Spa Licence Rules : સ્પા સેન્ટરનું લાયસન્સ કેવી રીતે મળે છે, કઈ કઈ સેવાઓ આપવાની મળે છે મંજૂરી?

સ્પા સેન્ટર ચલાવવા માટે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન, ફાયર સેફ્ટી અને પોલીસ એનઓસી અનિવાર્ય છે. અમદાવાદ, સુરત સહિતના શહેરોમાં કડક પોલીસ ગાઇડલાઇન અને સીસીટીવી નિયમો સાથે કઈ કઈ વેલનેસ સેવાઓ આપી શકાય તે અંગેની કાનૂની માહિતી જાણો.

| Updated on: Oct 28, 2026 | 7:26 PM
1 / 11
વેલનેસ અને સ્પા સેક્ટરમાં ઝડપથી વ્યાપ વધી રહ્યો છે, પરંતુ વહીવટી આંકડા અનુસાર શહેરોમાં ચાલતા મોટાભાગના સેન્ટરો માન્ય રજીસ્ટ્રેશન વિના ધમધમી રહ્યા છે. રિપોર્ટ્સ મુજબ અંદાજે 1,500 થી વધુ સ્પા સેન્ટરો કાર્યરત છે, જેમાંથી ખૂબ ઓછા સંચાલકો પાસે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનનું સત્તાવાર લાયસન્સ છે. ગુજરાતમાં અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા અને રાજકોટ જેવા શહેરોમાં પોલીસ તંત્રના કડક જાહેરનામા વચ્ચે સ્પા શરૂ કરવા માટે કઈ કાનૂની પ્રક્રિયા અને મંજૂરીઓ જરૂરી છે તે સમજીએ.

વેલનેસ અને સ્પા સેક્ટરમાં ઝડપથી વ્યાપ વધી રહ્યો છે, પરંતુ વહીવટી આંકડા અનુસાર શહેરોમાં ચાલતા મોટાભાગના સેન્ટરો માન્ય રજીસ્ટ્રેશન વિના ધમધમી રહ્યા છે. રિપોર્ટ્સ મુજબ અંદાજે 1,500 થી વધુ સ્પા સેન્ટરો કાર્યરત છે, જેમાંથી ખૂબ ઓછા સંચાલકો પાસે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનનું સત્તાવાર લાયસન્સ છે. ગુજરાતમાં અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા અને રાજકોટ જેવા શહેરોમાં પોલીસ તંત્રના કડક જાહેરનામા વચ્ચે સ્પા શરૂ કરવા માટે કઈ કાનૂની પ્રક્રિયા અને મંજૂરીઓ જરૂરી છે તે સમજીએ.

2 / 11
કોઈપણ નવું સ્પા સેન્ટર શરૂ કરવા માટે સૌપ્રથમ વ્યવસાયનું કાનૂની રજીસ્ટ્રેશન કરાવવું ફરજિયાત છે. તમે તમારા વ્યવસાયને સોલ પ્રોપ્રાઇટરશિપ, પાર્ટનરશિપ ફર્મ અથવા પ્રાઇવેટ લિમિટેડ કંપની તરીકે રજીસ્ટર કરી શકો છો.

કોઈપણ નવું સ્પા સેન્ટર શરૂ કરવા માટે સૌપ્રથમ વ્યવસાયનું કાનૂની રજીસ્ટ્રેશન કરાવવું ફરજિયાત છે. તમે તમારા વ્યવસાયને સોલ પ્રોપ્રાઇટરશિપ, પાર્ટનરશિપ ફર્મ અથવા પ્રાઇવેટ લિમિટેડ કંપની તરીકે રજીસ્ટર કરી શકો છો.

3 / 11
ત્યારબાદ સ્થાનિક શ્રમ વિભાગ અથવા મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન તરફથી શોપ એન્ડ એસ્ટાબ્લિશમેન્ટ એક્ટ હેઠળ ગુમાસ્તા લાયસન્સ મેળવવાનું રહે છે, જે કર્મચારીઓના કામના કલાકો અને નિયમો નક્કી કરે છે. આ સાથે નિર્ધારિત ટર્નઓવરની મર્યાદા વટાવતાં જીએસટી રજીસ્ટ્રેશન પણ કાયદેસર રીતે અનિવાર્ય બને છે.

ત્યારબાદ સ્થાનિક શ્રમ વિભાગ અથવા મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન તરફથી શોપ એન્ડ એસ્ટાબ્લિશમેન્ટ એક્ટ હેઠળ ગુમાસ્તા લાયસન્સ મેળવવાનું રહે છે, જે કર્મચારીઓના કામના કલાકો અને નિયમો નક્કી કરે છે. આ સાથે નિર્ધારિત ટર્નઓવરની મર્યાદા વટાવતાં જીએસટી રજીસ્ટ્રેશન પણ કાયદેસર રીતે અનિવાર્ય બને છે.

4 / 11
વેપાર આગળ વધારવા માટે સંબંધિત સ્થાનિક મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (જેમ કે AMC, SMC, VMC) તરફથી હેલ્થ ટ્રેડ લાયસન્સ લેવું પડે છે, જે સાબિત કરે છે કે તમારો વ્યવસાય નિર્ધારિત આરોગ્ય માપદંડો મુજબ ચાલે છે. આ ઉપરાંત આગથી સુરક્ષા માટે પૂરતા સાધનો રાખવા જરૂરી છે, જેના આધારે ફાયર વિભાગ તરફથી ફાયર સેફ્ટી એનઓસી મેળવવાની રહે છે.

વેપાર આગળ વધારવા માટે સંબંધિત સ્થાનિક મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (જેમ કે AMC, SMC, VMC) તરફથી હેલ્થ ટ્રેડ લાયસન્સ લેવું પડે છે, જે સાબિત કરે છે કે તમારો વ્યવસાય નિર્ધારિત આરોગ્ય માપદંડો મુજબ ચાલે છે. આ ઉપરાંત આગથી સુરક્ષા માટે પૂરતા સાધનો રાખવા જરૂરી છે, જેના આધારે ફાયર વિભાગ તરફથી ફાયર સેફ્ટી એનઓસી મેળવવાની રહે છે.

5 / 11
સુરક્ષા અને જાહેર આરોગ્યની દ્રષ્ટિએ આ દસ્તાવેજો અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે, જેથી અકસ્માતો અટકાવી શકાય. સ્પા સેન્ટરની અંદર સાફ-સફાઈ અને હાઇજિનના કડક ધોરણો જાળવવા માટે આરોગ્ય વિભાગ તરફથી હેલ્થ સર્ટિફિકેટ લેવું પડે છે.

સુરક્ષા અને જાહેર આરોગ્યની દ્રષ્ટિએ આ દસ્તાવેજો અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે, જેથી અકસ્માતો અટકાવી શકાય. સ્પા સેન્ટરની અંદર સાફ-સફાઈ અને હાઇજિનના કડક ધોરણો જાળવવા માટે આરોગ્ય વિભાગ તરફથી હેલ્થ સર્ટિફિકેટ લેવું પડે છે.

6 / 11
ગુજરાતમાં પોલીસ તંત્રની ગાઇડલાઇન મુજબ કામ કરતા તમામ કર્મચારીઓ અને થેરાપિસ્ટનું પોલીસ વેરિફિકેશન કરાવવું અને પોલીસ વિભાગની જાણ અથવા એનઓસી મેળવવી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. ખાસ કરીને ગુજરાત પબ્લિક સેફ્ટી એક્ટ હેઠળ સેન્ટરના રિસેપ્શન અને કોરિડોરમાં સીસીટીવી કેમેરા લગાવવા તથા ગ્રાહકોની વિગતો માટે ડેઇલી વિઝિટર રજિસ્ટર રાખવું ફરજિયાત છે. જો સેન્ટરમાં મનોરંજન માટે સંગીત વગાડવું હોય, તો PPL અથવા IPRS પાસેથી અલગથી મ્યુઝિક લાયસન્સ લેવું પડે છે.

ગુજરાતમાં પોલીસ તંત્રની ગાઇડલાઇન મુજબ કામ કરતા તમામ કર્મચારીઓ અને થેરાપિસ્ટનું પોલીસ વેરિફિકેશન કરાવવું અને પોલીસ વિભાગની જાણ અથવા એનઓસી મેળવવી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. ખાસ કરીને ગુજરાત પબ્લિક સેફ્ટી એક્ટ હેઠળ સેન્ટરના રિસેપ્શન અને કોરિડોરમાં સીસીટીવી કેમેરા લગાવવા તથા ગ્રાહકોની વિગતો માટે ડેઇલી વિઝિટર રજિસ્ટર રાખવું ફરજિયાત છે. જો સેન્ટરમાં મનોરંજન માટે સંગીત વગાડવું હોય, તો PPL અથવા IPRS પાસેથી અલગથી મ્યુઝિક લાયસન્સ લેવું પડે છે.

7 / 11
લાયસન્સ મેળવવાની પ્રક્રિયામાં સૌપ્રથમ ઓછામાં ઓછા 3 થી 5 વર્ષનો રજિસ્ટર્ડ લીઝ એગ્રીમેન્ટ અથવા પોતાની મિલકતના દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવાના હોય છે. ત્યારબાદ ઓળખ પુરાવા, સરનામા પુરાવા અને ફ્લોર પ્લાન સાથે ઓનલાઇન પોર્ટલ (જેમ કે e-Nagar ગુજરાત) અથવા સ્થાનિક કચેરીમાં અરજી કરવાની રહે છે.

લાયસન્સ મેળવવાની પ્રક્રિયામાં સૌપ્રથમ ઓછામાં ઓછા 3 થી 5 વર્ષનો રજિસ્ટર્ડ લીઝ એગ્રીમેન્ટ અથવા પોતાની મિલકતના દસ્તાવેજો તૈયાર રાખવાના હોય છે. ત્યારબાદ ઓળખ પુરાવા, સરનામા પુરાવા અને ફ્લોર પ્લાન સાથે ઓનલાઇન પોર્ટલ (જેમ કે e-Nagar ગુજરાત) અથવા સ્થાનિક કચેરીમાં અરજી કરવાની રહે છે.

8 / 11
અરજી પ્રક્રિયા બાદ વહીવટી અને આરોગ્ય વિભાગના અધિકારીઓ સેન્ટરની ભૌતિક ચકાસણી કરે છે, અને તમામ ધોરણો યોગ્ય જણાયા બાદ લાયસન્સ જારી કરવામાં આવે છે.

અરજી પ્રક્રિયા બાદ વહીવટી અને આરોગ્ય વિભાગના અધિકારીઓ સેન્ટરની ભૌતિક ચકાસણી કરે છે, અને તમામ ધોરણો યોગ્ય જણાયા બાદ લાયસન્સ જારી કરવામાં આવે છે.

9 / 11
માન્ય લાયસન્સ મળ્યા બાદ સ્પા સેન્ટર પર વિવિધ પ્રકારની પ્રોફેશનલ બોડી મસાજ અને થેરાપી સેવાઓ કાયદેસર રીતે શરૂ કરી શકાય છે. જેમાં એરોમાથેરાપી, સ્વીડિશ મસાજ, ડીપ ટિશ્યુ મસાજ, પરંપરાગત આયુર્વેદિક માલિશ અને રિફ્લેક્સોલોજી જેવી પદ્ધતિઓનો સમાવેશ થાય છે.

માન્ય લાયસન્સ મળ્યા બાદ સ્પા સેન્ટર પર વિવિધ પ્રકારની પ્રોફેશનલ બોડી મસાજ અને થેરાપી સેવાઓ કાયદેસર રીતે શરૂ કરી શકાય છે. જેમાં એરોમાથેરાપી, સ્વીડિશ મસાજ, ડીપ ટિશ્યુ મસાજ, પરંપરાગત આયુર્વેદિક માલિશ અને રિફ્લેક્સોલોજી જેવી પદ્ધતિઓનો સમાવેશ થાય છે.

10 / 11
આ સેવાઓ દ્વારા ગ્રાહકોને સ્નાયુઓના તણાવમાંથી રાહત અને માનસિક શાંતિ મળે છે, જે આધુનિક જીવનશૈલીમાં એક મહત્વની જરૂરિયાત બની ગઈ છે. બોડી મસાજ સિવાય માન્ય સ્પા સેન્ટરોમાં સ્કિન અને બોડી કેર સંબંધિત અન્ય સેવાઓ પણ આપી શકાય છે.

આ સેવાઓ દ્વારા ગ્રાહકોને સ્નાયુઓના તણાવમાંથી રાહત અને માનસિક શાંતિ મળે છે, જે આધુનિક જીવનશૈલીમાં એક મહત્વની જરૂરિયાત બની ગઈ છે. બોડી મસાજ સિવાય માન્ય સ્પા સેન્ટરોમાં સ્કિન અને બોડી કેર સંબંધિત અન્ય સેવાઓ પણ આપી શકાય છે.

11 / 11
જેમાં બોડી સ્ક્રબ, હર્બલ મડ રેપ્સ, રિલેક્સેશન ફેશિયલ અને બોડી ડિટોક્સિફિકેશન માટે સ્ટીમ બાથ કે સૌના રૂમની સુવિધાઓ મુખ્ય છે. આ ઉપરાંત જેકુઝી, હોટ ટબ અને મડ બાથ જેવી હાઇડ્રોથેરાપી સેવાઓ પણ આપી શકાય છે, શરત એટલી કે તમામ સંબંધિત સરકારી વિભાગોના સત્તાવાર લાયસન્સ પૂર્ણ અને નિયમાનુસાર અપડેટ હોવા જોઈએ.

જેમાં બોડી સ્ક્રબ, હર્બલ મડ રેપ્સ, રિલેક્સેશન ફેશિયલ અને બોડી ડિટોક્સિફિકેશન માટે સ્ટીમ બાથ કે સૌના રૂમની સુવિધાઓ મુખ્ય છે. આ ઉપરાંત જેકુઝી, હોટ ટબ અને મડ બાથ જેવી હાઇડ્રોથેરાપી સેવાઓ પણ આપી શકાય છે, શરત એટલી કે તમામ સંબંધિત સરકારી વિભાગોના સત્તાવાર લાયસન્સ પૂર્ણ અને નિયમાનુસાર અપડેટ હોવા જોઈએ.

Follow Us
Loading...
Unable to load recommendations.