શેર ખરીદવા પર પણ લાગશે UPI ચાર્જ? બ્રોકર આપશે કે ગ્રાહક જાણો અહીં
15 ઓક્ટોબર, 2026 થી, શેરબજાર અને અન્ય મૂડી બજારની પ્રવૃત્તિઓ સંબંધિત UPI ચૂકવણીઓ પર 0.02% નો MDR લાગુ થશે. આમાં શેર, સિક્યોરિટીઝ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને સ્ટોક બ્રોકર વ્યવહારો સાથે સંકળાયેલી ચૂકવણીઓનો સમાવેશ થાય છે.
UPI વ્યવહારો પર MDR (મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ) ચાર્જિસ લાગુ થવા જઈ રહ્યા છે, જેનો વ્યાપ હવે માત્ર વેપારીઓ પૂરતો સીમિત ન રહેતા શેરબજાર સુધી વિસ્તરશે. આ બાબતે NSE અને સરકાર વચ્ચે ચાલી રહેલી ચર્ચાઓ અંગે અહેવાલો સામે આવ્યા હતા; તાજેતરમાં, નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ (NSE) ના MD અને CEO આશિષ કુમાર ચૌહાણે આ મુદ્દે સ્પષ્ટતા કરી હતી.
મીડિયા રિપોર્ટ મુજબ તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે નવા UPI MDR અંગે NSE એ સરકાર સાથે કોઈ ચર્ચા કરી નથી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ બાબત સંપૂર્ણપણે સ્ટોક બ્રોકર્સ અને તેમના ગ્રાહકો વચ્ચેની છે, અને નવા ચાર્જિસની અસરને કેવી રીતે સંભાળવી તે અંગે બંને પક્ષોએ પરસ્પર નિર્ણય લેવો પડશે.
15 ઓક્ટોબરથી MDR અમલમાં આવશે : 15 ઓક્ટોબર, 2026 થી, શેરબજાર અને અન્ય મૂડી બજારની પ્રવૃત્તિઓ સંબંધિત UPI ચૂકવણીઓ પર 0.02% નો MDR લાગુ થશે.
આમાં શેર, સિક્યોરિટીઝ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને સ્ટોક બ્રોકર વ્યવહારો સાથે સંકળાયેલી ચૂકવણીઓનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, આ ચાર્જની મહત્તમ મર્યાદા પ્રતિ વ્યવહાર ₹300 નક્કી કરવામાં આવી છે; એટલે કે, મોટી રકમની ચૂકવણી માટે પણ, એક વ્યવહાર દીઠ MDR ₹300 થી વધુ નહીં હોય.
ગ્રાહકો પાસેથી સીધો ચાર્જ લેવામાં આવશે નહીં : MDR ગ્રાહક પાસેથી સીધો વસૂલવામાં આવતો નથી; તે વેપારી (એટલે કે ચૂકવણી મેળવનાર પક્ષ) દ્વારા ભોગવવામાં આવતો ખર્ચ છે. જોકે, પ્રશ્ન એ છે કે શું બ્રોકર્સ અથવા અન્ય કંપનીઓ આ વધારાનો ખર્ચ પોતે ઉઠાવશે કે પછી આખરે કોઈક સ્વરૂપે આ ખર્ચ ગ્રાહકો પર નાખવામાં આવશે.
એવી પરિસ્થિતિની કલ્પના કરો કે જેમાં ગ્રાહક UPI દ્વારા તેમના બ્રોકરના ખાતામાં નાણાં જમા કરાવે છે પરંતુ ત્યારબાદ તે નાણાંનો ઉપયોગ શેર ખરીદવા માટે કરતા નથી. આવા કિસ્સાઓમાં પણ, બ્રોકરે MDR ચૂકવવો પડી શકે છે.
આનાથી એ પ્રશ્ન ઊભો થાય છે કે આવા કિસ્સાઓમાં વધારાનો ખર્ચ કોણ ભોગવશે. NSE ના CEO આશિષ ચૌહાણના મતે, બ્રોકર અને ગ્રાહકે સંયુક્ત રીતે આનો ઉકેલ લાવવો પડશે. તેમણે કહ્યું કે નવા ચાર્જિસ પર બ્રોકર્સ અને ગ્રાહકો કેવી પ્રતિક્રિયા આપે છે તે જોવું રહ્યું.
