
ગરમી શરૂ થતાં જ બજારમાં 100-200 રૂપિયાવાળા કાળા ચશ્માની ભરમાર જોવા મળે છે. લોકો તેને ફેશન, સ્ટાઈલ અને તડકાથી બચવા માટે ખરીદી લે છે. એવામાં બહુ ઓછા લોકો જાણે છે કે, દરેક ડાર્ક રંગના ચશ્મા આંખોને સુરક્ષિત બનાવતા નથી. ઘણા સસ્તા અને સબ-સ્ટાન્ડર્ડ સનગ્લાસ માત્ર પ્રકાશ ઓછો કરે છે પરંતુ ખતરનાક UV (અલ્ટ્રાવાયોલેટ) કિરણોને રોકી શકતા નથી. આ જ કારણ છે કે, આંખના ડોકટરો હંમેશા UV400 પ્રોટેક્શનવાળા ચશ્મા વાપરવાની સલાહ આપે છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે, ખોટા ચશ્મા ઘણીવાર આંખોને નરી આંખે તડકામાં રહેવા કરતાં પણ વધુ નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.

જણાવી દઈએ કે, જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ ડાર્ક રંગના ચશ્મા પહેરે છે, ત્યારે આંખોને લાગે છે કે આસપાસ પ્રકાશ ઓછો થઈ ગયો છે. આવા સમયે આંખોની કીકી વધુ ખુલી જાય છે. આ પ્રક્રિયાને વિજ્ઞાનની ભાષામાં "માઈડ્રિએસિસ" (Mydriasis) કહેવામાં આવે છે. સમસ્યા ત્યારે થાય છે, જ્યારે ચશ્મામાં યોગ્ય UV ફિલ્ટર હોતું નથી. આવી સ્થિતિમાં નુકસાનકારક UV-A અને UV-B કિરણો આંખોની અંદર વધુ ઊંડાઈ સુધી પહોંચી શકે છે. લાંબા સમય સુધી આવું થવાથી આંખોના લેન્સ અને રેટિના પર ખરાબ અસર પડી શકે છે.

સતત વધુ UV એક્સપોઝર આંખોમાં ઘણી પ્રકારની સમસ્યાઓનું જોખમ વધારી શકે છે. આમાં મોતિયાબિંદ, રેટિના ડેમેજ અને મેક્યુલર ડિજનરેશન જેવી તકલીફો જોવા મળે છે. કેટલાક કિસ્સાઓમાં રેટિનાને થયેલું નુકસાન કાયમી પણ હોઈ શકે છે. આ જ કારણ છે કે, માત્ર ડાર્ક ગ્લાસ પહેરી લેવા સુરક્ષિત માનવામાં આવતા નથી. અસલી સુરક્ષા ત્યારે જ મળે છે, જ્યારે ચશ્મા UV400 પ્રોટેક્શન આપતા હોય.

UV400 પ્રોટેક્શનવાળા સનગ્લાસ UVA અને UVB બંને પ્રકારના કિરણોને બ્લોક કરવા માટે બનાવવામાં આવે છે. આ ગ્લાસ હાનિકારક UV કિરણોને રોકે છે, જેથી આ કિરણો રેટિના અને આંખોના લેન્સને નુકસાન પહોંચાડી શકતા નથી. આ જ કારણે તડકામાં બહાર નીકળતી વખતે આવા ચશ્મા આંખોને સારી સુરક્ષા આપી શકે છે. જો કોઈ ચશ્મા પર માત્ર "ફેશન ગ્લાસ" લખેલું હોય અને તેમાં UV પ્રોટેક્શનની માહિતી ન આપી હોય, તો તેને માત્ર સ્ટાઈલ માટે માનવામાં આવે છે, સુરક્ષા માટે નહીં. આથી સનગ્લાસ ખરીદતી વખતે માત્ર ડિઝાઈન કે બ્રાન્ડ નહીં પરંતુ UV400 લેબલ જરૂર ચેક કરવું જોઈએ. બહુ સસ્તા અને સર્ટિફિકેશન વગરના ચશ્માથી બચવું જ વધુ સારું છે.

તડકાથી આંખોને બચાવવી જરૂરી છે પરંતુ ખોટા ચશ્મા પહેરીને સુરક્ષાનો ભ્રમ રાખવો એ વધુ ખતરનાક સાબિત થઈ શકે છે. તેથી આગામી વખતે કાળા ચશ્મા ખરીદતી વખતે માત્ર તેનો લુક નહીં પરંતુ તેનું અસલી પ્રોટેક્શન પણ જરૂર તપાસી લો.