Recycled Gold : પીએમ મોદીની અપીલ બાદ શું લોકો રિસાયકલ ગોલ્ડ તરફ વળશે?
વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ એક વર્ષ માટે સોનું ખરીદવાનું બંધ કરવાની અપીલ કરી છે. આનો ઉદ્દેશ્ય સોનાની આયાત ઘટાડવાનો અને વિદેશી હૂંડિયામણ બચાવવાનો છે. આ પ્રશ્ન ઉભો કરે છે, જો નવું સોનું ઓછું ખરીદવાની જરૂર હોય, તો શું રિસાયકલ કરેલું સોનું વધુ સારો વિકલ્પ હોઈ શકે છે?
રિસાયકલ કરેલું સોનું એટલે જૂના દાગીના, તૂટેલા દાગીના, ગોલ્ડ સ્ક્રૈપ અને જૂના ગોલ્ડ સિક્કામાંથી શુદ્ધ કરાયેલું સોનું. આ પ્રક્રિયામાં, જૂના સોનાને રિફાઇનિંગ પ્લાન્ટમાં મોકલવામાં આવે છે જ્યાં તેને ઓગાળવામાં આવે છે અને તેની અશુદ્ધિઓને દૂર કરવામાં આવે છે. તે જ સોનાને પછી નવા દાગીના કરવામાં આવે છે. આનો અર્થ એ છે કે રિસાયકલ કરેલું સોનું નકલી અથવા હલકી ગુણવત્તાનું સોનું હોતું નથી. રિફાઇનિંગ પછી તેની શુદ્ધતા નવા આયાતી સોના જેટલી જ હોઈ શકે છે.
રિસાયકલ કરેલા સોનાની કિંમત કેવી રીતે થાય છે નક્કી?
રિસાયકલ કરેલા સોનાની કિંમત તેની શુદ્ધતા, એટલે કે કેરેટ અને પ્રવર્તમાન બજાર ભાવ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. ધારો કે તમારી પાસે 22-કેરેટ જૂના દાગીનાનો ટુકડો છે. ઝવેરી પહેલા તેમાં હાજર વાસ્તવિક સોનાની માત્રા નક્કી કરે છે. આ પછી, તેની કિંમત વર્તમાન બજાર દરના આધારે નક્કી કરવામાં આવે છે. જોકે, તેમાં કેટલીક કપાત છે, જેમ કે મેલ્ટિંગ ચાર્જ, રિફાઇનિંગ ફી, ટેસ્ટિંગ ચાર્જ અને ચાર્જ એડજસ્ટમેન્ટ. આ જ કારણ છે કે જૂના દાગીના વેચવાથી બજાર કિંમત કરતાં થોડો ઓછો ફાયદો થઈ શકે છે.
શું રિસાયકલ કરેલું સોનું સસ્તું હોઈ શકે છે?
કેટલાક કિસ્સાઓમાં રિસાયકલ કરેલા સોનામાંથી બનાવેલા દાગીના નવા આયાતી સોનાના દાગીના કરતાં થોડા સસ્તા હોઈ શકે છે. આનું કારણ એ છે કે નવી આયાત અને લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચમાં ઘટાડો થાય છે. જોકે, અંતિમ કિંમત ગ્રાહક ફક્ત સોનું ખરીદે છે કે ડિઝાઇનર દાગીના પણ ખરીદે છે તેના પર આધાર રાખે છે. જો કોઈ ફક્ત રોકાણ માટે સોનાના બાર અથવા સિક્કા ખરીદે છે, તો રિસાયકલ કરેલા સોનાના ઉત્પાદનો ઘણીવાર વધુ આર્થિક સાબિત થઈ શકે છે.
લોકો સોનાના રિસાયક્લિંગને કેમ ટાળે છે
ઘણા રોકાણકાર જણાવે છે કે ભારતમાં સોનું ભાવના, પરંપરા અને નાણાકીય સુરક્ષા સાથે સંકળાયેલું હોય છે. તેને ઘણીવાર લાંબા ગાળાની સંપત્તિ તરીકે રાખવામાં આવે છે. તે પેઢી દર પેઢી વારસાગત રીતે મળેલા કૌટુંબિક વારસા તરીકે કાર્ય કરે છે. તેમણે કહ્યું કે ખાસ કરીને મહિલાઓ સોનાને કટોકટી સુરક્ષા તરીકે જુએ છે. આ જ કારણ છે કે લોકો તેને સરળતાથી વેચવાનું કે રિસાયક્લ કરવાનું ટાળે છે.
શું રિસાયકલ કરેલું સોનું સુરક્ષિત છે?
જો સોનું BIS હોલમાર્ક અને પ્રમાણિત રિફાઇનર પાસેથી આવે છે, તો રિસાયકલ કરેલું સોનું નવા સોના જેટલું જ સલામત માનવામાં આવે છે. વિશ્વની ઘણી અગ્રણી ગોલ્ડ રિફાઇનિંગ કંપનીઓ હવે રિસાયકલ કરેલા સોનાનો ઉપયોગ કરી રહી છે. યુરોપ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં ટકાઉ સોનામાં રોકાણનો ટ્રેન્ડ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. ભારતમાં ઘણી મોટી જ્વેલરી કંપનીઓ પણ રિસાયકલ સોર્સિંગ તરફ આગળ વધી રહી છે.
આગળ વધી શકે છે આ ટ્રેન્ડ?
દુનિયાભરમાં ESG એટલે કે એન્વાયરમેન્ટ, સોશિયલ અને ગવર્નન્સ આધારિત રોકાણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં પર્યાવરણીય દ્રષ્ટિકોણથી રિસાયકલ કરેલા સોનાને પણ વધુ સારો વિકલ્પ માનવામાં આવે છે. નવું સોનું કાઢવા માટે ખાણકામ માટે મોટી માત્રામાં ઊર્જા અને સંસાધનોની જરૂર પડે છે. રિસાયકલ કરેલું સોનું આ દબાણ ઘટાડી શકે છે. ભારત જેવા દેશમાં, જ્યાં ઘરોમાં પહેલાથી જ મોટી માત્રામાં સોનું હોય છે ત્યા રિસાયકલ કરેલા સોનાનો ઉદ્યોગ ભવિષ્યમાં ઝડપથી વિકાસ પામી શકે છે.
