
ભારતમાં સોનું માત્ર ઘરેણાં બનાવવા માટે જ નહીં પરંતુ મુશ્કેલ સમયના સૌથી વિશ્વસનીય સાથી તરીકે માનવામાં આવે છે. આ લગાવને ધ્યાનમાં રાખીને નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જે (NSE) રોકાણની એક આધુનિક રીત રજૂ કરી છે, જેને ઇલેક્ટ્રોનિક ગોલ્ડ રિસીટ્સ (EGR) કહેવામાં આવે છે. આ ફિઝિકલ ગોલ્ડની ચમક અને ડિજિટલ ટ્રેડિંગની સુવિધાનું એક ઉત્તમ મિશ્રણ છે.
સરળ ભાષામાં કહીએ તો, EGR એ સોનાનું ડિજિટલ સ્વરૂપ છે. ટૂંકમાં, જ્યારે તમે તેને ખરીદો છો, ત્યારે તમે વાસ્તવમાં ફિઝિકલ ગોલ્ડ ખરીદી રહ્યા હોવ છો, જે SEBI દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત સુરક્ષિત વોલ્ટ (તિજોરીઓ) માં જમા રહે છે. તે તમારા ડીમેટ એકાઉન્ટમાં શેરની જેમ દેખાય છે.
આની સૌથી મોટી વિશેષતા એ છે કે, તે સંપૂર્ણપણે અસલી સોના દ્વારા સમર્થિત છે, એટલે કે તમે જેટલું રોકાણ કર્યું છે, તેટલું સોનું સુરક્ષિત રાખવામાં આવ્યું છે. તમે ઈચ્છો ત્યારે આ ડિજિટલ રસીદ વેચી શકો છો અથવા તેને પરત આપીને અસલી સોનું (Physical Delivery) મેળવી શકો છો.
બજારમાં ગોલ્ડ ETF અને ડિજિટલ ગોલ્ડના ઘણા વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે પરંતુ EGR કેટલીક બાબતોમાં બાજી મારી જાય છે. સૌથી મોટો તફાવત રેગ્યુલેશનનો છે, જ્યાં સામાન્ય ડિજિટલ ગોલ્ડ પર કોઈ સરકારી સંસ્થાનું સીધું નિયંત્રણ હોતું નથી, ત્યાં EGR સંપૂર્ણપણે SEBI ના દાયરામાં આવે છે, જેનાથી છેતરપિંડીની શક્યતા ખતમ થઈ જાય છે. આ સિવાય, ગોલ્ડ ETF માં ફિઝિકલ ડિલિવરી મેળવવામાં ઘણી જટિલતાઓ હોય છે, જ્યારે EGR માં તમે તમારી મરજી મુજબ ગમે ત્યારે ફિઝિકલ ગોલ્ડ મેળવી શકો છો.
રોકાણ કરતા પહેલા ટેક્સને સમજવો જરૂરી છે. જો તમે તમારા EGR ને ડીમેટ ખાતામાં 24 મહિના (2 વર્ષ) થી વધુ સમય માટે રાખો છો, તો નફા પર 12.5% લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઈન ટેક્સ લાગે છે. બીજી તરફ, જો તમે તેને ઓછા સમયમાં વેચો છો, તો થતો નફો તમારા ઇન્કમ સ્લેબ મુજબ ટેક્સ હેઠળ આવશે. ઓછી કિંમત અને વધુ સુરક્ષાને કારણે તે નાના અને મોટા (HNI) બંને પ્રકારના રોકાણકારો માટે એક પારદર્શક વિકલ્પ બનીને ઉભર્યો છે.