Business Idea: બપોરે ક્રિકેટ રમો અને રાત્રે IPL જુઓ! દર મહિને ₹2.5 થી 4 લાખની કમાણી કરાવતો આ ‘ધંધો’ ગજબ છે
શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે, જે રમત આપણે બાળપણથી રમતા આવ્યા છીએ, તે જ રમત આજે કમાણીનું એક ઉત્તમ સાધન બની શકે છે? અત્યારે ચારેબાજુ આઈપીએલનો માહોલ છે અને દરેકના મનમાં ક્રિકેટનો જ વિચાર ચાલે છે. આજના સમયમાં મોટાભાગના શહેરોમાં મેદાનો ઓછા થઈ રહ્યા છે, જેના કારણે 'બોક્સ ક્રિકેટ'નો વ્યવસાય ખૂબ જ ઝડપથી વધી રહ્યો છે.
ગુજરાતના શહેરી વિસ્તારોમાં રમતગમત પ્રત્યેનો ઉત્સાહ હંમેશા ટોચ પર રહ્યો છે પરંતુ ઘટતા જતા મેદાનોને કારણે 'બોક્સ ક્રિકેટ' એક શાનદાર બિઝનેસ મોડલ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. આ વ્યવસાય શરૂ કરવા માટે સૌથી મહત્વનું પાસું યોગ્ય જગ્યાની પસંદગી છે. જો આ જગ્યા રહેણાંક સોસાયટીઓ, કોલેજો કે કોર્પોરેટ ઓફિસોની નજીક હોય, તો ગ્રાહકો મેળવવા ખૂબ સરળ બને છે.
બોક્સ ક્રિકેટ શરૂ કરવા માટે સૌથી પહેલા તમારે મેદાનના માપ નક્કી કરવા પડે છે. સામાન્ય રીતે એક નાનું મેદાન (સોસાયટી લેવલનું) 60 થી 70 ફૂટ લાંબુ અને 28 થી 32 ફૂટ પહોળું હોય છે. જો તમે બિઝનેસ માટે મધ્યમ કદનું મેદાન બનાવવા માંગતા હોવ, તો 80 થી 95 ફૂટ લંબાઈ રાખવી જોઈએ. ટુર્નામેન્ટના આયોજન માટે 100 થી 110 ફૂટ લાંબુ અને 50 થી 60 ફૂટ પહોળું મેદાન સૌથી શ્રેષ્ઠ ગણાય છે. આ મેદાનમાં ક્રિકેટની પિચની લંબાઈ 18 થી 22 યાર્ડની રાખવામાં આવે છે, જેથી રમતી વખતે ખેલાડીઓને અસલી ક્રિકેટ જેવો અનુભવ મળે.
આ વ્યવસાયમાં સૌથી મહત્વનું રોકાણ ઉચ્ચ ગુણવત્તાના આર્ટિફિશિયલ ગ્રાસ (Turf) પર કરવામાં આવે છે. સામાન્ય રીતે 25mm થી 40mm ની જાડાઈ ધરાવતું ઘાસ લગાવવામાં આવે છે, જે નરમ હોય છે અને ખેલાડીઓને ઈજા થવાનું જોખમ ઘટાડે છે. આ ઘાસની નીચે યોગ્ય લેવલિંગ કરીને બેઝ તૈયાર કરવામાં આવે છે, જેથી વરસાદનું પાણી ભરાઈ ન રહે. મેદાનની ચારેય બાજુ અને ઉપરના ભાગે 20 થી 25 ફૂટની ઊંચાઈ સુધી મજબૂત નેટ લગાવવી જરૂરી છે, જેથી બોલ બહાર ન જાય અને રમત સતત ચાલુ રહી શકે.
રાત્રિના સમયે રમવા માટે મેદાનમાં સારી લાઈટિંગ હોવી ખૂબ જરૂરી છે. સામાન્ય રીતે 20 થી 25 ફૂટની ઊંચાઈ પર મજબૂત LED લાઈટ્સ લગાવવામાં આવે છે, જેથી આખા મેદાનમાં સરખો પ્રકાશ રહે. આ મેદાન લંબચોરસ આકારનું હોવું જોઈએ અને સંપૂર્ણપણે નેટથી ઢંકાયેલું હોવું જોઈએ. જો તમે આ મુજબનું માપ અને લાઈટિંગની સુવિધા આપો છો, તો ગ્રાહકોને રમવાની વધુ મજા આવશે અને તમારા બિઝનેસની લોકપ્રિયતા વધશે.
રોકાણની દ્રષ્ટિએ જોઈએ તો, આ એક મધ્યમથી મોટાપાયાનું રોકાણ માંગી લેતો વ્યવસાય છે. લોકેશન અને સુવિધાઓના આધારે અંદાજે ₹15 થી ₹25 લાખ સુધીનો ખર્ચ થઈ શકે છે. આ ખર્ચમાં ટર્ફની કિંમત, લોખંડના એન્ગલ્સ અને મજબૂત નેટિંગનું માળખું તેમજ રાત્રિના પ્રકાશ માટે હાઈ-વોલ્ટેજ LED ફ્લડ લાઈટ્સનો સમાવેશ થાય છે. આ સિવાય ખેલાડીઓ માટે બેઠક વ્યવસ્થા, પીવાના પાણીની સુવિધા અને જો શક્ય હોય તો નાના કેફેટેરિયાનું સેટઅપ કરવાથી વ્યવસાયની માંગ વધે છે. આ બિઝનેસ શરૂ કરવા માટે સ્થાનિક નગરપાલિકા કે કોર્પોરેશનમાંથી ગુમાસ્તા ધારાનું લાયસન્સ લેવું અનિવાર્ય છે. જો તમે આ વ્યવસાય મોટાપાયે કરી રહ્યા હોવ, તો GST રજીસ્ટ્રેશન અને Fire Department ની NOC લેવી પણ હિતાવહ છે.
આ વ્યવસાયમાં આવકનો મુખ્ય સ્ત્રોત કલાકના ધોરણે મેદાનનું ભાડું છે. સામાન્ય દિવસોમાં કલાકના ₹800 થી ₹1,200 અને શનિ-રવિ કે જાહેર રજાઓના દિવસે ₹1,500 થી ₹2,500 સુધીનું ભાડું વસૂલવામાં આવે છે. જો દિવસ દરમિયાન સરેરાશ 5 થી 7 કલાક પણ બુકિંગ રહે, તો માસિક સારી એવી કમાણી થઈ શકે છે. જો તમારું ગ્રાઉન્ડ દિવસના સરેરાશ 6 થી 8 કલાક પણ બુક રહે, તો રોજના ₹8,000 થી ₹15,000 સુધીની આવક થઈ શકે છે. આ ગણતરી મુજબ મહિનાની કુલ આવક અંદાજે ₹2.5 લાખ થી ₹4 લાખ સુધી પહોંચી શકે છે. આ ઉપરાંત, વીકએન્ડમાં ટુર્નામેન્ટ યોજીને કે ગ્રાઉન્ડની બહાર નાસ્તા-પાણીનો નાનો સ્ટોલ રાખીને વધારાની ₹30,000 થી ₹50,000 ની આવક ઊભી કરી શકાય છે.
આ ઉપરાંત, સ્થાનિક સ્તરે ક્રિકેટ ટુર્નામેન્ટ્સનું આયોજન કરીને એન્ટ્રી ફી દ્વારા અને મેદાનની દિવાલો પર સ્થાનિક બ્રાન્ડ્સની જાહેરાતો લગાવીને વધારાની આવક ઊભી કરી શકાય છે. માસિક ખર્ચમાં મુખ્યત્વે વીજળીનું બિલ, એક કે બે સ્ટાફનો પગાર અને સામાન્ય મેન્ટેનન્સનો સમાવેશ થાય છે, જે આવકની તુલનામાં ઘણો ઓછો હોય છે.
માર્કેટિંગ આ બિઝનેસને સફળ બનાવવામાં ચાવીરૂપ ભૂમિકા ભજવે છે. આજના સમયમાં સોશિયલ મીડિયા પર ગ્રાઉન્ડના આકર્ષક ફોટા અને વીડિયો મૂકીને યુવાનો સુધી પહોંચી શકાય છે. વધુમાં, કોર્પોરેટ કંપનીઓ સાથે ટાઈ-અપ કરીને તેમના કર્મચારીઓ માટે સાપ્તાહિક મેચો નક્કી કરવાથી લાંબાગાળાની અને નિશ્ચિત આવક સુનિશ્ચિત કરી શકાય છે. યોગ્ય વ્યવસ્થાપન અને સારી સુવિધાઓ સાથે આ બિઝનેસ 18 થી 24 મહિનામાં મૂળ રોકાણ પરત આપી શકે છે.
