સોનું કે ચાંદી? ₹1 લાખના રોકાણ પર કોણે આપ્યો સૌથી વધુ નફો? 5 વર્ષના આંકડા ચોંકાવશે!
ભારતીય પરિવારોમાં સોનું અને ચાંદી માત્ર ઘરેણાં પૂરતાં સીમિત નથી, પરંતુ લાંબા સમયથી રોકાણના મહત્વના વિકલ્પો પણ રહ્યાં છે. લોકો પોતાની બચતને સુરક્ષિત રાખવા માટે આ બંને ધાતુઓમાં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરે છે. જોકે, છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં થયેલા ફેરફારને કારણે બંનેના વળતરમાં તફાવત જોવા મળ્યો છે.
IBJA દ્વારા જાહેર કરવામાં આવતા 999 શુદ્ધતાવાળા સોના અને ચાંદીના બેન્ચમાર્ક ભાવના આંકડા મુજબ, છેલ્લા એક વર્ષમાં ચાંદીએ સોનાની સરખામણીમાં વધારે વળતર આપ્યું છે. જો કોઈ વ્યક્તિએ એક વર્ષ પહેલાં ચાંદીમાં ₹1 લાખનું રોકાણ કર્યું હોત, તો તેની કિંમત આજે અંદાજે ₹1.18 લાખ થઈ હોત. જ્યારે સોનામાં રોકાયેલા ₹1 લાખની કિંમત વધીને લગભગ ₹1.14 લાખ થઈ હોત.
છેલ્લા ત્રણ વર્ષના આંકડા પર નજર કરીએ તો ચાંદીનું પ્રદર્શન વધુ સારું રહ્યું છે. આ સમયગાળામાં ચાંદીમાં અંદાજે 149.29 ટકાનો વધારો થયો છે. એટલે કે, ત્રણ વર્ષ પહેલાં ચાંદીમાં રોકેલા ₹1 લાખની કિંમત વધીને આશરે ₹2.49 લાખ થઈ ગઈ હોત. બીજી તરફ, સોનાએ આ જ સમયગાળામાં લગભગ 125.26 ટકા વળતર આપ્યું છે. તેના આધારે સોનામાં રોકાયેલા ₹1 લાખની કિંમત વધીને લગભગ ₹2.25 લાખ થઈ હોત.
જોકે, પાંચ વર્ષના સમયગાળાના આંકડા જોઈએ તો ચિત્ર થોડું અલગ જોવા મળે છે. લાંબા ગાળામાં સોનાએ ચાંદી કરતાં થોડું વધારે વળતર આપ્યું છે. પાંચ વર્ષ પહેલાં સોનામાં રોકાયેલા ₹1 લાખની કિંમત આજે અંદાજે ₹2.88 લાખ થઈ હોત. જ્યારે ચાંદીમાં રોકાણ કરનારને લગભગ ₹2.79 લાખ મળ્યા હોત. આ આંકડા દર્શાવે છે કે છેલ્લા એક અને ત્રણ વર્ષમાં ચાંદી રોકાણકારો માટે વધુ ફાયદાકારક રહી છે, જ્યારે પાંચ વર્ષના સમયગાળામાં સોનાએ થોડું વધારે વળતર આપ્યું છે.
સોના અને ચાંદીના ભાવ પર ડોલરની કિંમત, વ્યાજદર, વૈશ્વિક આર્થિક સ્થિતિ, યુદ્ધ અને અન્ય આંતરરાષ્ટ્રીય ઘટનાઓની અસર થાય છે. જોકે, ચાંદીની ખાસિયત એ છે કે તેનો ઉપયોગ માત્ર ઘરેણાં અને રોકાણમાં જ નહીં, પરંતુ અનેક ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોમાં પણ થાય છે.
સોલર પેનલ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના ઉત્પાદનમાં ચાંદીનો ઉપયોગ વધતો જાય છે. તેના કારણે બજારમાં ચાંદીની માંગમાં વધારો થઈ શકે છે અને ભાવને પણ ટેકો મળી શકે છે. જોકે, આ જ કારણસર ચાંદીના ભાવમાં ઉતાર-ચઢાવ પણ વધારે જોવા મળે છે.
રોકાણ નિષ્ણાતોના મતે સોનાને સામાન્ય રીતે સુરક્ષિત રોકાણ તરીકે જોવામાં આવે છે. જ્યારે બજારમાં અનિશ્ચિતતા હોય અથવા વૈશ્વિક સ્તરે તણાવ વધે ત્યારે ઘણા રોકાણકારો સોનામાં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરે છે. બીજી તરફ, ચાંદીમાં વધુ વળતર મેળવવાની તક હોઈ શકે છે, પરંતુ તેમાં જોખમ અને ભાવની અસ્થિરતા પણ વધારે હોય છે. તેથી રોકાણ કરતાં પહેલાં પોતાની જોખમ લેવાની ક્ષમતા અને રોકાણનો સમયગાળો ધ્યાનમાં લેવો જરૂરી છે.
ઉપર જણાવેલા તમામ વળતરના આંકડા માત્ર બેન્ચમાર્ક બજારભાવના આધારે ગણવામાં આવ્યા છે. વાસ્તવમાં સોનું કે ચાંદી ખરીદતી વખતે 3 ટકા GST, ઘરેણાં બનાવવાની મજૂરી અને અન્ય ખર્ચ પણ જોડાય છે. જ્યારે વેચાણ સમયે શુદ્ધતા, બજારભાવ અને વેપારીના માર્જિનને કારણે મળતી રકમમાં ફેરફાર થઈ શકે છે. જો કોઈ વ્યક્તિ ભૌતિક સોનું કે ચાંદી ખરીદવા અને સાચવવા માંગતી ન હોય, તો તેની પાસે ગોલ્ડ ETF અને સિલ્વર ETF જેવા વિકલ્પો પણ ઉપલબ્ધ છે. જોકે, તેમાં પણ બજાર સાથે જોડાયેલું જોખમ રહે છે. ( નોંધ: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી પબ્લિક ડોમેન પરથી લેવામાં આવી છે, જે ફક્ત તમારી જાણકારી માટે છે.)
