ક્રેડિટ કાર્ડથી કેશ ઉપાડવી ફાયદાકારક કે નુકસાનકારક ? જાણો કેટલી લાગે છે ફી અને ચાર્જ
ક્રેડિટ કાર્ડથી રોકડ ઉપાડવાની સુવિધા ચોક્કસ મળે છે, પરંતુ તેની સાથે કેશ એડવાન્સ ફી અને પ્રથમ દિવસ થી 12 માસ સુધીનું ભારે વ્યાજ ચૂકવવું પડે છે. ક્રેડિટ સ્કોર પર પડતી વિપરીત અસર અને નાણાકીય નુકસાનથી બચવા માટે જાણો નિષ્ણાતોની ચેતવણી.
ક્રેડિટ કાર્ડનો ઉપયોગ શોપિંગથી લઈને ટિકિટ બુકિંગ સુધી વ્યાપકપણે થાય છે. તહેવારોની મોસમ કે સામાન્ય દિવસોમાં લોકો ઓનલાઈન ખરીદી માટે અથવા ઓફલાઈન કાર્ડ સ્વાઈપ કરીને તેનો ભરપૂર ઉપયોગ કરે છે. આ દરમિયાન કેટલાક લોકો એવા પણ હોય છે જે રોકડની જરૂરિયાત ઊભી થતાં ક્રેડિટ કાર્ડ દ્વારા એટીએમમાંથી કેશ ઉપાડી લે છે.
ઓનલાઈન કે સ્વાઈપ કરીને ક્રેડિટ કાર્ડનો ઉપયોગ કરવા પર બેંકો સામાન્ય રીતે કેશબેક, રિવોર્ડ પોઈન્ટ્સ કે ડિસ્કાઉન્ટ ઓફર કરે છે. પરંતુ કાર્ડમાંથી સીધી રોકડ ઉપાડવા પર આ તમામ ફાયદાઓ બંધ થઈ જાય છે અને મોટું આર્થિક નુકસાન સહન કરવું પડે છે. નિષ્ણાતો સ્પષ્ટ જણાવે છે કે ક્રેડિટ કાર્ડથી કેશ ઉપાડવાની ટેવ ફાયદાના બદલે દેવાના ખાડામાં ધકેલી શકે છે.
ક્રેડિટ કાર્ડથી કેશ ઉપાડવા પર શું થાય છે?
જ્યારે તમે ક્રેડિટ કાર્ડ દ્વારા ATM માંથી રોકડ ઉપાડો છો, ત્યારે બેંક નિયમ અનુસાર તાત્કાલિક ટ્રાન્ઝેક્શન ફી અથવા ચાર્જ વસૂલે છે. સામાન્ય રીતે આ કેશ એડવાન્સ ફી ઉપાડેલી રકમના 2.5% થી 3.5% અથવા ન્યૂનતમ ₹300 થી ₹500 જેટલી હોય છે. આ ઉપરાંત સામાન્ય કાર્ડ શોપિંગમાં મળતો 40 થી 50 દિવસનો વ્યાજમુક્ત સમયગાળો (Interest-Free Period) કેશ ઉપાડવા પર બિલકુલ મળતો નથી. નાણાં ઉપાડવાની મિનિટથી જ તેના પર વાર્ષિક 36% થી 48% સુધીનું તોતિંગ વ્યાજ ગણાવવાનું શરૂ થઈ જાય છે.
ક્રેડિટ કાર્ડમાંથી કેશ ક્યારે ઉપાડવી જોઈએ?
બેંકો કાર્ડધારકોને એટીએમમાંથી રોકડ ઉપાડવાની મર્યાદા આપે છે, પરંતુ દરેક ટ્રાન્ઝેક્શન પર ભારે ચાર્જ વસૂલે છે. નિષ્ણાતોના મતે સામાન્ય પરિસ્થિતિમાં કાર્ડમાંથી કેશ ઉપાડવાનું સદંતર ટાળવું જોઈએ.
જોકે, અતિ ગંભીર કટોકટી, અચાનક આવેલી મેડિકલ ઈમરજન્સી કે એવી જગ્યાએ જ્યાં કાર્ડ સ્વીકારાતું ન હોય અને નાણાં મેળવવાનો અન્ય કોઈ રસ્તો ન બચ્યો હોય, ત્યારે જ અંતિમ વિકલ્પ તરીકે ક્રેડિટ કાર્ડથી કેશ ઉપાડવી જોઈએ. આવી પરિસ્થિતિમાં ચાર્જ કે વ્યાજ કરતાં વ્યક્તિનો જીવ કે તાત્કાલિક સારવાર વધુ મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે.
ક્રેડિટ કાર્ડથી કેશ ઉપાડવાના ફાયદા અને ગેરફાયદા
| પાસું | ફાયદાની વિગત | નુકસાન અને નાણાકીય અસર |
| ઉપલબ્ધતા (Accessibility | ઝડપી કેશ: એટીએમ (ATM) દ્વારા 24 કલાક ગમે ત્યારે તાત્કાલિક રોકડ નાણાં મળી જાય છે. | કેશ એડવાન્સ ફી: દર વખતે કેશ ઉપાડવા પર ઉપાડેલી રકમના 2.5% થી 3.5% (અથવા ન્યૂનતમ ₹300 થી ₹500) ફી તાત્કાલિક લાગુ થાય છે. |
| કાગળકામ (Documentation) | સરળતા: કોઈ પણ પ્રકારની લોન પ્રક્રિયા, કાગળકામ કે મંજૂરી વગર તરત પૈસા મળી જાય છે. | પ્રથમ દિવસથી વ્યાજ: સામાન્ય ખરીદીની જેમ કોઈ વ્યાજમુક્ત સમય મળતો નથી. એટીએમમાંથી નાણાં નીકળતા જ વ્યાજ શરૂ થઈ જાય છે. |
| કટોકટીની સ્થિતિ (Emergency) | તાત્કાલિક મદદ: જ્યાં કાર્ડ ચાલતું ન હોય (જેમ કે નાની હોસ્પિટલ કે સ્થાનિક દુકાન) ત્યાં મદદરૂપ બને છે. | ઊંચો વ્યાજદર: ઉપાડેલી રકમ પર વાર્ષિક 36% થી 48% (દર મહિને 3% થી 4%) જેટલું ભારે વ્યાજ વસૂલવામાં આવે છે. |
| ક્રેડિટ સ્કોર પર અસર સમયસર ચુકવણી | જો સમયસર પૂરું બિલ ભરી દેવાય તો કાર્ડની ક્રેડિટ લિમિટ જળવાઈ રહે છે. | ક્રેડિટ સ્કોરમાં ઘટાડો: વારંવાર કેશ ઉપાડવાથી બેંક ગ્રાહકને નાણાકીય કટોકટીમાં ગણે છે, જેથી ક્રેડિટ સ્કોર ઝડપથી ઘટી શકે છે. |
