
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump એ US સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પછી માત્ર 24 કલાકમાં જ Global Tarrif દર 10 ટકાથી વધારી 15 ટકા કરવાની જાહેરાત કરી છે. ટ્રંપે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘Truth’ પર પોસ્ટ કરીને જણાવ્યું કે, આ વધારો તરત જ અમલમાં આવશે અને ઘણા દેશો પર લાગુ પડશે.
ટ્રંપે પોતાના નિવેદનમાં જણાવ્યું કે- જ્યાં સુધી હું સત્તામાં ન આવ્યો ત્યાં સુધી, દાયકાઓથી અનેક દેશોએ કોઈ યોગ્ય કારણ આપ્યા વગર અમેરિકાને આર્થિક રીતે ‘લૂંટી’ લીધો છે. તેમણે દાવો કર્યો કે આ નિર્ણય દેશના હિતમાં છે અને ‘અમેરિકાને ફરી મહાન બનાવવાની પ્રક્રિયાનો’ અગત્યનો ભાગ છે. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે આગામી મહિનાઓમાં ટ્રંપ એડમિનિસ્ટ્રેશન કાયદેસર રીતે માન્ય નવા ટેરિફ માળખાની જાહેરાત કરશે.
આ નિર્ણય પહેલાં Supreme Court of the United States એ 6-3 ના ચુકાદામાં ટ્રંપ પ્રશાસન દ્વારા લાગુ કરાયેલા મોટા ટેરિફને રદ્દ કર્યા હતા. કોર્ટે નોંધ્યું હતું કે 1977ના ‘International Emergency Economic Powers Act’ હેઠળ રાષ્ટ્રીય ઇમરજન્સીના કાયદાનો ઉપયોગ કરીને વ્યાપક ગ્લોબલ ટેરિફ લાગુ કરવો સત્તાની હદ બહાર છે.
ચુકાદા બાદ ટ્રંપે 1974ના ટ્રેડ એક્ટના સેકશન 122 હેઠળ 10 ટકા ગ્લોબલ ટેરિફ લગાવવાની જાહેરાત કરી હતી, જે 150 દિવસ સુધી 15 ટકા સુધીનો ટેરિફ લગાવવાની મંજૂરી આપે છે. હવે નવા નિર્ણય સાથે ટેરિફ દર 15 ટકા સુધી વધારવામાં આવ્યો છે.
ભારત માટે આ પગલાનું મહત્વ ખાસ છે. ગયા વર્ષે અમેરિકા દ્વારા ભારત પર 25 ટકા રેસિપ્રોકલ ટેરિફ લાગુ કરાયો હતો, જે પછી કેટલાક મુદ્દાઓને કારણે વધારી 50 ટકા સુધી પહોંચાડાયો હતો. ત્યારબાદ, ફેબ્રુઆરી 2026માં બંને દેશો વચ્ચે અંતરિમ Trade Deal પર સહમતિ થતા ભારત પરનો ટેરિફ ઘટાડીને 18% કરવામાં આવ્યો હતો.
હાલના 15 ટકા ગ્લોબલ ટેરિફની જાહેરાત પછી ભારત પર અસરકારક ટેરિફ લગભગ 18.5 ટકા આસપાસ પહોંચે છે, જે તાજેતરમાં સહમત થયેલા દરથી થોડો જ ફેરફાર દર્શાવે છે. તેમ છતાં, વૈશ્વિક વેપાર બજારમાં અનિશ્ચિતતા અને રાજકીય ચર્ચા ફરી તેજ બની છે. આગામી સમયમાં અમેરિકા અને અન્ય દેશો વચ્ચેના વેપાર સંબંધો કઈ દિશામાં આગળ વધશે તે જોવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે.