Holashtak 2026: હોળાષ્ટક શું છે? તેને અશુભ શા માટે માનવામાં આવે છે? જાણો હોળાષ્ટક સાથે જોડાયેલી માન્યતાઓ
હિન્દુ ધર્મમાં હોળીનો તહેવાર ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઉજવવામાં આવે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે હોળીના બરાબર આઠ દિવસ પહેલા, એક એવો સમયગાળો હોય છે જે દરમિયાન બધી શુભ પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ હોય છે? આને 'હોળાષ્ટક' કહેવામાં આવે છે. ચાલો જાણીએ કે આ આઠ દિવસો શા માટે અશુભ માનવામાં આવે છે અને તેની પાછળના જ્યોતિષીય અને પૌરાણિક તર્ક શું છે.
હિન્દુ ધર્મમાં હોળીનો તહેવાર ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઉજવવામાં આવે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે હોળીના બરાબર આઠ દિવસ પહેલા, એક એવો સમયગાળો હોય છે જે દરમિયાન બધી શુભ પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ હોય છે? આને 'હોળાષ્ટક' કહેવામાં આવે છે. ચાલો જાણીએ કે આ આઠ દિવસો શા માટે અશુભ માનવામાં આવે છે અને તેની પાછળના જ્યોતિષીય અને પૌરાણિક તર્ક.
હોળીના તહેવાર પહેલાના આઠ દિવસના સમયગાળાને હોળાષ્ટક કહેવામાં આવે છે. 'હોળાષ્ટક' શબ્દ 'હોળી' અને 'અષ્ટક' (આઠ દિવસ) પરથી આવ્યો છે. 2026 માં આ સમયગાળો 25 ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થશે અને ૩ માર્ચ હોળીકા દહન સુધી ચાલુ રહેશે.
શાસ્ત્રો અને જ્યોતિષશાસ્ત્રમાં, આ આઠ દિવસો શુભ પ્રવૃત્તિઓ માટે પ્રતિબંધિત અને અશુભ માનવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ સમય દરમિયાન વિશ્વમાં નકારાત્મક ઉર્જાનો પ્રભાવ વધે છે, જેનાથી કોઈપણ નવા પ્રયાસની સફળતાની શક્યતા ઓછી થઈ જાય છે. આ સમય ઉજવણીનો નથી, પરંતુ આત્મ-નિયંત્રણ અને ભક્તિનો છે, ગ્રહોના પ્રભાવથી બચવાનો છે.
જ્યોતિષ શાસ્ત્ર અનુસાર, હોળાષ્ટકના આઠ દિવસોમાં સૌરમંડળના આઠ મુખ્ય ગ્રહો અગ્નિ સ્થિતિમાં હોય છે. અષ્ટમી પર ચંદ્ર, નવમી પર સૂર્ય, દશમી પર શનિ, એકાદશી પર વિષ્ણુ (બુધ), દ્વાદશી પર ગુરુ, ત્રયોદશી પર શુક્ર, ચતુર્દશી પર મંગળ અને પૂર્ણિમાના દિવસે રાહુ નકારાત્મક પ્રભાવ ધરાવે છે. ગ્રહોની આ ઉગ્રતા વ્યક્તિની નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા અને માનસિક શાંતિને અસર કરી શકે છે. જ્યારે ગ્રહો અનુકૂળ સ્થિતિમાં ન હોય, ત્યારે લગ્ન, મુંડન સમારોહ કે અન્ય શુભ કાર્યોમાં અવરોધોનું જોખમ રહેલું છે. તેથી આ સમયગાળા દરમિયાન શાંત મન જાળવવા અને ધીરજ રાખવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, ભક્ત પ્રહલાદની વાર્તા હોળાષ્ટકને અશુભ માનવાનું મુખ્ય કારણ છે. રાક્ષસ રાજા હિરણ્યકશિપુએ ફાલ્ગુન શુક્લ અષ્ટમીથી પૂર્ણિમા સુધી પોતાના પુત્ર પ્રહલાદને ભગવાન વિષ્ણુ પ્રત્યેની ભક્તિ છોડી દેવા માટે ત્રાસ આપ્યો હતો. પ્રહલાદે આ આઠ દિવસ સુધી મૃત્યુ જેવી પીડા સહન કરી હતી, જેના કારણે આ સમગ્ર સમયગાળો શોક અને દુઃખનું પ્રતીક માનવામાં આવ્યો. અંતે પૂર્ણિમાના દિવસે હોલિકાની હાર અને પ્રહલાદના વિજય પછી જ વાતાવરણ ફરીથી શુદ્ધ અને શુભ બન્યું. આ જ કારણ છે કે શાસ્ત્રોમાં હોળાષ્ટક દરમિયાન કોઈપણ ઉજવણી અથવા શુભ પ્રસંગની મનાઈ ફરમાવવામાં આવી છે.
હોળાષ્ટક દરમિયાન કેટલીક સાવચેતી રાખીને, તમે તેની નકારાત્મક અસરોથી બચી શકો છો. આ સમય દરમિયાન તામસિક ખોરાક અને નશાકારક પદાર્થોથી દૂર રહો જેથી ગ્રહોનો ક્રોધ તમારા વર્તનને પ્રભાવિત ન કરે. આ સમય નવા સાહસો માટે પ્રતિબંધિત છે, પરંતુ મંત્રોચ્ચાર, ધ્યાન અને દાન માટે તે ખૂબ અસરકારક માનવામાં આવે છે. "ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય" નો જાપ કરવાથી અથવા હનુમાન ચાલીસાનો પાઠ કરવાથી ઘરના વાતાવરણમાં શાંતિ આવે છે. આ સમયનો ઉપયોગ તમારી આંતરિક શક્તિને વધારવા અને નકારાત્મકતાને દૂર કરવા માટે કરવો શ્રેષ્ઠ છે, જેથી હોળી પછી તમારા જીવનમાં નવી ઉર્જા પ્રવેશી શકે.
નોંધ: ઉપરોક્ત માહિતી ઉપલબ્ધ સ્ત્રોતોમાંથી લેવામાં આવી છે. અમે તેના તથ્યો વિશે કોઈ દાવા કરતા નથી કે અમે અંધશ્રદ્ધાને સમર્થન આપતા નથી.
