ઈલેક્ટ્રોનિક વસ્તુઓ પર ‘X ડસ્ટબીન’ ચિહ્ન કેમ બનેલું હોય છે? 99% લોકો નથી જાણતા કારણ
ઇલેક્ટ્રોનિક ઉત્પાદનો ખરીદતી વખતે, લોકો ઘણીવાર તેમના પર છપાયેલા નાના પ્રતીકોને અવગણે છે. આવું જ એક પ્રતીક ક્રોસ-આઉટ ડસ્ટબિન (કચરાપેટી ઉપર 'X') છે. આ ફક્ત એક પ્રતીક નથી. તો તે શું છે ચાલો જાણીએ.
સ્માર્ટફોન, લેપટોપ અથવા અન્ય ઇલેક્ટ્રોનિક ઉત્પાદનો ખરીદતી વખતે, લોકો ઘણીવાર તેમના પર છપાયેલા નાના પ્રતીકોને અવગણે છે. આવું જ એક પ્રતીક ક્રોસ-આઉટ ડસ્ટબિન (કચરાપેટી ઉપર 'X') છે. આ ફક્ત એક પ્રતીક નથી. તો તે શું છે અને કયા કયા ઈલેક્ટ્રોનિક પ્રોડક્ટ પર આ ચિહ્ન બનાવવામાં આવે છે ચાલો જાણીએ.
આ ચિહ્ન શું સૂચવે છે? : આ ચિહ્ન યુરોપિયન યુનિયન દ્વારા લાગુ કરાયેલ WEEE (Waste Electrical and Electronic Equipment) નિયમોનો એક ભાગ છે. તે સૂચવે છે કે આવા ઇલેક્ટ્રોનિક ઉત્પાદનોને સામાન્ય ઘરગથ્થુ કચરા સાથે ફેંકી દેવા જોઈએ નહીં. તેના બદલે, તેમને અલગથી એકત્રિત કરવા અને રિસાયક્લિંગ માટે મોકલવા જોઈએ.
ભારતમાં પણ આ ચિહ્ન શા માટે દેખાય છે? : યુરોપમાં WEEE નિયમો લાગુ હોવા છતાં, ઘણી મોટી વૈશ્વિક કંપનીઓ વિવિધ દેશોમાં સમાન ડિઝાઇનવાળા ઉત્પાદનો વેચે છે. આ જ કારણ છે કે આ પ્રતીક સ્માર્ટફોન, લેપટોપ અને ભારત અને અન્ય ઘણા દેશોમાં વેચાતા અન્ય ગેજેટ્સ પર જોવા મળે છે.
કયા ઉત્પાદનોમાં આ ચિહ્ન હોય છે? : આ પ્રતીક ફક્ત સ્માર્ટફોન પૂરતું મર્યાદિત નથી. તમને તે રેફ્રિજરેટર, વોશિંગ મશીન, લેપટોપ, ટેબ્લેટ, સ્માર્ટવોચ, ટીવી, મોનિટર, હેર ડ્રાયર, ટોસ્ટર અને અન્ય અસંખ્ય ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણો પર જોવા મળશે.
ઇલેક્ટ્રોનિક કચરાના રિસાયક્લિંગ શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે? : ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણોમાં વિવિધ રસાયણો અને ધાતુઓ હોય છે. જો નિયમિત કચરાપેટી સાથે ફેંકી દેવામાં આવે, તો તે માટી અને પર્યાવરણને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. તેથી, આ પ્રતીક ધરાવતા ઉત્પાદનોને ક્યારેય પ્રમાણભૂત કચરાપેટીમાં ફેંકવા જોઈએ નહીં.
ખરાબ ઉપકરણોનું શું કરવું જોઈએ? : નિષ્ણાતો કહે છે કે કાઢી નાખવામાં આવેલા ઇલેક્ટ્રોનિક ઉત્પાદનોને અધિકૃત રિસાયક્લિંગ કેન્દ્રો અથવા ઈ-કચરાના સંગ્રહ બિંદુઓ પર જમા કરવા જોઈએ. ઘણી સ્માર્ટફોન કંપનીઓ હવે પોતાના રિસાયક્લિંગ કાર્યક્રમો પણ ચલાવી રહી છે, જ્યાં જૂના ઉપકરણો સુરક્ષિત રીતે જમા કરી શકાય છે.
