T20 WC Breaking : T20 વર્લ્ડ કપના ઈતિહાસમાં પહેલીવાર બે સુપર ઓવર, જાણો ક્રિકેટમાં “સુપર ઓવર” શું છે અને તેના નિયમો શું છે?

અમદાવાદમાં રમાયેલ T20 વર્લ્ડ કપની રોમાંચક મેચમાં દક્ષિણ આફ્રિકાએ અફઘાનિસ્તાનને હરાવતાં ઈતિહાસ રચાયો. મેચનું પરિણામ નક્કી કરવા માટે પહેલીવાર બે સુપર ઓવરની જરૂર પડી. આ ઘટનાએ ક્રિકેટપ્રેમીઓમાં સુપર ઓવર અંગે ફરી ચર્ચા જગાવી છે. આવો જાણીએ સુપર ઓવર શું છે અને તેના મુખ્ય નિયમો કયા છે.

| Updated on: Feb 11, 2026 | 4:29 PM
1 / 7
બુધવારે અમદાવાદમાં રમાયેલી T20 વર્લ્ડ કપની મેચમાં બંને ટીમોના સ્કોર બરાબર રહેતા પરિણામ માટે સુપર ઓવરનો સહારો લેવાયો. પહેલી સુપર ઓવર પણ ટાઈ રહેતા બીજી સુપર ઓવર રમાવવી પડી, જે T20 વર્લ્ડ કપના ઈતિહાસમાં પહેલીવાર બન્યું.

બુધવારે અમદાવાદમાં રમાયેલી T20 વર્લ્ડ કપની મેચમાં બંને ટીમોના સ્કોર બરાબર રહેતા પરિણામ માટે સુપર ઓવરનો સહારો લેવાયો. પહેલી સુપર ઓવર પણ ટાઈ રહેતા બીજી સુપર ઓવર રમાવવી પડી, જે T20 વર્લ્ડ કપના ઈતિહાસમાં પહેલીવાર બન્યું.

2 / 7
આ પહેલા 2008માં T20 ક્રિકેટમાં સુપર ઓવરનો અમલ શરૂ થયો હતો. તે પહેલાં ટાઈ મેચનો નિર્ણય “બોલ-આઉટ” પદ્ધતિથી લેવાતો હતો, જે ફૂટબોલના પેનલ્ટી શૂટઆઉટ જેવો હતો.

આ પહેલા 2008માં T20 ક્રિકેટમાં સુપર ઓવરનો અમલ શરૂ થયો હતો. તે પહેલાં ટાઈ મેચનો નિર્ણય “બોલ-આઉટ” પદ્ધતિથી લેવાતો હતો, જે ફૂટબોલના પેનલ્ટી શૂટઆઉટ જેવો હતો.

3 / 7
બોલ-આઉટ પદ્ધતિમાં બંને ટીમના પાંચ ખેલાડીઓ સ્ટમ્પને બોલ મારીને ઢાળવાનો પ્રયાસ કરતા. બેટ્સમેન હાજર ન હોય અને જે ટીમ વધુ વખત સ્ટમ્પ હિટ કરે તે જીતતી. જો સ્કોર સમાન રહેતો તો બોલ-આઉટ આગળ વધારાતી. પરંતુ આ પદ્ધતિને બદલે વધુ રોમાંચક બનાવવા સુપર ઓવરનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો. 2011થી વન-ડે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં પણ તેનો અમલ શરૂ થયો.

બોલ-આઉટ પદ્ધતિમાં બંને ટીમના પાંચ ખેલાડીઓ સ્ટમ્પને બોલ મારીને ઢાળવાનો પ્રયાસ કરતા. બેટ્સમેન હાજર ન હોય અને જે ટીમ વધુ વખત સ્ટમ્પ હિટ કરે તે જીતતી. જો સ્કોર સમાન રહેતો તો બોલ-આઉટ આગળ વધારાતી. પરંતુ આ પદ્ધતિને બદલે વધુ રોમાંચક બનાવવા સુપર ઓવરનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો. 2011થી વન-ડે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં પણ તેનો અમલ શરૂ થયો.

4 / 7
સુપર ઓવર એટલે દરેક ટીમને એક-એક ઓવર બેટિંગ માટે આપવામાં આવે છે. મેચમાં જે ટીમ બીજા ક્રમે બેટિંગ કરે છે, તે સુપર ઓવરમાં પહેલા બેટિંગ કરે છે. દરેક ટીમમાંથી વધુમાં વધુ ત્રણ બેટ્સમેન ભાગ લઈ શકે છે અને બે વિકેટ પડતા જ ઇનિંગ પૂર્ણ ગણાય છે.

સુપર ઓવર એટલે દરેક ટીમને એક-એક ઓવર બેટિંગ માટે આપવામાં આવે છે. મેચમાં જે ટીમ બીજા ક્રમે બેટિંગ કરે છે, તે સુપર ઓવરમાં પહેલા બેટિંગ કરે છે. દરેક ટીમમાંથી વધુમાં વધુ ત્રણ બેટ્સમેન ભાગ લઈ શકે છે અને બે વિકેટ પડતા જ ઇનિંગ પૂર્ણ ગણાય છે.

5 / 7
મહત્વની બાબત એ છે કે એક જ ખેલાડી સુપર ઓવરમાં બેટિંગ અને બોલિંગ બંને કરી શકતો નથી. બોલિંગ ટીમ નક્કી કરે છે કે કયા એન્ડ પરથી બોલિંગ કરવી.

મહત્વની બાબત એ છે કે એક જ ખેલાડી સુપર ઓવરમાં બેટિંગ અને બોલિંગ બંને કરી શકતો નથી. બોલિંગ ટીમ નક્કી કરે છે કે કયા એન્ડ પરથી બોલિંગ કરવી.

6 / 7
જો સુપર ઓવર પણ ટાઈ થાય તો નિયમો અનુસાર બીજી સુપર ઓવર રમાય છે. અગાઉ 2019 વર્લ્ડ કપમાં બાઉન્ડ્રી ગણતરીના આધારે વિજેતા નક્કી કરવામાં આવતા હતા, પરંતુ હવે આ નિયમોમાં ફેરફાર થયો છે અને ટાઈ રહે તો વધુ સુપર ઓવર રમાય છે.

જો સુપર ઓવર પણ ટાઈ થાય તો નિયમો અનુસાર બીજી સુપર ઓવર રમાય છે. અગાઉ 2019 વર્લ્ડ કપમાં બાઉન્ડ્રી ગણતરીના આધારે વિજેતા નક્કી કરવામાં આવતા હતા, પરંતુ હવે આ નિયમોમાં ફેરફાર થયો છે અને ટાઈ રહે તો વધુ સુપર ઓવર રમાય છે.

7 / 7
સુપર ઓવરમાં બનાવાયેલા રન અને લેવામાં આવેલી વિકેટ ખેલાડીઓના સત્તાવાર રેકોર્ડમાં ઉમેરાતી નથી. આ રીતે સુપર ઓવર ક્રિકેટને વધુ રોમાંચક અને નિષ્પક્ષ બનાવે છે. (PC: PTI/X)

સુપર ઓવરમાં બનાવાયેલા રન અને લેવામાં આવેલી વિકેટ ખેલાડીઓના સત્તાવાર રેકોર્ડમાં ઉમેરાતી નથી. આ રીતે સુપર ઓવર ક્રિકેટને વધુ રોમાંચક અને નિષ્પક્ષ બનાવે છે. (PC: PTI/X)