
નાણાકીય વર્ષ 26 માં ભારતમાં ગોલ્ડ લોનનો વ્યવસાય ઝડપથી વધવાની ધારણા છે. સોનાના વધતા ભાવ અને ક્રેડિટની સરળ સુલભતા લોકોને ગોલ્ડ લોન મેળવવા માટે પ્રેરિત કરી રહી છે. એક્સપિરિયનના અહેવાલ મુજબ, નાણાકીય વર્ષ 26 ના ચોથા ક્વાર્ટરમાં નવી ગોલ્ડ લોન 115% વધીને ₹7.6 લાખ કરોડ થઈ ગઈ છે. કુલ ગોલ્ડ લોન AUM (એસેટ્સ અંડર મેનેજમેન્ટ) 47% વધીને ₹11.9 લાખ કરોડ થઈ ગઈ છે. નિષ્ણાતો કહે છે કે નાણાકીય વર્ષ 26 માં ગોલ્ડ લોન સૌથી ઝડપથી વિકસતું સુરક્ષિત લોન ક્ષેત્ર બની ગયું છે. લોકો હવે વધુ કાગળકામ વિના ભંડોળની ઝડપી ઍક્સેસ માટે ગોલ્ડ લોનને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યા છે.
રિપોર્ટ મુજબ, ગોલ્ડ લોનનું સરેરાશ ટિકિટ કદ પણ ઝડપથી વધ્યું છે. નાણાકીય વર્ષ 2024 માં સરેરાશ ગોલ્ડ લોન ₹1 લાખ હતી, પરંતુ નાણાકીય વર્ષ 26 માં તે વધીને ₹1.7 લાખ થઈ ગઈ. જોકે હોમ લોન સૌથી મોટી લોન શ્રેણી રહી છે, સરેરાશ કદ ₹33.5 લાખની આસપાસ છે, ગોલ્ડ લોન વૃદ્ધિની દ્રષ્ટિએ વ્યક્તિગત લોન કરતાં નોંધપાત્ર રીતે આગળ નીકળી ગઈ છે.
સોનાના ભાવમાં વધારો થવાથી ગોલ્ડ લોન વધુ મજબૂત થઈ છે. બેંકો અને NBFCs પણ તેમને સલામત વિકલ્પ માને છે કારણ કે તે કોલેટરલ-આધારિત લોન છે. પરિણામે, ગોલ્ડ લોન વ્યક્તિગત લોન અને ક્રેડિટ કાર્ડ જેવી અસુરક્ષિત લોનને વટાવી ગઈ છે.
રિપોર્ટ અનુસાર, NBFCsનો હિસ્સો નાણાકીય વર્ષ 2025 ના ચોથા ક્વાર્ટરમાં 28% થી વધીને નાણાકીય વર્ષ 26 ના ચોથા ક્વાર્ટરમાં 40% થયો છે. દરમિયાન, જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોનો હિસ્સો ઘટીને 34% થયો છે. ખાનગી બેંકોએ ₹3 લાખથી વધુની ગોલ્ડ લોન પર તેમનું ધ્યાન વધાર્યું છે. ઉપરાંત, ડિફોલ્ટ રેટમાં સુધારો જોવા મળ્યો છે.
ઓગમોન્ટના રિસર્ચ હેડ ડૉ. રેનિશા ચૈનાનીના મતે ગોલ્ડ લોન માર્કેટમાં તેજી પાછળ ઘણા કારણો છે. સૌથી મોટું કારણ સોનાના રેકોર્ડ ઊંચા ભાવ છે, જે ગ્રાહકો માટે લોન મેળવવાનું સરળ બનાવી રહ્યા છે. દરમિયાન, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ અસુરક્ષિત લોન પર નિયંત્રણો કડક કર્યા છે, જેના કારણે લોકો સુરક્ષિત લોન તરફ વળી રહ્યા છે.
RBI એ તાજેતરમાં ₹2.5 લાખ સુધીની ગોલ્ડ લોન માટે લોન-ટુ-વેલ્યુ (LTV) મર્યાદા 85% સુધી વધારી છે, જેનાથી વધુ લોકો માટે ગોલ્ડ લોન મેળવવાનું સરળ બનશે.
નિષ્ણાતોનો અંદાજ છે કે સંગઠિત ગોલ્ડ લોન બજાર FY27 સુધીમાં ₹18 લાખ કરોડ સુધી પહોંચી શકે છે. જો કે, વધતા NPA અને નિયમોના સંભવિત કડકીકરણ ભવિષ્યમાં આ વૃદ્ધિને અસર કરી શકે છે. હાલમાં, વધતી જતી ફુગાવા અને નાણાકીય અવરોધો વચ્ચે, ગોલ્ડ લોન સામાન્ય લોકો માટે વધુને વધુ સસ્તું નાણાકીય વિકલ્પ બની રહી છે.