રિટાયરમેન્ટ પછી જોઈતી હોય ‘ફિક્સ્ડ ઇન્કમ’, તો આ 3 સરકારી સ્કીમ છે ‘સૌથી શ્રેષ્ઠ’
નિવૃત્તિ પછી નોકરીનો પગાર તો બંધ થઈ જાય છે પરંતુ ઘરના ખર્ચા ક્યારેય બંધ થતા નથી. રાશન, વીજળીનું બિલ અને દવાઓનો ખર્ચ તો ચાલુ જ રહે છે. જો તમે પણ રિટાયરમેન્ટ પછી આર્થિક રીતે આત્મનિર્ભર બનવા માંગો છો અને દર મહિને નિયમિત કમાણી કરવા ઈચ્છો છો, તો સરકારની આ ખાસ બચત યોજનાઓ તમારા માટે ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.
નોકરી દરમિયાન દર મહિને પગાર આવે છે અને ઘરનો ખર્ચ ચાલતો રહે છે. જો કે, નિવૃત્તિ પછી પગાર બંધ થઈ જાય છે. આ પછી રાશન, વીજળીનું બિલ અને દવાઓનો ખર્ચ કેવી રીતે ચાલશે? જો તમારી પાસે બચત મૂડી છે, તો તેનાથી દર મહિને કમાણી કરી શકાય છે. એવામાં સરકારની કેટલીક બચત યોજનાઓ તમને આમાં મદદ કરી શકે છે. પોસ્ટ ઓફિસની મંથલી ઇન્કમ સ્કીમ (MIS) અને સિનિયર સિટિઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS) આવા જ વિકલ્પો છે. નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) દ્વારા નિવૃત્તિ પછી પેન્શન મળી શકે છે.
પોસ્ટ ઓફિસની મંથલી ઇન્કમ સ્કીમ એટલે કે MIS એવા લોકો માટે છે, જેને દર મહિને વ્યાજ જોઈએ છે. આમાં એક જ વાર પૈસા જમા કરાવવાના હોય છે. ત્યારબાદ દર મહિને વ્યાજ મળે છે. તેનો વર્તમાન વ્યાજ દર વાર્ષિક 7.4% છે. જો તમે 5 લાખ રૂપિયા જમા કરો છો, તો દર મહિને લગભગ 3,083 રૂપિયા મળશે. 9 લાખ રૂપિયા જમા કરવા પર લગભગ 5,550 રૂપિયા મહિને કમાણી થશે.
આ યોજનામાં એક ખાતામાં મહત્તમ 9 લાખ રૂપિયા જમા કરી શકાય છે. સંયુક્ત ખાતામાં આ મર્યાદા 15 લાખ રૂપિયા છે. જો પતિ-પત્ની મળીને સંયુક્ત ખાતામાં 15 લાખ રૂપિયા જમા કરે છે, તો દર મહિને લગભગ 9,250 રૂપિયા વ્યાજ મળશે. આ યોજનાનો સમયગાળો 5 વર્ષનો છે. આ દરમિયાન દર મહિને વ્યાજ મળે છે. સમયગાળો પૂરો થવા પર જમા કરેલી મૂળ રકમ પાછી મળી જાય છે.
સિનિયર સિટિઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ એટલે કે SCSS ખાસ કરીને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે છે. સામાન્ય રીતે 60 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના લોકો તેમાં ખાતું ખોલાવી શકે છે. કેટલીક શરતો હેઠળ 55 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના નિવૃત્ત લોકો પણ રોકાણ કરી શકે છે. આ યોજનાનો વ્યાજ દર વાર્ષિક 8.2% છે. આમાં મહત્તમ 30 લાખ રૂપિયા જમા કરી શકાય છે. જો કે, આમાં વ્યાજ દર મહિને નહીં પરંતુ ત્રણ મહિને મળે છે. ધારો કે, તમે 10 લાખ રૂપિયા જમા કર્યા. આના પર વર્ષમાં લગભગ 82,000 રૂપિયા વ્યાજ મળશે. આમ જોવા જઈએ તો, દર ત્રણ મહિને લગભગ 20,500 રૂપિયા તમારા ખાતામાં આવશે. જો તમે પૂરી મર્યાદા એટલે કે 30 લાખ રૂપિયા જમા કરો છો, તો વાર્ષિક વ્યાજ લગભગ 2.46 લાખ રૂપિયા થશે. આ રીતે દર ત્રણ મહિને 61,500 રૂપિયા મળશે. મહિનાના હિસાબે જોઈએ, તો આ લગભગ 20,500 રૂપિયા બેસે છે.
નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ એટલે કે NPS એવા લોકો માટે છે, જેઓ નોકરી કરતી ઉંમરમાં પૈસા જમા કરીને નિવૃત્તિ પછી પેન્શન મેળવવા માંગે છે. આમાં જમા રકમનું રોકાણ કરવામાં આવે છે. નિવૃત્તિના સમયે લાગુ નિયમો મુજબ, કેટલાક પૈસા એકસાથે ઉપાડી શકાય છે. એક હિસ્સો એન્યુઈટી ખરીદવામાં લગાવવામાં આવે છે. આનાથી જ નિયમિત પેન્શન મળે છે. ધારો કે, નિવૃત્તિના સમયે તમારા NPS ખાતામાં 50 લાખ રૂપિયા જમા છે. જો 40% રકમ એન્યુઈટીમાં લગાવવામાં આવે છે, તો 20 લાખ રૂપિયા તેમાં જશે. હવે માની લઈએ કે, એન્યુઈટીથી વાર્ષિક 6% પેન્શન મળે છે. આ હિસાબે 20 લાખ રૂપિયા પર વર્ષભરમાં 1.2 લાખ રૂપિયા મળશે. ટૂંકમાં, દર મહિને લગભગ 10,000 રૂપિયાનું પેન્શન બનશે.
જો તમારી પાસે પહેલેથી જ પૈસા જમા છે અને તમે તેનાથી નિયમિત કમાણી ઈચ્છો છો, તો MIS અને SCSS પર વિચાર કરી શકો છો. MIS માં દર મહિને વ્યાજ મળે છે. SCSS માં દર ત્રણ મહિને પૈસા આવે છે. જ્યારે, NPS માં મળતું પેન્શન તમારા જમા ફંડ અને એન્યુઈટીની શરતો પર નિર્ભર કરે છે.
આ બધામાં સૌથી પહેલા તમારે તમારા માસિક ખર્ચનો હિસાબ લગાવવો જોઈએ. જો તમારે ઘર ચલાવવા માટે દર મહિને 20,000 રૂપિયા જોઈએ છે, તો પસંદ કરેલી યોજનામાંથી કેટલા પૈસા મળશે અને કેટલા બાકી રહેશે, તે જોવું જોઈએ. આનાથી તમને રોકાણનો સાચો હિસાબ લગાવવામાં મદદ મળશે.
