
લૉન કે ગાર્ડનમાં ઘાસ કાપ્યા બાદ નીકળતી ઘાસને સામાન્ય રીતે કચરો સમજીને ફેંકી દેવામાં આવે છે. પરંતુ આ ઘાસનો ઉપયોગ છોડ માટે ઉપયોગી લિક્વિડ ખાતર બનાવવા માટે કરી શકાય છે. ખાસ કરીને પાલક, મેથી, ધાણા અને લેટ્યૂસ જેવી પાંદડાવાળી શાકભાજીના છોડ માટે આ પ્રકારનું ખાતર ઉપયોગી બની શકે છે.
કાપેલી ઘાસને પાણીમાં થોડા દિવસ રાખવાથી તેના કેટલાક પોષક તત્વો પાણીમાં ભળી જાય છે. આ રીતે ઘરે જ ઓછા ખર્ચે લિક્વિડ ઓર્ગેનિક ફર્ટિલાઇઝર તૈયાર કરી શકાય છે. એટલે કે, જે ઘાસને તમે અત્યાર સુધી કચરો સમજીને ફેંકી દેતા હતા, તેનો ઉપયોગ હવે તમારા ગાર્ડનના છોડની સંભાળ માટે કરી શકશો.
સૌથી પહેલાં એક સાફ અને મોટી ડોલ લો. તેમાં લગભગ અડધી ડોલ જેટલી કાપેલી ઘાસ ભરો. ત્યારબાદ તેમાં એટલું પાણી ઉમેરો કે ઘાસ સંપૂર્ણપણે પાણીમાં ડૂબી જાય. હવે ડોલને ઢાંકીને તેને લગભગ 10થી 14 દિવસ માટે હવાદાર જગ્યાએ રાખો. આ સમય દરમિયાન ઘાસ ધીમે-ધીમે પાણીમાં વિઘટિત થશે અને તેના કેટલાક પોષક તત્વો પાણીમાં ભળી જશે. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન પાણીનો રંગ બદલાઈ શકે છે અને દુર્ગંધ પણ આવી શકે છે, તેથી ડોલને બંધ રૂમમાં રાખવાને બદલે ખુલ્લી અથવા હવાની અવરજવરવાળી જગ્યાએ રાખવી યોગ્ય છે.
10થી 14 દિવસ બાદ તૈયાર થયેલા ઘોળને સારી રીતે ગાળી લો. આ પ્રવાહીને સીધું જ છોડમાં નાખવાને બદલે પાણી સાથે પાતળું કરીને ઉપયોગ કરવો જોઈએ. તે માટે 1 ભાગ તૈયાર લિક્વિડ અને 10 ભાગ પાણી મિક્સ કરો. ત્યારબાદ આ પાતળું કરેલું દ્રાવણ છોડની આસપાસની માટીમાં મૂળ પાસે નાખો. તેને સીધું પાંદડા પર સ્પ્રે કરવાનું ટાળો.
કાપેલી ઘાસમાંથી તૈયાર કરવામાં આવેલું આ લિક્વિડ ખાતર ખાસ કરીને પાંદડાવાળા છોડ માટે ઉપયોગી થઈ શકે છે. પાલક, મેથી, ધાણા અને લેટ્યૂસ જેવી શાકભાજીના છોડમાં તેનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.આ પ્રકારના છોડના સારા વિકાસ માટે નાઇટ્રોજન સહિત વિવિધ પોષક તત્વોની જરૂર હોય છે અને લીલી ઘાસમાં નાઇટ્રોજન હોય છે. જોકે, આ ઘોળને છોડ માટે સંપૂર્ણ સંતુલિત ખાતર માનવું નહીં જોઈએ.
ઘાસમાંથી ખાતર બનાવતી વખતે કેટલીક બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે. જે ઘાસ પર અગાઉ કીટનાશક અથવા નીંદણનાશક દવાનો ઉપયોગ થયો હોય, તેનો ઉપયોગ ન કરવો. બીમાર, ફૂગ લાગેલી અથવા સડેલી ઘાસનો ઉપયોગ કરવાનું પણ ટાળવું જોઈએ. લિક્વિડ ખાતર બનતી વખતે તીવ્ર ગંધ આવી શકે છે, તેથી તેને હવાની સારી અવરજવર હોય તેવી જગ્યાએ રાખવું વધુ યોગ્ય છે.
હવે પછી લૉન કે ગાર્ડનની ઘાસ કાપ્યા પછી તેને કચરામાં ફેંકતા પહેલાં એકવાર જરૂર વિચારજો. જો ઘાસ સ્વચ્છ હોય અને તેના પર કેમિકલનો ઉપયોગ ન થયો હોય, તો તેનો યોગ્ય રીતે ઉપયોગ કરીને ઘરે જ છોડ માટે લિક્વિડ ઓર્ગેનિક ફર્ટિલાઇઝર તૈયાર કરી શકાય છે. આ રીતે ગાર્ડનમાં નીકળતા લીલા કચરાનો ફરીથી ઉપયોગ થશે અને છોડની સંભાળ માટે ઓછા ખર્ચે એક વિકલ્પ પણ મળી શકે છે.
Published On - 4:24 pm, Thu, 8 October 26