગીરી રાત્રિના સમયે ટ્રાફિક બ્લોક લઈને પૂર્ણ કરવામાં આવી હતી. આ બ્રિજને લાંબા સમય સુધી કાટ અને વાતાવરણના પ્રભાવથી સુરક્ષિત રાખવા માટે ખાસ ‘C5 પ્રોટેક્ટિવ પેઇન્ટિંગ સિસ્ટમ’ આપવામાં આવી છે. તેમજ ટ્રેનની ગતિ દરમિયાન થતા કંપનને નિયંત્રિત કરવા માટે ઇલાસ્ટોમેરિક બેરિંગ્સ (Elastomeric bearings) લગાવવામાં આવ્યા છે.
પ્રોજેક્ટના 28 માંથી 16 સ્ટીલ બ્રિજ પૂર્ણ
મુંબઈ-અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન કોરિડોરમાં કુલ 28 સ્ટીલ સુપરસ્ટ્રક્ચર બ્રિજ બનાવવાનું આયોજન છે, જેમાંથી અત્યાર સુધીમાં 16 સ્ટીલ બ્રિજનું નિર્માણ કાર્ય સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી લેવામાં આવ્યું છે. આવા સ્ટીલ બ્રિજનો ઉપયોગ હાઇવે, એક્સપ્રેસવે, મોટી નદીઓ અને વ્યસ્ત રેલવે લાઇનો ઉપર લાંબા અંતર (સ્પાન) ને પાર કરવા માટે કરવામાં આવે છે.
