Navratri 2026: ડિજિટલ ઉપવાસ, આ નવરાત્રીમાં માત્ર ખોરાક જ નહીં સ્ક્રીન પણ છોડો

આ નવરાત્રીમાં ઉપવાસની સાથે સાથે ડિજિટલ ઉપવાસ વ્રત રાખવાનો સંકલ્પ લઈ શકો છો.નવરાત્રી દરમિયાન, લોકો માનસિક શાંતિ, આત્મ-નિયંત્રણ અને નવી ઉર્જા માટે ઉપવાસ કરે છે. જોકે, આજની ઓનલાઈન પેઢી માટે સ્ક્રીનથી દૂર રહેવું સરળ નથી. આ જ કારણ છે કે યુવા પેઢી, જે સોશિયલ મીડિયા પર સતત એક્ટિવ રહે છે, તેમાં ડિજિટલ ડિટોક્સ અથવા ડિજિટલ ઉપવાસનો ટ્રેન્ડ વધ્યો છે. લોકો સોશિયલ મીડિયા એપ્સ ડિલીટ અથવા અનઇન્સ્ટોલ કરે છે, જાગતાની સાથે જ તેમના ફોન ચેક કરવાનું ટાળે છે અને રીલ્સ સ્ક્રોલ કરવાની તેમની આદતને રોકે છે.

સતત રીલ્સ જોવાથી મગજ પર કેવી અસર પડે છે?

મનોચિકિત્સક ડૉ. સમીર મલ્હોત્રા કહે છે કે રીલ્સ વારંવાર જોવાથી મગજની રિવોર્ડ સિસ્ટમમાં ડોપામાઇનના નાના સ્પાઇક્સ મળે છે. આ ડોપામાઇન રિવોર્ડ પાથવેને સતત એક્ટિવ રાખે છે. લોકો વારંવાર સ્ક્રીન તરફ જોવા માટે પ્રેરિત થાય છે, જે ધ્યાન, યાદશક્તિ અને ધીરજને અસર કરી શકે છે. સતત થોડા દિવસો સુધી સ્ક્રીનથી દૂર રહેવાથી મગજને આ અતિશય ઉત્તેજનામાંથી બહાર આવવાની તક મળે છે. તે ઊંડા વિચાર અને લાંબા ગાળાના ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં મદદ કરી શકે છે. જો કે, નવ દિવસના ડિજિટલ ઉપવાસની દરેક પર સમાન અસર ન પણ હોય.

ડિજિટલ ઉપવાસ રાખવાની ત્રણ સરળ રીતો

• તમે ત્રણ નાના ફેરફારોથી તમારા ડિજિટલ ઉપવાસની શરૂઆત કરી શકો છો.
• નો-રીલ મોર્નિંગ: જાગ્યા પછી પહેલા કલાક માટે તમારા ફોન તરફ ન જુઓ.
• એક કલાકની મર્યાદા: તમારા સોશિયલ મીડિયાના ઉપયોગને મર્યાદિત કરવા માટે તમારા ફોન પર એપ ટાઈમર સેટ કરો.
• બેડરૂમ નો-ફોન ઝોન: સૂવાના સમય પહેલા 30 થી 60 મિનિટ પહેલાં તમારા ફોનને દૂર રાખો. તમારા ફોનને ડાઇનિંગ ટેબલ અથવા બાથરૂમમાં ન લઈ જવાનો પ્રયાસ કરો.

બિનજરૂરી નોટીફિકેશન બંધ કરો

ડિજિટલ ઉપવાસ પછી પણ, બિનજરૂરી નોટીફિકેશન બંધ કરો. તમારા ફોનનો સ્ક્રીન સમય અથવા ડિજિટલ વેલબીઇંગ સુવિધાઓ મર્યાદિત કરો. તમારા ફોનનો ઉપયોગ ચોક્કસ કાર્યો માટે કરો, અનંત સ્ક્રોલિંગ માટે નહીં. જો ફોનનો ઉપયોગ વારંવાર રોકવાના પ્રયાસો છતાં ચાલુ રહે અને રોજિંદા જીવન પર અસર કરવાનું શરૂ કરે, તો મનોચિકિત્સકની સલાહ લેવી મહત્વપૂર્ણ છે.

નવરાત્રી દરમિયાન નવ દિવસનો ડિજિટલ ઉપવાસ સ્ક્રીનથી પોતાને દૂર રાખવા અને તમારી આદતો પર ચિંતન કરવાની તક હોઈ શકે છે. ધ્યેય તમારા ફોનને સંપૂર્ણપણે છોડી દેવાનો નથી, પરંતુ તેનો સમજદારીપૂર્વક ઉપયોગ કરવાનો છે.

નવરાત્રી દરમિયાન ઘીનો દીવો પ્રગટાવવો જોઈએ કે તેલનો? દીવો પ્રગટાવવાના નિયમો અને ફાયદા જાણો અહી ક્લિક કરો