Stock Market : SEBI ના નવા નિયમો વચ્ચે BSE નો મોટો દાવ, હવે ડેરિવેટિવ માર્કેટમાં જંગ જામશે

BSE હવે મિડકેપ ઇન્ડેક્સમાં નવું ટ્રેડિંગ શરૂ કરવા જઈ રહ્યું છે, જેને SEBI એ મંજૂરી આપી દીધી છે. આ નિર્ણયથી બજારમાં NSE સાથેની સ્પર્ધા વધશે અને ટ્રેડર્સને રોકાણ માટે એક નવો વિકલ્પ મળશે.

| Updated on: Feb 15, 2026 | 2:23 PM
1 / 6
શેરબજારમાં ડેરિવેટિવ સેગમેન્ટને લઈને એક મહત્વપૂર્ણ અપડેટ સામે આવ્યું છે. BSE ને બજાર નિયામક Securities and Exchange Board of India (SEBI) તરફથી બીએસઈ ફોકસ્ડ મિડકેપ ઈન્ડેક્સ પર ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટ શરૂ કરવાની મંજૂરી મળી ગઈ છે. આ મંજૂરી બાદ એક્સચેન્જના ડેરિવેટિવ ઉત્પાદનોની સંખ્યામાં વધારો થશે.

શેરબજારમાં ડેરિવેટિવ સેગમેન્ટને લઈને એક મહત્વપૂર્ણ અપડેટ સામે આવ્યું છે. BSE ને બજાર નિયામક Securities and Exchange Board of India (SEBI) તરફથી બીએસઈ ફોકસ્ડ મિડકેપ ઈન્ડેક્સ પર ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટ શરૂ કરવાની મંજૂરી મળી ગઈ છે. આ મંજૂરી બાદ એક્સચેન્જના ડેરિવેટિવ ઉત્પાદનોની સંખ્યામાં વધારો થશે.

2 / 6
હાલમાં BSE માત્ર સેન્સેક્સ અને બેન્કેક્સ ઇન્ડેક્સ પર જ ડેરિવેટિવ ટ્રેડિંગની સુવિધા આપે છે. નવા ઇન્ડેક્સના ઉમેરા સાથે, હવે રોકાણકારોને ત્રણ અલગ-અલગ ઇંડેક્સ પર ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સમાં ટ્રેડિંગ કરવાનો વિકલ્પ મળશે. આ પગલું ખાસ કરીને મિડકેપ કંપનીઓમાં રસ ધરાવતા રોકાણકારો માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

હાલમાં BSE માત્ર સેન્સેક્સ અને બેન્કેક્સ ઇન્ડેક્સ પર જ ડેરિવેટિવ ટ્રેડિંગની સુવિધા આપે છે. નવા ઇન્ડેક્સના ઉમેરા સાથે, હવે રોકાણકારોને ત્રણ અલગ-અલગ ઇંડેક્સ પર ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સમાં ટ્રેડિંગ કરવાનો વિકલ્પ મળશે. આ પગલું ખાસ કરીને મિડકેપ કંપનીઓમાં રસ ધરાવતા રોકાણકારો માટે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

3 / 6
BSE અનુસાર, ફોકસ્ડ મિડકેપ ઇન્ડેક્સ પર કેશ સેટલ્ડ માસિક ઇન્ડેક્સ ફ્યુચર્સ અને માસિક ઇન્ડેક્સ ઓપ્શન્સ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. આ કોન્ટ્રાક્ટ્સની એક્સપાયરી દર મહિનાના છેલ્લા ગુરુવારે હશે. ટૂંકમાં, રોકાણકારોએ નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં પોતાની પોઝિશનનો નિકાલ (સેટલમેન્ટ) કરવો પડશે.

BSE અનુસાર, ફોકસ્ડ મિડકેપ ઇન્ડેક્સ પર કેશ સેટલ્ડ માસિક ઇન્ડેક્સ ફ્યુચર્સ અને માસિક ઇન્ડેક્સ ઓપ્શન્સ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. આ કોન્ટ્રાક્ટ્સની એક્સપાયરી દર મહિનાના છેલ્લા ગુરુવારે હશે. ટૂંકમાં, રોકાણકારોએ નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં પોતાની પોઝિશનનો નિકાલ (સેટલમેન્ટ) કરવો પડશે.

4 / 6
BSE મુજબ, ફોકસ્ડ મિડકેપ ઇન્ડેક્સ મિડકેપ શ્રેણીની ટોચની 20 કંપનીઓના પ્રદર્શનને દર્શાવે છે. આ કંપનીઓની પસંદગી 'ફ્રી ફ્લોટ માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન'ના આધારે કરવામાં આવે છે. આનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય મિડકેપ સેગમેન્ટની મજબૂત અને પ્રભાવશાળી કંપનીઓની ગતિવિધિને એકસાથે પ્રદર્શિત કરવાનો છે.

BSE મુજબ, ફોકસ્ડ મિડકેપ ઇન્ડેક્સ મિડકેપ શ્રેણીની ટોચની 20 કંપનીઓના પ્રદર્શનને દર્શાવે છે. આ કંપનીઓની પસંદગી 'ફ્રી ફ્લોટ માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન'ના આધારે કરવામાં આવે છે. આનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય મિડકેપ સેગમેન્ટની મજબૂત અને પ્રભાવશાળી કંપનીઓની ગતિવિધિને એકસાથે પ્રદર્શિત કરવાનો છે.

5 / 6
બીજી તરફ, National Stock Exchange of India (NSE) તેના પ્લેટફોર્મ પર 5 મુખ્ય ઇન્ડેક્સ પર ડેરિવેટિવ્ઝ ઉપલબ્ધ કરાવે છે. આમાં નિફ્ટી (Nifty), નિફ્ટી બેંક (Nifty Bank), નિફ્ટી ફાઇનાન્સિયલ સર્વિસીસ (Nifty Financial Services), નિફ્ટી મિડકેપ સિલેક્ટ (Nifty Midcap Select) અને નિફ્ટી નેક્સ્ટ 50 (Nifty Next 50) નો સમાવેશ થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, BSEનું આ પગલું બજારમાં સ્પર્ધાને વધુ તેજ બનાવી શકે છે.

બીજી તરફ, National Stock Exchange of India (NSE) તેના પ્લેટફોર્મ પર 5 મુખ્ય ઇન્ડેક્સ પર ડેરિવેટિવ્ઝ ઉપલબ્ધ કરાવે છે. આમાં નિફ્ટી (Nifty), નિફ્ટી બેંક (Nifty Bank), નિફ્ટી ફાઇનાન્સિયલ સર્વિસીસ (Nifty Financial Services), નિફ્ટી મિડકેપ સિલેક્ટ (Nifty Midcap Select) અને નિફ્ટી નેક્સ્ટ 50 (Nifty Next 50) નો સમાવેશ થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, BSEનું આ પગલું બજારમાં સ્પર્ધાને વધુ તેજ બનાવી શકે છે.

6 / 6
નોંધનીય છે કે, સેબી (SEBI) ની નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, દરેક એક્સચેન્જને માત્ર એક જ બેન્ચમાર્ક ઇન્ડેક્સ પર સાપ્તાહિક એક્સપાયરી (Weekly Expiry) ની મંજૂરી છે. આ નિયમ ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સ સેગમેન્ટમાં અતિશય સટ્ટાખોરી તેમજ અસ્થિરતાને નિયંત્રિત કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે લાગુ કરવામાં આવ્યો છે.

નોંધનીય છે કે, સેબી (SEBI) ની નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, દરેક એક્સચેન્જને માત્ર એક જ બેન્ચમાર્ક ઇન્ડેક્સ પર સાપ્તાહિક એક્સપાયરી (Weekly Expiry) ની મંજૂરી છે. આ નિયમ ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સ સેગમેન્ટમાં અતિશય સટ્ટાખોરી તેમજ અસ્થિરતાને નિયંત્રિત કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે લાગુ કરવામાં આવ્યો છે.