કેન્દ્ર સરકારની રાજ્યોને મોટી ભેટ…! 1.09 લાખ કરોડ રૂપિયા ફાળવ્યા, વિકાસ કાર્યોને મળશે ઝડપ- જાણો કયા રાજ્યને કેટલું મળ્યું
કેન્દ્ર સરકારે 1 ઓગસ્ટ 2026 ના રોજ રાજ્યોને 1.09 લાખ કરોડ રૂપિયાનો વધારાનો ટેક્સ હિસ્સો જાહેર કર્યો છે. આ નાણાંથી રાજ્યોની નાણાકીય સ્થિતિ મજબૂત થશે અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સને વેગ મળશે.
કેન્દ્ર સરકારે રાજ્યોની નાણાકીય સ્થિતિ મજબૂત કરવા અને વિકાસ કાર્યોને ઝડપી બનાવવા માટે મોટું પગલું ભર્યું છે. નાણા મંત્રાલયે 1 ઓગસ્ટ 2026 ના રોજ રાજ્યોને 1.09 લાખ કરોડ રૂપિયાનો વધારાનો ટેક્સ હિસ્સો (કરમાંથી હિસ્સો) જાહેર કરી દીધો છે. આ રકમ 10 ઓગસ્ટે મળતા નિયમિત માસિક હપ્તાથી અલગ છે. એટલે કે રાજ્યોને આ મહિને નક્કી કરેલા સમય કરતાં પહેલાં વધારાના નાણાં મળ્યા છે, જેથી તેઓ પોતાની વિકાસ યોજનાઓ અને મૂડીગત ખર્ચને ઝડપથી આગળ ધપાવી શકશે.
કયા રાજ્યને મળ્યા સૌથી વધુ નાણાં?
આ વધારાની રકમમાં ઉત્તર પ્રદેશને સૌથી મોટો હિસ્સો મળ્યો છે. રાજ્યના ખાતામાં 19,208 કરોડ રૂપિયા ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યા છે. આ પછી બિહારને 10,845 કરોડ રૂપિયા, મધ્ય પ્રદેશને 8,010 કરોડ રૂપિયા, પશ્ચિમ બંગાળને 7,866 કરોડ રૂપિયા અને મહારાષ્ટ્રને 7,022 કરોડ રૂપિયા મળ્યા છે.
આ રાજ્યોને પણ મળી મોટી રકમ
| રાજ્ય | રકમ – કરોડમાં |
| રાજસ્થાન | 6,460 |
| ઓડિશા | 4,819 |
| આંધ્ર પ્રદેશ | 4,597 |
| કર્ણાટક | 4,504 |
| તમિલનાડુ | 4,466 |
| ગુજરાત | 4,094 |
| ઝારખંડ | 3,660 |
| છત્તીસગઢ | 3,602 |
| અસમ | 3,552 |
| કેરળ | 2,597 |
| તેલંગાણા | 2,370 |
| પંજાબ | 2,176 |
નાના રાજ્યોને કેટલા નાણાં મળ્યા?
| રાજ્ય | રકમ – કરોડમાં |
| હિમાચલ પ્રદેશ | 996 |
| ત્રિપુરા | 699 |
| મેઘાલય | 688 |
| મણિપુર | 682 |
| મિઝોરમ | 615 |
| નાગાલેન્ડ | 524 |
| ગોવા | 398 |
| સિક્કિમ | 365 |
રાજ્યોને આનાથી શું ફાયદો થશે?
સરકારનું કહેવું છે કે આ વધારાના ફંડથી રાજ્યોને રસ્તા, પુલ, હોસ્પિટલ, શાળા અને અન્ય ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સાથે જોડાયેલા પ્રોજેક્ટ્સ પર ઝડપથી કામ કરવામાં મદદ મળશે. આ સિવાય સામાજિક કલ્યાણ યોજનાઓ, ગ્રામીણ વિકાસ, સિંચાઈ, આરોગ્ય અને શિક્ષણ જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ ખર્ચ વધારી શકાશે. સમયસર પહેલાં નાણાં મળવાથી રાજ્યો પરનો નાણાકીય બોજ પણ ઓછો થશે અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સની ગતિ ઝડપી બનવાની આશા છે.
શું હોય છે ટેક્સ ડેવોલ્યુશન (Tax Devolution)?
ભારતમાં કેન્દ્ર સરકાર ટેક્સ દ્વારા જે મહેસૂલ એકઠું કરે છે, તેનો એક હિસ્સો રાજ્યોને આપવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયાને ટેક્સ ડેવોલ્યુશન કહેવામાં આવે છે. વર્તમાન વ્યવસ્થા હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર પોતાના કુલ કર સંગ્રહનો 41% હિસ્સો રાજ્યો સાથે શેર કરે છે. આ રકમ આખા નાણાકીય વર્ષમાં સામાન્ય રીતે 14 હપ્તામાં જાહેર કરવામાં આવે છે. આ વખતે સરકારે નક્કી કરેલા માસિક હપ્તા સિવાય વધારાનું ફંડ જાહેર કર્યું છે, જેથી રાજ્યોને વિકાસ કાર્યો માટે નાણાંની અછતનો સામનો કરવો ન પડે.
