સતત 20મા મહિને ખરીદ્યું રેકોર્ડબ્રેક સોનું! અબજોનું ગોલ્ડ ખરીદીને આ દેશ આખરે કરે છે શું? આટલો મોટો ભંડાર ક્યાં રાખવામાં આવી રહ્યો છે?
વૈશ્વિક બજારમાં સોનાના ભંડારને લઈને એક મોટો ફેરફાર સામે આવ્યો છે. વિશ્વની એક પ્રમુખ સેન્ટ્રલ બેંકે રેકોર્ડબ્રેક ખરીદી કરીને સતત 20મા મહિને પોતાના ગોલ્ડ રિઝર્વમાં વધારો કર્યો છે. એવામાં સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે, આ બેંક પોતાના જૂના ગ્લોબલ સેન્ટર પરથી સોનું ખસેડીને કયા ફાઇનાન્સિયલ હબમાં જમા કરી રહી છે? અચાનક ગોલ્ડ રિઝર્વના લોકેશનને બદલવા પાછળનું આખરે ગણિત શું છે અને આનાથી ગ્લોબલ માર્કેટ પર શું અસર પડશે?
બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, ચીનની સેન્ટ્રલ બેંક 'પીપલ્સ બેંક ઓફ ચાઇના' (PBOC) હોંગકોંગમાં તેના સોનાના ભંડારમાં વધારો કરી રહી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં બેંકે હોંગકોંગમાં વધુ સોનું જમા કર્યું છે. આ સાથે PBOC તેના કેટલાક ગોલ્ડ રિઝર્વને લંડનથી હોંગકોંગ પણ લાવી રહ્યું છે. આ પગલું એવા સમયે લેવામાં આવ્યું છે, જ્યારે હોંગકોંગને એક મોટા ગોલ્ડ ટ્રેડિંગ હબ તરીકે વિકસાવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પીપલ્સ બેંક ઓફ ચાઇનાએ છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં હોંગકોંગમાં પોતાના સોનાનો ભંડાર (China Gold Reserves) વધાર્યો છે. સાથે જ, 'બેંક' લંડનમાં રાખવામાં આવેલા પોતાના કેટલાક ગોલ્ડ રિઝર્વને પણ હોંગકોંગ ટ્રાન્સફર કરી રહી છે. આ પ્રક્રિયા આગળ પણ ચાલુ રહેવાની વાત કહેવામાં આવી છે.
વિશ્વની ઘણી સેન્ટ્રલ બેંકો પોતાના સોનાનો એક હિસ્સો લંડનમાં રાખે છે. આનાથી તેઓ પોતાના ભંડારનું સંચાલન કરી શકે છે અને જરૂર પડવા પર કોમર્શિયલ બેંકોને 'સોનું' ઉધાર આપીને લિક્વિડિટી પણ જાળવી શકે છે. તાજેતરના વર્ષોમાં ભારત અને સર્બિયા સહિતના કેટલાક દેશોએ સુરક્ષા તેમજ રાજકીય કારણોસર પોતાનું કેટલુંક સોનું પાછું મંગાવ્યું છે.
PBOC વિશ્વના સૌથી મોટા સરકારી સોનાના ખરીદદારોમાં જોડાયેલ છે. જૂનમાં બેંકે ઓક્ટોબર 2023 પછી સૌથી વધુ સોનાની ખરીદી કરી હતી. આ સાથે જૂન સતત 20 મો મહિનો રહ્યો, જ્યારે ચીને પોતાના ગોલ્ડ રિઝર્વમાં વધારો કર્યો છે.
અહેવાલ મુજબ, હોંગકોંગમાં જુલાઈમાં શરૂ કરવામાં આવેલા નવા ગોલ્ડ ક્લિયરિંગ સિસ્ટમ અને નવા બેન્ચમાર્કને સમર્થન આપવા માટે પણ ચીન વધુ 'સોનું' ત્યાં મોકલી રહ્યું છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય વૈશ્વિક ગોલ્ડ પ્રાઇસ ડિસ્કવરીમાં હોંગકોંગની ભૂમિકાને મજબૂત કરવાનો છે. આ વ્યવસ્થા સ્થાપિત બજાર અને સિંગાપોર જેવા પ્રાદેશિક કેન્દ્ર માટે પણ પડકાર માનવામાં આવી રહી છે.
PBOC ગવર્નર પૅન ગોંગશેંગે જુલાઈમાં કહ્યું હતું કે, ચીન પોતાના ફોરેન એક્સચેન્જ રિઝર્વની ફાળવણી હોંગકોંગમાં વધારવાનું ચાલુ રાખશે. હોંગકોંગે બેલ્ટ એન્ડ રોડ ઇનિશિયેટિવ સાથે જોડાયેલા દેશોની સેન્ટ્રલ બેંકોને પણ આ ગોલ્ડ ક્લિયરિંગ સિસ્ટમમાં જોડાવા માટે આમંત્રણ આપ્યું છે. કમ્બોડિયા પહેલાથી જ ચીન પાસે પોતાનું ગોલ્ડ રિઝર્વ રાખવાનો વિકલ્પ અપનાવી ચૂક્યું છે.
